Bài Kinh Tứ Niệm Xứ (tiếng Pali)

12 Tháng Ba 20209:57 SA(Xem: 1414)
Bài Kinh Tứ Niệm Xứ (tiếng Pali)

TuNiemXuGiangGiai_CTứ Niệm Xứ Giảng Giải (Satipatthana Sutta Discourses)
S. N. Goenka - Dịch giả: Pháp Thông
Source-Nguồn: store.pariyatti.org, trungtamhotong.org
 
____________________
-----------------------------

 

 

BÀI KINH TỨ NIỆM XỨ

 

Mahāsatipaṭṭhānasutta

 

Namotassa Bhagavato Arahato Sammāsambuddhassa.

 

Laddhā poso sumañjūsa,   ratanānīdha niddahe.

 

Eva desesi gambhīra ,    Bhagavā Kuruvāsina

 

Ekavīsatiṭṭhānesu, arahatte sukhepiya.

 

Sokadupaddavagghāta, visuddhāditthamāvaha.    

 

Paṇḍukambalavessova, sattavaṇṇa pakāsaya.

 

Caritādinulomena,  catudhā ta bhaāma he.

 

Eva me suta

 

Eka samaya bhagavā kurūsu  viharati kammāsadhamma nāma kurūna nigamo. Tatra kho bhagavā  bhikkhū āmantesi “bhikkhavo”ti. “Bhaddante”ti  te bhikkhū  bhagavato paccassosu. Bhagavā etadavoca 

 

 Uddesa

 

“Ekāyano aya, bhikkhave, maggo sattāna  visuddhiyā, sokaparidevāna samatikkamāya, dukkhadomanassāna  atthagamāya, ñāyassa adhigamāya, nibbānassa sacchikiriyāya, yadida cattāro satipaṭṭhānā. 

 

“Katame cattāro?

 

Idha, bhikkhave, bhikkhu -

 

- Kāye  kāyānupassī viharati ātāpī sampajāno satimā vineyya loke  abhijjhādomanassa,

 

-   vedanāsu vedanānupassī viharati ātāpī  sampajāno satimā, vineyya loke abhijjhādomanassa,

 

-   citte  cittānupassī viharati ātāpī sampajāno satimā vineyya loke abhijjhādomanassa,

 

-    dhammesu dhammānupassī viharati ātāpī sampajāno  satimā vineyya loke abhijjhādomanassa

 

Uddeso niṭṭhito.

 

 Kāyānupassanā ānāpānapabba

 

1.1-  “Kathañca pana bhikkhave bhikkhu kāye  kāyānupassī viharati?

 

Idha, bhikkhave, bhikkhu araññagato vā  rukkhamūlagato vā suññāgāragato vā nisīdati pallaka ābhujitvā  uju kāya paidhāya parimukha sati upaṭṭhapetvā.

 

So satova  assasati, satova passasati.

 

- Dīgha vā assasanto ‘dīgha  assasāmī’ti pajānāti, dīgha vā passasanto ‘dīgha passasāmī’ti  pajānāti.

 

- Rassa vā assasanto ‘rassa assasāmī’ti pajānāti,  rassa vā passasanto ‘rassa passasāmī’ti pajānāti.

 

-  ‘Sabbakāyapaisavedī assasissāmī’ti sikkhati.   ‘sabbakāyapaisavedī passasissāmī’ti sikkhati.

 

-  ‘Passambhaya  kāyasakhāra assasissāmī’ti sikkhati. ‘passambhaya kāyasakhāra  passasissāmī’ti sikkhati. 

 

Seyyathāpi, bhikkhave, dakkho bhamakāro vā bhamakārantevāsī  vā dīgha vā añchanto

 

“dīgha añchāmī’ti pajānāti, rassa vā  añchanto ‘rassa añchāmī’ti pajānāti.

 

Evameva kho bhikkhave  bhikkhu-

 

- Dīgha vā assasanto ‘dīgha  assasāmī’ti pajānāti, dīgha vā passasanto ‘dīgha passasāmī’ti  pajānāti.

 

-  Rassa vā assasanto ‘rassa assasāmī’ti pajānāti,  rassa vā passasanto ‘rassa passasāmī’ti pajānāti.

 

-  ‘Sabbakāyapaisavedī assasissāmī’ti sikkhati.   ‘sabbakāyapaisavedī passasissāmī’ti sikkhati.

 

-  ‘Passambhaya  kāyasakhāra assasissāmī’ti sikkhati. ‘passambhaya kāyasakhāra  passasissāmī’ti sikkhati.

 

Iti ajjhatta vā kāye  kāyānupassī viharati,

 

bahiddhā vā kāye kāyānupassī viharati, 

 

ajjhattabahiddhā vā kāye kāyānupassī viharati. 

 

Samudayadhammānupassī vā kāyasmi viharati,

 

vayadhammānupassī vā  kāyasmi viharati,

 

samudayavayadhammānupassī vā kāyasmi viharati. 

 

‘Atthi kāyo’ti vā panassa sati paccupaṭṭhitā hoti yāvadeva  ñāamattāya paissatimattāya.

 

Anissito ca viharati, na ca  kiñci loke upādiyati.

 

Evampi kho  bhikkhave bhikkhu kāye  kāyānupassī viharati. 

 

Ānāpānapabba niṭṭhita

 

Kāyānupassanā iriyāpathapabba

 

1.2- “Puna capara bhikkhave bhikkhu –

 

- gacchanto vā  ‘gacchāmī’ti pajānāti,

 

- hito vā ‘hitomhī’ti pajānāti,

 

-  nisinno vā ‘nisinnomhī’ti pajānāti,

 

-  sayāno vā  ‘sayānomhī’ti pajānāti,

 

yathā yathā vā panassa kāyo paihito  hoti, tathā tathā na pajānāti.

 

Iti ajjhatta vā kāye  kāyānupassī viharati,

 

bahiddhā vā kāye kāyānupassī viharati,

 

ajjhattabahiddhā vā kāye kāyānupassī viharati. 

 

Samudayadhamm ānupassī vā kāyasmi viharati,

 

vayadhammānupassī vā  kāyasmi viharati,

 

samudayavayadhammānupassī vā kāyasmi viharati.

 

‘Atthi kāyo’ti vā panassa sati paccupaṭṭhitā hoti yāvadeva  ñāamattāya paissatimattāya.

 

Anissito ca viharati, na ca kiñci  loke upādiyati.

 

Evampi kho bhikkhave bhikkhu kāye  kāyānupassī viharati. 

 

Iriyāpathapabba niṭṭhita

 

Kāyānupassanā sampajānapabba

 

1.3-  “Puna capara, bhikkhave, bhikkhu-

 

-  abhikkante  paikkante sampajānakārī hoti,

 

-  ālokite vilokite sampajānakārī  hoti,

 

-  samiñjite pasārite sampajānakārī hoti, 

 

-  saghāipattacīvaradhārae sampajānakārī hoti,

 

-  asite pīte khāyite  sāyite sampajānakārī hoti,

 

-  uccārapassāvakamme sampajānakārī  hoti,

 

-  gate hite nisinne sutte jāgarite bhāsite tuhībhāve  sampajānakārī hoti.

 

Iti ajjhatta vā kāye  kāyānupassī viharati,

 

bahiddhā vā kāye kāyānupassī viharati, 

 

ajjhattabahiddhā vā kāye kāyānupassī viharati. 

 

Samudayadhammānupassī vā kāyasmi viharati,

 

vayadhammānupassī vā  kāyasmi viharati,

 

samudayavayadhammānupassī vā kāyasmi viharati. 

 

‘Atthi kāyo’ti vā panassa sati paccupaṭṭhitā hoti yāvadeva  ñāamattāya paissatimattāya.

 

Anissito ca viharati, na ca  kiñci loke upādiyati.

 

Evampi kho  bhikkhave bhikkhu kāye  kāyānupassī viharati. 

 

Sampajānapabba niṭṭhita

 

Kāyānupassanā paikūlamanasikārapabba

 

1.4- “Puna capara, bhikkhave, bhikkhu imameva kāya  uddha pādatalā adho kesamatthakā tacapariyanta pūra nānappakārassa                                                      asucino paccavekkhati ‘atthi imasmi kāye-

 

-  kesā lomā nakhā  dantā taco,

 

-  masa nhāru aṭṭhi aṭṭhimiñja vakka,

 

-  hadaya yakana kilomaka  pihaka papphāsa,

 

-  anta antagua udariya karīsa matthaluga,

 

-  pitta semha pubbo lohita sedo medo,

 

-  assu vasā kheo   sighāikā lasikā muttan’ti. 

 

 “Seyyathāpi bhikkhave ubhatomukhā putoi   pūrā  nānāvihitassa dhaññassa, seyyathida, sālīna vīhīna muggāna māsāna  tilāna taṇḍulāna. Tamena cakkhumā puriso muñcitvā paccavekkheyya. ‘ime sālī, ime vīhī ime muggā ime māsā ime tilā ime  taṇḍulā’ti.

 

Evameva kho, bhikkhave, bhikkhu imameva kāya uddha  pādatalā adho kesamatthakā tacapariyanta pūra nānappakārassa asucino  paccavekkhati ‘atthi imasmi kāye -

 

-  kesā lomā nakhā  dantā taco,

 

-  masa nhāru aṭṭhi aṭṭhimiñja vakka,

 

-  hadaya yakana kilomaka  pihaka papphāsa,

 

-  anta antagua udariya karīsa matthaluga,

 

-  pitta semha pubbo lohita sedo medo,

 

-  assu vasā kheo   sighāikā lasikā muttan’ti. 

 

Iti ajjhatta vā kāye  kāyānupassī viharati,

 

bahiddhā vā kāye kāyānupassī viharati, 

 

ajjhattabahiddhā vā kāye kāyānupassī viharati. 

 

Samudayadhammānupassī vā kāyasmi viharati,

 

vayadhammānupassī vā  kāyasmi viharati,

 

samudayavayadhammānupassī vā kāyasmi viharati. 

 

‘Atthi kāyo’ti vā panassa sati paccupaṭṭhitā hoti yāvadeva  ñāamattāya paissatimattāya.

 

Anissito ca viharati, na ca  kiñci loke upādiyati.

 

Evampi kho  bhikkhave bhikkhu kāye  kāyānupassī viharati. 

 

Paikūlamanasikārapabba niṭṭhita

 

Kāyānupassanā dhātumanasikārapabba

 

1.5- “Puna capara,bhikkhave, bhikkhu imameva kāya  yathāhita yathāpaihita dhātuso paccavekkhati.

 

 ‘atthi imasmi  kāye-

 

 pathavīdhātu āpodhātu tejodhātu vāyodhātū’ti. 

 

 “Seyyathāpi, bhikkhave, dakkho goghātako vā  goghātakantevāsī vā gāvi vadhitvā catumahāpathe bilaso vibhajitvā  nisinno assa.

 

 Evameva kho, bhikkhave, bhikkhu imameva kāya  yathāhita yathāpaihita dhātuso paccavekkhati.

 

‘atthi imasmi  kāye-

 

pathavīdhātu āpodhātu tejodhātu vāyodhātū’ti. 

 

-   Iti ajjhatta vā kāye  kāyānupassī viharati,

 

bahiddhā vā kāye kāyānupassī viharati, 

 

ajjhattabahiddhā vā kāye kāyānupassī viharati. 

 

Samudayadhammānupassī vā kāyasmi viharati,

 

vayadhammānupassī vā  kāyasmi viharati,

 

samudayavayadhammānupassī vā kāyasmi viharati. 

 

‘Atthi kāyo’ti vā panassa sati paccupaṭṭhitā hoti yāvadeva  ñāamattāya paissatimattāya.

 

Anissito ca viharati, na ca  kiñci loke upādiyati.

 

Evampi kho  bhikkhave bhikkhu kāye  kāyānupassī viharati. 

 

Dhātumanasikārapabba niṭṭhita

 

Kāyānupassanā navasivathikapabba

 

1.6- “Puna capara, bhikkhave, bhikkhu seyyathāpi  passeyya sarīra sivathikāya chaḍḍita ekāhamata vā dvīhamata vā  tīhamata vā uddhumātaka vinīlaka vipubbakajāta.

 

So imameva kāya  upasaharati.

 

‘ayampi kho kāyo evadhammo evabhāvī  eva anatīto’ti. 

 

Iti ajjhatta vā kāye  kāyānupassī viharati,

 

bahiddhā vā kāye kāyānupassī viharati, 

 

ajjhattabahiddhā vā kāye kāyānupassī viharati. 

 

Samudayadhammānupassī vā kāyasmi viharati,

 

vayadhammānupassī vā  kāyasmi viharati,

 

samudayavayadhammānupassī vā kāyasmi viharati. 

 

‘Atthi kāyo’ti vā panassa sati paccupaṭṭhitā hoti yāvadeva  ñāamattāya paissatimattāya.

 

Anissito ca viharati, na ca  kiñci loke upādiyati.

 

Evampi kho  bhikkhave bhikkhu kāye  kāyānupassī viharati. 

 

1.7- “Puna capara, bhikkhave, bhikkhu seyyathāpi passeyya sarīra  sivathikāya chaḍḍita kākehi vā khajjamāna, kulalehi vā khajjamāna, gijjhehi vā khajjamānaṃ, kaṅkehi vā khajjamānaṃ, sunakhehi vā khajjamānaṃ, byagghehi vā khajjamānaṃ, dīpīhi vā khajjamānaṃ,  siṅgālehi vā khajjamānaṃ, vividhehi vā pāṇakajātehi khajjamānaṃ.

 

So imameva kāyaṃ  upasaṃharati.

 

‘ayampi kho kāyo evaṃdhammo evaṃbhāvī  evaṃ-anatīto’ti. 

 

Iti ajjhattaṃ vā kāye  kāyānupassī viharati,

 

bahiddhā vā kāye kāyānupassī viharati, 

 

ajjhattabahiddhā vā kāye kāyānupassī viharati

 

Samudayadhammānupassī vā kāyasmiṃ viharati,

 

vayadhammānupassī vā  kāyasmiṃ viharati,

 

samudayavayadhammānupassī vā kāyasmiṃ viharati. 

 

‘Atthi kāyo’ti vā panassa sati paccupaṭṭhitā hoti yāvadeva  ñāṇamattāya paṭissatimattāya.

 

Anissito ca viharati, na ca  kiñci loke upādiyati.

 

Evampi kho  bhikkhave bhikkhu kāye  kāyānupassī viharati. 

 

1.8- “Puna caparaṃ, bhikkhave, bhikkhu seyyathāpi passeyya sarīraṃ  sivathikāya chaḍḍitaṃ aṭṭhikasaṅkhalikaṃ samaṃsalohitaṃ  nhārusambandhaṃ .

 

So  imameva kāyaṃ upasaṃharati.

 

‘ayampi kho kāyo evaṃdhammo evaṃbhāvī  evaṃ-anatīto’ti.

 

Iti ajjhattaṃ vā kāye  kāyānupassī viharati,

 

bahiddhā vā kāye kāyānupassī viharati, 

 

ajjhattabahiddhā vā kāye kāyānupassī viharati. 

 

Samudayadhammānupassī vā kāyasmiṃ viharati,

 

vayadhammānupassī vā  kāyasmiṃ viharati,

 

samudayavayadhammānupassī vā kāyasmiṃ viharati. 

 

‘Atthi kāyo’ti vā panassa sati paccupaṭṭhitā hoti yāvadeva  ñāṇamattāya paṭissatimattāya.

 

Anissito ca viharati, na ca  kiñci loke upādiyati.

 

Evampi kho  bhikkhave bhikkhu kāye  kāyānupassī viharati. 

 

1.9- “Puna caparaṃ, bhikkhave, bhikkhu seyyathāpi passeyya sarīraṃ  sivathikāya chaḍḍitaṃ aṭṭhikasaṅkhalikaṃ nimaṃsalohitamakkhitaṃ  nhārusambandhaṃ.

 

So  imameva kāyaṃ upasaṃharati.

 

‘ayampi kho kāyo evaṃdhammo evaṃbhāvī  evaṃ-anatīto’ti.

 

Iti ajjhattaṃ vā kāye  kāyānupassī viharati,

 

bahiddhā vā kāye kāyānupassī viharati, 

 

ajjhattabahiddhā vā kāye kāyānupassī viharati. 

 

Samudayadhammānupassī vā kāyasmiṃ viharati,

 

vayadhammānupassī vā  kāyasmiṃ viharati,

 

samudayavayadhammānupassī vā kāyasmiṃ viharati. 

 

‘Atthi kāyo’ti vā panassa sati paccupaṭṭhitā hoti yāvadeva  ñāṇamattāya paṭissatimattāya.

 

Anissito ca viharati, na ca  kiñci loke upādiyati.

 

Evampi kho  bhikkhave bhikkhu kāye  kāyānupassī viharati. 

 

1.10-  “Puna caparaṃ, bhikkhave, bhikkhu seyyathāpi passeyya sarīraṃ  sivathikāya chaḍḍitaṃ aṭṭhikasaṅkhalikaṃ apagatamaṃsalohitaṃ  nhārusambandhaṃ.

 

So  imameva kāyaṃ upasaṃharati.

 

‘ayampi kho kāyo evaṃdhammo evaṃbhāvī  evaṃ-anatīto’ti.

 

Iti ajjhattaṃ vā kāye  kāyānupassī viharati,

 

bahiddhā vā kāye kāyānupassī viharati, 

 

ajjhattabahiddhā vā kāye kāyānupassī viharati. 

 

Samudayadhammānupassī vā kāyasmiṃ viharati,

 

vayadhammānupassī vā  kāyasmiṃ viharati,

 

samudayavayadhammānupassī

 

vā kāyasmiṃ viharati. 

 

‘Atthi kāyo’ti vā panassa sati paccupaṭṭhitā hoti yāvadeva  ñāṇamattāya paṭissatimattāya.

 

Anissito ca viharati, na ca  kiñci loke upādiyati.

 

Evampi kho  bhikkhave bhikkhu kāye  kāyānupassī viharati. 

 

1.11- “Puna caparaṃ, bhikkhave, bhikkhu seyyathāpi passeyya sarīraṃ  sivathikāya chaḍḍitaṃ aṭṭhikāni apagatasambandhāni ‚  disā vidisā  vikkhittāni,

 

aññena hatthaṭṭhikaṃ, aññena pādaṭṭhikaṃ, aññena gopphakaṭṭhikaṃ, aññena jaṅghaṭṭhikaṃ, aññena ūruṭṭhikaṃ, aññena kaṭiṭṭhikaṃ,  aññena  phāsukaṭṭhikaṃ aññena piṭṭhiṭṭhikaṃ aññena khandhaṭṭhikaṃ   aññena gīvaṭṭhikaṃ,  aññena hanukaṭṭhikaṃ, aññena dantaṭṭhikaṃ, aññena sīsakaṭāhaṃ.

 

So  imameva kāyaṃ upasaṃharati.

 

‘ayampi kho kāyo evaṃdhammo evaṃbhāvī  evaṃ-anatīto’ti. 

 

Iti ajjhattaṃ vā kāye  kāyānupassī viharati,

 

bahiddhā vā kāye kāyānupassī viharati, 

 

ajjhattabahiddhā vā kāye kāyānupassī viharati. 

 

Samudayadhammānupassī vā kāyasmiṃ viharati,

 

vayadhammānupassī vā  kāyasmiṃ viharati,

 

samudayavayadhammānupassī vā kāyasmiṃ viharati. 

 

‘Atthi kāyo’ti vā panassa sati paccupaṭṭhitā hoti yāvadeva  ñāṇamattāya paṭissatimattāya.

 

Anissito ca viharati, na ca  kiñci loke upādiyati.

 

Evampi kho  bhikkhave bhikkhu kāye  kāyānupassī viharati. 

 

 1.12- “Puna caparaṃ, bhikkhave, bhikkhu seyyathāpi passeyya sarīraṃ  sivathikāya chaḍḍitaṃ aṭṭhikāni setāni  saṅkhavaṇṇapaṭibhāgāni So  imameva kāyaṃ upasaṃharati.

 

‘ayampi kho kāyo evaṃdhammo evaṃbhāvī  evaṃ-anatīto’ti.

 

Iti ajjhattaṃ vā kāye  kāyānupassī viharati,

 

bahiddhā vā kāye kāyānupassī viharati, 

 

ajjhattabahiddhā vā kāye kāyānupassī viharati. 

 

 Samudayadhammānupassī vā kāyasmiṃ viharati,

 

vayadhammānupassī vā  kāyasmiṃ viharati,

 

samudayavayadhammānupassī vā kāyasmiṃ viharati. 

 

‘Atthi kāyo’ti vā panassa sati paccupaṭṭhitā hoti yāvadeva  ñāṇamattāya paṭissatimattāya.

 

Anissito ca viharati, na ca  kiñci loke upādiyati.

 

Evampi kho  bhikkhave bhikkhu kāye  kāyānupassī viharati. 

 

… 1.13- “Puna caparaṃ, bhikkhave, bhikkhu seyyathāpi passeyya sarīraṃ  sivathikāya chaḍḍitaṃ  aṭṭhikāni puñjakitāni  terovassikāni

 

So  imameva kāyaṃ upasaṃharati.

 

‘ayampi kho kāyo evaṃdhammo evaṃbhāvī  evaṃ-anatīto’ti.

 

Iti ajjhattaṃ vā kāye  kāyānupassī viharati,

 

bahiddhā vā kāye kāyānupassī viharati, 

 

ajjhattabahiddhā vā kāye kāyānupassī viharati. 

 

 Samudayadhammānupassī vā kāyasmiṃ viharati,

 

vayadhammānupassī vā  kāyasmiṃ viharati,

 

samudayavayadhammānupassī vā kāyasmiṃ viharati. 

 

‘Atthi kāyo’ti vā panassa sati paccupaṭṭhitā hoti yāvadeva  ñāṇamattāya paṭissatimattāya.

 

 Anissito ca viharati, na ca  kiñci loke upādiyati.

 

Evampi kho  bhikkhave bhikkhu kāye  kāyānupassī viharati. 

 

 1.14- “Puna caparaṃ, bhikkhave, bhikkhu seyyathāpi passeyya sarīraṃ  sivathikāya chaḍḍitaṃ  aṭṭhikāni pūtīni cuṇṇakajātāni.

 

So  imameva kāyaṃ upasaṃharati.

 

‘ayampi kho kāyo evaṃdhammo evaṃbhāvī  evaṃ-anatīto’ti.

 

Iti ajjhattaṃ vā kāye kāyānupassī viharati,

 

bahiddhā vā kāye kāyānupassī viharati,

 

ajjhattabahiddhā vā kāye  kāyānupassī viharati.

 

Samudayadhammānupassī vā kāyasmiṃ viharati,

 

vayadhammānupassī vā kāyasmiṃ viharati,

 

samudayavayadhammānupassī vā  kāyasmiṃ viharati.

 

‘Atthi kāyo’ti vā panassa sati paccupaṭṭhitā  hoti yāvadeva ñāṇamattāya paṭissatimattāya anissito ca  viharati, na ca kiñci loke upādiyati.     Evampi kho, bhikkhave,  bhikkhu kāye kāyānupassī viharati. 

 

Navasivathikapabbaṃ niṭṭhitaṃ. 

 

  Cuddasa kāyānupassanā niṭṭhitā. 

 

 2. Vedanānupassanā

 

 “Kathañca pana, bhikkhave, bhikkhu vedanāsu  vedanānupassī viharati?

 

 Idha, bhikkhave, bhikkhu -

 

- sukhaṃ vā vedanaṃ  vedayamāno ‘sukhaṃ vedanaṃ vedayāmī’ti pajānāti

 

- Dukkhaṃ vā vedanaṃ  vedayamāno ‘dukkhaṃ vedanaṃ vedayāmī’ti pajānāti.

 

- Adukkhamasukhaṃ  vā vedanaṃ vedayamāno ‘adukkhamasukhaṃ vedanaṃ vedayāmī’ti pajānāti.

 

- Sāmisaṃ vā sukhaṃ vedanaṃ vedayamāno ‘sāmisaṃ sukhaṃ vedanaṃ  vedayāmī’ti pajānāti,

 

- nirāmisaṃ vā sukhaṃ vedanaṃ vedayamāno  ‘nirāmisaṃ sukhaṃ vedanaṃ vedayāmī’ti pajānāti.

 

- Sāmisaṃ vā dukkhaṃ  vedanaṃ vedayamāno ‘sāmisaṃ dukkhaṃ vedanaṃ vedayāmī’ti pajānāti,

 

- nirāmisaṃ vā dukkhaṃ vedanaṃ vedayamāno ‘nirāmisaṃ dukkhaṃ vedanaṃ  vedayāmī’ti pajānāti.

 

- Sāmisaṃ vā adukkhamasukhaṃ vedanaṃ vedayamāno  ‘sāmisaṃ adukkhamasukhaṃ vedanaṃ vedayāmī’ti pajānāti,

 

- nirāmisaṃ vā  adukkhamasukhaṃ vedanaṃ vedayamāno ‘nirāmisaṃ adukkhamasukhaṃ vedanaṃ  vedayāmī’ti pajānāti.

 

Iti ajjhattaṃ vā vedanāsu vedanānupassī  viharati,

 

bahiddhā vā vedanāsu vedanānupassī viharati,

 

ajjhattabahiddhā  vā vedanāsu vedanānupassī viharati.

 

Samudayadhammānupassī vā  vedanāsu viharati,

 

vayadhammānupassī vā vedanāsu viharati,

 

samudayavayadhammānupassī vā vedanāsu viharati.

 

‘Atthi vedanā’ti vā  panassa sati paccupaṭṭhitā hoti yāvadeva ñāṇamattāya paṭissatimattāya  anissito ca viharati, na ca kiñci loke upādiyati. 

 

Evampi kho, bhikkhave, bhikkhu vedanāsu vedanānupassī viharati. 

 

Vedanānupassanā niṭṭhitā. 

 

3. Cittānupassanā

 

“Kathañca pana, bhikkhave, bhikkhu citte  cittānupassī viharati?

 

Idha, bhikkhave, bhikkhu-

 

sarāgaṃ vā cittaṃ  ‘sarāgaṃ cittan’ti pajānāti,

 

vītarāgaṃ vā cittaṃ ‘vītarāgaṃ  cittan’ti pajānāti.

 

Sadosaṃ vā cittaṃ ‘sadosaṃ cittan’ti  pajānāti,

 

vītadosaṃ vā cittaṃ ‘vītadosaṃ cittan’ti pajānāti.

 

Samohaṃ vā cittaṃ ‘samohaṃ cittan’ti pajānāti,

 

vītamohaṃ vā cittaṃ  ‘vītamohaṃ cittan’ti pajānāti.

 

Saṅkhittaṃ vā cittaṃ ‘saṅkhittaṃ  cittan’ti pajānāti,

 

vikkhittaṃ vā cittaṃ ‘vikkhittaṃ cittan’ti  pajānāti.

 

Mahaggataṃ vā cittaṃ ‘mahaggataṃ cittan’ti pajānāti, 

 

amahaggataṃ vā cittaṃ ‘amahaggataṃ cittan’ti pajānāti.

 

Sa-uttaraṃ vā  cittaṃ ‘sa-uttaraṃ cittan’ti pajānāti,

 

anuttaraṃ vā cittaṃ ‘anuttaraṃ  cittan’ti pajānāti.

 

Samāhitaṃ vā cittaṃ ‘samāhitaṃ cittan’ti  pajānāti,

 

asamāhitaṃ vā cittaṃ ‘asamāhitaṃ cittan’ti pajānāti.

 

Vimuttaṃ vā cittaṃ ‘vimuttaṃ cittan’ti pajānāti.

 

Avimuttaṃ vā cittaṃ  ‘avimuttaṃ cittan’ti pajānāti.

 

Iti ajjhattaṃ vā citte  cittānupassī viharati,

 

bahiddhā vā citte cittānupassī viharati,

 

ajjhattabahiddhā vā citte cittānupassī viharati.

 

Samudayadhammānupassī vā cittasmiṃ viharati,

 

vayadhammānupassī vā  cittasmiṃ viharati,

 

samudayavayadhammānupassī vā cittasmiṃ viharati,

 

‘atthi cittan’ti vā panassa sati paccupaṭṭhitā hoti yāvadeva  ñāṇamattāya paṭissatimattāya anissito ca viharati, na ca  kiñci loke upādiyati  Evampi kho, bhikkhave, bhikkhu citte  cittānupassī viharati.       

 

Cittānupassanā niṭṭhitā. 

 

4. Dhammānupassanā nīvaraṇapabba

 

4.1- “Kathañca pana, bhikkhave, bhikkhu dhammesu  dhammānupassī viharati?

 

Idha, bhikkhave, bhikkhu dhammesu  dhammānupassī viharati pañcasu nīvaraṇesu.

 

Kathañca pana, bhikkhave,  bhikkhu dhammesu dhammānupassī viharati pañcasu nīvaraṇesu? 

 

“Idha, bhikkhave, bhikkhu-

 

“santaṃ vā ajjhattaṃ kāmacchandaṃ  ‘atthi me ajjhattaṃ kāmacchando’ti pajānāti,

 

asantaṃ vā ajjhattaṃ  kāmacchandaṃ ‘natthi me ajjhattaṃ kāmacchando’ti pajānāti,

 

yathā ca  anuppannassa kāmacchandassa uppādo hoti tañca pajānāti,

 

yathā ca  uppannassa kāmacchandassa pahānaṃ hoti tañca pajānāti,

 

-  yathā ca  pahīnassa kāmacchandassa āyatiṃ anuppādo hoti tañca pajānāti. 

 

- “Santaṃ vā ajjhattaṃ byāpādaṃ ‘atthi me ajjhattaṃ byāpādo’ti  pajānāti,

 

- asantaṃ vā ajjhattaṃ byāpādaṃ ‘natthi me ajjhattaṃ  byāpādo’ti pajānāti,

 

- yathā ca anuppannassa byāpādassa uppādo  hoti tañca pajānāti,

 

- yathā ca uppannassa byāpādassa pahānaṃ hoti  tañca pajānāti,

 

-  yathā ca pahīnassa byāpādassa āyatiṃ anuppādo  hoti tañca pajānāti. 

 

- “Santaṃ vā ajjhattaṃ thinamiddhaṃ ‘atthi me ajjhattaṃ  thinamiddhan’ti pajānāti,

 

- asantaṃ vā ajjhattaṃ thinamiddhaṃ ‘natthi me  ajjhattaṃ thinamiddhan’ti pajānāti,

 

- yathā ca anuppannassa thinamiddhassa  uppādo hoti tañca pajānāti,

 

- yathā ca uppannassa thinamiddhassa  pahānaṃ hoti tañca pajānāti,

 

- yathā ca pahīnassa thinamiddhassa  āyatiṃ anuppādo hoti tañca pajānāti. 

 

- “Santaṃ vā ajjhattaṃ uddhaccakukkuccaṃ ‘atthi me ajjhattaṃ   uddhaccakukkuccan’ti pajānāti,

 

- asantaṃ vā ajjhattaṃ uddhaccakukkuccaṃ ‘natthi  me ajjhattaṃ uddhaccakukkuccan’ti pajānāti,

 

- yathā ca anuppannassa  uddhaccakukkuccassa uppādo hoti tañca pajānāti,

 

- yathā ca uppannassa  uddhaccakukkuccassa pahānaṃ hoti tañca pajānāti,

 

yathā ca pahīnassa  uddhaccakukkuccassa āyatiṃ anuppādo hoti tañca pajānāti. 

 

-“Santaṃ vā ajjhattaṃ vicikicchaṃ ‘atthi me ajjhattaṃ  vicikicchā’ti pajānāti,

 

- asantaṃ vā ajjhattaṃ vicikicchaṃ ‘natthi  me ajjhattaṃ vicikicchā’ti pajānāti,

 

- yathā ca anuppannāya  vicikicchāya uppādo hoti tañca pajānāti,

 

- yathā ca uppannāya  vicikicchāya pahānaṃ hoti tañca pajānāti,

 

- yathā ca pahīnāya  vicikicchāya āyatiṃ anuppādo hoti tañca pajānāti. 

 

“Iti ajjhattaṃ vā dhammesu dhammānupassī viharati,

 

bahiddhā vā  dhammesu dhammānupassī viharati,

 

ajjhattabahiddhā vā dhammesu  dhammānupassī viharati

 

samudayadhammānupassī vā dhammesu viharati, 

 

vayadhammānupassī vā dhammesu viharati,

 

samudayavayadhammānupassī vā  dhammesu viharati ‘atthi dhammā’ti vā panassa sati paccupaṭṭhitā  hoti yāvadeva ñāṇamattāya paṭissatimattāya anissito ca  viharati, na ca kiñci loke upādiyati.

 

Evampi kho, bhikkhave,  bhikkhu dhammesu dhammānupassī viharati pañcasu nīvaraṇesu. 

 

Nīvaraṇapabbaṃ niṭṭhitaṃ. 

 

2.  Dhammānupassanā khandhapabba

 

4.2- “Puna caparaṃ, bhikkhave, bhikkhu dhammesu  dhammānupassī viharati pañcasu upādānakkhandhesu.

 

Kathañca pana,  bhikkhave, bhikkhu dhammesu dhammānupassī viharati pañcasu  upādānakkhandhesu?

 

Idha, bhikkhave, bhikkhu-

 

‘iti rūpaṃ, iti  rūpassa samudayo, iti rūpassa atthaṅgamo;

 

iti vedanā, iti  vedanāya samudayo, iti vedanāya atthaṅgamo;

 

iti saññā, iti  saññāya samudayo, iti saññāya atthaṅgamo;

 

iti saṅkhārā, iti   saṅkhārānaṃ samudayo, iti saṅkhārānaṃ atthaṅgamo,

 

iti viññāṇaṃ,  iti viññāṇassa samudayo, iti viññāṇassa atthaṅgamo’ti,

 

Iti  ajjhattaṃ vā dhammesu dhammānupassī viharati,

 

bahiddhā vā dhammesu  dhammānupassī viharati,

 

ajjhattabahiddhā vā dhammesu dhammānupassī  viharati.

 

Samudayadhammānupassī vā dhammesu viharati, 

 

vayadhammānupassī vā dhammesu viharati,

 

samudayavayadhammānupassī vā  dhammesu viharati.

 

‘Atthi dhammā’ti vā panassa sati paccupaṭṭhitā  hoti yāvadeva ñāṇamattāya paṭissatimattāya, anissito ca  viharati, na ca kiñci loke upādiyati 

 

Evampi kho, bhikkhave,  bhikkhu dhammesu dhammānupassī viharati pañcasu upādānakkhandhesu.        

 

Khandhapabbaṃ niṭṭhitaṃ. 

 

3. Dhammānupassanā āyatanapabba

 

4.3- “Puna caparaṃ, bhikkhave, bhikkhu dhammesu  dhammānupassī viharati chasu ajjhattikabāhiresu āyatanesu.

 

Kathañca  pana, bhikkhave, bhikkhu dhammesu dhammānupassī viharati chasu  ajjhattikabāhiresu āyatanesu? 

 

“Idha, bhikkhave, bhikkhu-

 

“cakkhuñca pajānāti,

 

rūpe ca  pajānāti,

 

yañca tadubhayaṃ paṭicca uppajjati saṃyojanaṃ tañca pajānāti,

 

yathā ca anuppannassa saṃyojanassa uppādo hoti tañca pajānāti,

 

yathā ca uppannassa saṃyojanassa pahānaṃ hoti tañca pajānāti,

 

yathā  ca pahīnassa saṃyojanassa āyatiṃ anuppādo hoti tañca pajānāti. 

 

- “Sotañca pajānāti,

 

- sadde ca pajānāti,

 

- yañca tadubhayaṃ  paṭicca uppajjati saṃyojanaṃ tañca pajānāti,

 

- yathā ca anuppannassa  saṃyojanassa uppādo hoti tañca pajānāti,

 

- yathā ca uppannassa  saṃyojanassa pahānaṃ hoti tañca pajānāti,

 

- yathā ca pahīnassa  saṃyojanassa āyatiṃ anuppādo hoti tañca pajānāti. 

 

“Ghānañca pajānāti,

 

gandhe ca pajānāti,

 

yañca tadubhayaṃ  paṭicca uppajjati saṃyojanaṃ tañca pajānāti,

 

yathā ca anuppannassa  saṃyojanassa uppādo hoti tañca pajānāti,

 

yathā ca uppannassa  saṃyojanassa pahānaṃ hoti tañca pajānāti,

 

yathā ca pahīnassa  saṃyojanassa āyatiṃ anuppādo hoti tañca pajānāti. 

 

-  “Jivhañca pajānāti,

 

-  rase ca pajānāti,

 

yañca tadubhayaṃ  paṭicca uppajjati saṃyojanaṃ tañca pajānāti,

 

yathā ca anuppannassa  saṃyojanassa uppādo hoti tañca pajānāti

 

yathā ca uppannassa  saṃyojanassa pahānaṃ hoti tañca pajānāti,

 

yathā ca pahīnassa  saṃyojanassa āyatiṃ anuppādo hoti tañca pajānāti. 

 

-  “Kāyañca pajānāti,

 

- phoṭṭhabbe ca pajānāti,

 

yañca tadubhayaṃ  paṭicca uppajjati saṃyojanaṃ tañca pajānāti,

 

yathā ca anuppannassa  saṃyojanassa uppādo hoti tañca pajānāti,

 

yathā ca uppannassa  saṃyojanassa pahānaṃ hoti tañca pajānāti,

 

yathā ca pahīnassa  saṃyojanassa āyatiṃ anuppādo hoti tañca pajānāti. 

 

Manañca pajānāti,

 

-     dhamme ca pajānāti,

 

-     yañca tadubhayaṃ  paṭicca uppajjati saṃyojanaṃ tañca pajānāti,

 

-    yathā ca anuppannassa  saṃyojanassa uppādo hoti tañca pajānāti,

 

-    yathā ca uppannassa  saṃyojanassa pahānaṃ hoti tañca pajānāti,

 

-   yathā ca pahīnassa  saṃyojanassa āyatiṃ anuppādo hoti tañca pajānāti. 

 

“Iti ajjhattaṃ vā dhammesu dhammānupassī viharati,

 

bahiddhā  vā dhammesu dhammānupassī viharati,

 

ajjhattabahiddhā vā dhammesu  dhammānupassī viharati.

 

Samudayadhammānupassī vā dhammesu viharati,

 

vayadhammānupassī vā dhammesu viharati,

 

samudayavayadhammānupassī vā  dhammesu viharati.

 

‘Atthi dhammā’ti vā panassa sati paccupaṭṭhitā  hoti yāvadeva ñāṇamattāya paṭissatimattāya, anissito ca  viharati, na ca kiñci loke upādiyati.

 

Evampi kho, bhikkhave,  bhikkhu dhammesu dhammānupassī viharati chasu ajjhattikabāhiresu  āyatanesu. 

 

Āyatanapabbaṃ niṭṭhitaṃ. 

 

4. Dhammānupassanā bojjhaṅgapabba

 

4.4- “Puna caparaṃ, bhikkhave, bhikkhu dhammesu  dhammānupassī viharati sattasu bojjhaṅgesu.

 

Kathañca pana, bhikkhave,  bhikkhu dhammesu dhammānupassī viharati sattasu bojjhaṅgesu?

 

Idha,  bhikkhave, bhikkhu-

 

santaṃ vā ajjhattaṃ satisambojjhaṅgaṃ ‘atthi me  ajjhattaṃ satisambojjhaṅgo’ti pajānāti,

 

asantaṃ vā ajjhattaṃ  satisambojjhaṅgaṃ ‘natthi me ajjhattaṃ satisambojjhaṅgo’ti pajānāti, 

 

yathā ca anuppannassa satisambojjhaṅgassa uppādo hoti tañca  pajānāti,

 

yathā ca uppannassa satisambojjhaṅgassa bhāvanāya pāripūrī  hoti tañca pajānāti. 

 

- “Santaṃ vā ajjhattaṃ dhammavicayasambojjhaṅgaṃ ‘atthi me  ajjhattaṃ dhammavicayasambojjhaṅgo’ti pajānāti,

 

- asantaṃ vā ajjhattaṃ  dhammavicayasambojjhaṅgaṃ ‘natthi me ajjhattaṃ dhammavicayasambojjhaṅgo’ti  pajānāti,

 

- yathā ca anuppannassa dhammavicayasambojjhaṅgassa uppādo  hoti tañca pajānāti,

 

- yathā ca uppannassa dhammavicayasambojjhaṅgassa  bhāvanāya pāripūrī hoti tañca pajānāti. 

 

“Santaṃ vā ajjhattaṃ vīriyasambojjhaṅgaṃ ‘atthi me ajjhattaṃ  vīriyasambojjhaṅgo’ti pajānāti,

 

asantaṃ vā ajjhattaṃ  vīriyasambojjhaṅgaṃ ‘natthi me ajjhattaṃ vīriyasambojjhaṅgo’ti  pajānāti,

 

yathā ca anuppannassa vīriyasambojjhaṅgassa uppādo hoti  tañca pajānāti,

 

yathā ca uppannassa vīriyasambojjhaṅgassa bhāvanāya  pāripūrī hoti tañca pajānāti. 

 

- “Santaṃ vā ajjhattaṃ pītisambojjhaṅgaṃ ‘atthi me ajjhattaṃ  pītisambojjhaṅgo’ti pajānāti,

 

- asantaṃ vā ajjhattaṃ pītisambojjhaṅgaṃ  ‘natthi me ajjhattaṃ pītisambojjhaṅgo’ti pajānāti,

 

- yathā ca  anuppannassa pītisambojjhaṅgassa uppādo hoti tañca pajānāti,

 

-  yathā  ca uppannassa pītisambojjhaṅgassa bhāvanāya pāripūrī hoti tañca  pajānāti. 

 

- “Santaṃ vā ajjhattaṃ passaddhisambojjhaṅgaṃ ‘atthi me ajjhattaṃ  passaddhisambojjhaṅgo’ti pajānāti,

 

- asantaṃ vā ajjhattaṃ  passaddhisambojjhaṅgaṃ ‘natthi me ajjhattaṃ passaddhisambojjhaṅgo’ti  pajānāti,

 

- yathā ca anuppannassa passaddhisambojjhaṅgassa uppādo hoti  tañca pajānāti,

 

- yathā ca uppannassa passaddhisambojjhaṅgassa bhāvanāya  pāripūrī hoti tañca pajānāti. 

 

“Santaṃ vā ajjhattaṃ samādhisambojjhaṅgaṃ ‘atthi me ajjhattaṃ  samādhisambojjhaṅgo’ti pajānāti,

 

asantaṃ vā ajjhattaṃ  samādhisambojjhaṅgaṃ ‘natthi me ajjhattaṃ samādhisambojjhaṅgo’ti  pajānāti,

 

yathā ca anuppannassa samādhisambojjhaṅgassa uppādo hoti  tañca pajānāti,

 

yathā ca uppannassa samādhisambojjhaṅgassa bhāvanāya  pāripūrī hoti tañca pajānāti. 

 

-  “Santaṃ vā ajjhattaṃ upekkhāsambojjhaṅgaṃ ‘atthi me ajjhattaṃ  upekkhāsambojjhaṅgo’ti pajānāti 

 

asantaṃ vā ajjhattaṃ  upekkhāsambojjhaṅgaṃ ‘natthi me ajjhattaṃ upekkhāsambojjhaṅgo’ti  pajānāti,

 

yathā ca anuppannassa upekkhāsambojjhaṅgassa uppādo hoti  tañca pajānāti,

 

yathā ca uppannassa upekkhāsambojjhaṅgassa bhāvanāya  pāripūrī hoti tañca pajānāti. 

 

“Iti ajjhattaṃ vā dhammesu dhammānupassī viharati,

 

bahiddhā  vā dhammesu dhammānupassī viharati,

 

ajjhattabahiddhā vā dhammesu  dhammānupassī viharati.

 

Samudayadhammānupassī vā dhammesu viharati, 

 

vayadhammānupassī vā dhammesu viharati,

 

samudayavayadhammānupassī vā  dhammesu viharati

 

‘atthi dhammā’ti vā panassa sati paccupaṭṭhitā  hoti yāvadeva ñāṇamattāya paṭissatimattāya anissito ca  viharati, na ca kiñci loke upādiyati.

 

Evampi kho, bhikkhave,  bhikkhu dhammesu dhammānupassī viharati sattasu bojjhaṅgesu. 

 

Bojjhaṅgapabbaṃ niṭṭhitaṃ.  

 

5.  Dhammānupassanā saccapabba

 

5.5- “Puna caparaṃ, bhikkhave, bhikkhu dhammesu  dhammānupassī viharati catūsu ariyasaccesu.

 

Kathañca pana, bhikkhave,  bhikkhu dhammesu dhammānupassī viharati catūsu ariyasaccesu?

 

Idha,  bhikkhave, bhikkhu-

 

- ‘idaṃ dukkhan’ti yathābhūtaṃ pajānāti,

 

- ‘ayaṃ  dukkhasamudayo’ti yathābhūtaṃ pajānāti,

 

- ‘ayaṃ dukkhanirodho’ti  yathābhūtaṃ pajānāti,

 

- ‘ayaṃ dukkhanirodhagāminī paṭipadā’ti yathābhūtaṃ  pajānāti. 

 

Paṭhamabhāṇavāro niṭṭhito.

 

1.  Dukkhasaccaniddesa

 

“Katamañca  bhikkhave, dukkhaṃ ariyasaccaṃ?

 

Jātipi dukkhā, jarāpi dukkhā, maraṇampi dukkhaṃ,  sokaparidevadukkhadomanassupāyāsāpi dukkhā, appiyehi sampayogopi  dukkho, piyehi vippayogopi dukkho, yampicchaṃ na labhati tampi  dukkhaṃ, saṅkhittena pañcupādānakkhandhā dukkhā. 

 

“Katamā ca, bhikkhave, jāti?

 

Yā tesaṃ  tesaṃ sattānaṃ tamhi tamhi sattanikāye jāti sañjāti okkanti  abhinibbatti khandhānaṃ pātubhāvo āyatanānaṃ paṭilābho,    Ayaṃ vuccati,  bhikkhave, jāti. 

 

“Katamā ca, bhikkhave, jarā?

 

Yā tesaṃ tesaṃ sattānaṃ  tamhi tamhi sattanikāye jarā jīraṇatā khaṇḍiccaṃ pāliccaṃ valittacatā  āyuno saṃhāni indriyānaṃ paripāko,

 

Āyaṃ vuccati, bhikkhave, jarā. 

 

“Katamañca, bhikkhave, maraṇaṃ?

 

Yaṃ  tesaṃ tesaṃ  sattānaṃ tamhā tamhā sattanikāyā cuti cavanatā bhedo antaradhānaṃ maccu  maraṇaṃ kālakiriyā khandhānaṃ bhedo kaḷevarassa nikkhepo  jīvitindriyassupacchedo,

 

Idaṃ vuccati, bhikkhave, maraṇaṃ. 

 

“Katamo ca, bhikkhave, soko?

 

Yo kho,  bhikkhave, aññataraññatarena byasanena samannāgatassa aññataraññatarena   dukkhadhammena phuṭṭhassa soko socanā socitattaṃ antosoko  antoparisoko,

 

Ayaṃ vuccati, bhikkhave, soko. 

 

“Katamo ca, bhikkhave, paridevo?

 

Yo kho,  bhikkhave, aññataraññatarena byasanena samannāgatassa aññataraññatarena  dukkhadhammena phuṭṭhassa ādevo paridevo ādevanā paridevanā ādevitattaṃ  paridevitattaṃ,

 

Ayaṃ vuccati, bhikkhave paridevo. 

 

“Katamañca  bhikkhave, dukkhaṃ?

 

Yaṃ kho,  bhikkhave, kāyikaṃ dukkhaṃ kāyikaṃ asātaṃ kāyasamphassajaṃ dukkhaṃ  asātaṃ vedayitaṃ,

 

Idaṃ vuccati, bhikkhave, dukkhaṃ. 

 

“Katamañca  bhikkhave, domanassaṃ?

 

Yaṃ kho,  bhikkhave, cetasikaṃ dukkhaṃ cetasikaṃ asātaṃ manosamphassajaṃ dukkhaṃ  asātaṃ vedayitaṃ,

 

Idaṃ vuccati, bhikkhave, domanassaṃ. 

 

“Katamo ca, bhikkhave, upāyāso?

 

Yo  kho, bhikkhave, aññataraññatarena byasanena samannāgatassa  aññataraññatarena dukkhadhammena phuṭṭhassa āyāso upāyāso āyāsitattaṃ  upāyāsitattaṃ,

 

Ayaṃ vuccati, bhikkhave, upāyāso. 

 

“Katamo ca, bhikkhave, appiyehi sampayogo  dukkho?

 

Idha yassa te honti aniṭṭhā akantā amanāpā rūpā saddā  gandhā rasā phoṭṭhabbā dhammā, ye vā panassa te honti anatthakāmā  ahitakāmā aphāsukakāmā ayogakkhemakāmā, yā tehi saddhiṃ saṅgati  samāgamo samodhānaṃ missībhāvo,

 

Ayaṃ vuccati, bhikkhave, appiyehi  sampayogo dukkho. 

 

“Katamo ca, bhikkhave, piyehi vippayogo  dukkho?

 

Idha yassa te honti iṭṭhā kantā manāpā rūpā saddā gandhā  rasā phoṭṭhabbā dhammā, ye vā panassa te honti atthakāmā hitakāmā  phāsukakāmā yogakkhemakāmā mātā vā pitā vā bhātā vā bhaginī  vā mittā vā amaccā vā ñātisālohitā vā, yā tehi saddhiṃ  asaṅgati asamāgamo asamodhānaṃ amissībhāvo,

 

Ayaṃ vuccati,  bhikkhave, piyehi vippayogo dukkho. 

 

“Katamañca  bhikkhave, yampicchaṃ na labhati  tampi dukkhaṃ?

 

- Jātidhammānaṃ, bhikkhave, sattānaṃ evaṃ icchā uppajjati. ‘aho vata mayaṃ na jātidhammā assāma, na ca vata no jāti  āgaccheyyā’ti. Na kho panetaṃ icchāya pattabbaṃ,

 

Idampi yampicchaṃ na  labhati tampi dukkhaṃ.

 

- Jarādhammānaṃ, bhikkhave, sattānaṃ evaṃ icchā  uppajjati– ‘aho vata mayaṃ na jarādhammā assāma, na ca vata no  jarā āgaccheyyā’ti. Na kho panetaṃ icchāya pattabbaṃ,

 

Idampi  yampicchaṃ na labhati tampi dukkhaṃ.

 

- Byādhidhammānaṃ, bhikkhave, sattānaṃ  evaṃ icchā uppajjati ‘aho vata mayaṃ na byādhidhammā assāma,  na ca vata no byādhi āgaccheyyā’ti. Na kho panetaṃ icchāya  pattabbaṃ,

 

Idampi yampicchaṃ na labhati tampi dukkhaṃ.

 

- Maraṇadhammānaṃ,  bhikkhave, sattānaṃ evaṃ icchā uppajjati ‘aho vata mayaṃ na  maraṇadhammā assāma, na ca vata no maraṇaṃ āgaccheyyā’ti. Na kho  panetaṃ icchāya pattabbaṃ,

 

Idampi yampicchaṃ na labhati tampi dukkhaṃ. 

 

- Sokaparidevadukkhadomanassupāyāsadhammānaṃ, bhikkhave, sattānaṃ evaṃ   icchā uppajjati ‘aho vata mayaṃ na  sokaparidevadukkhadomanassupāyāsadhammā assāma, na ca vata no  sokaparidevadukkhadomanassupāyāsadhammā āgaccheyyun’ti. Na kho  panetaṃ icchāya pattabbaṃ,

 

Idampi yampicchaṃ na labhati tampi dukkhaṃ. 

 

“Katame ca, bhikkhave, saṅkhittena  pañcupādānakkhandhā dukkhā?

 

Seyyathidaṃ: rūpupādānakkhandho,  vedanupādānakkhandho, saññupādānakkhandho, saṅkhārupādānakkhandho,  viññāṇupādānakkhandho.

 

Ime vuccanti, bhikkhave, saṅkhittena  pañcupādānakkhandhā dukkhā.

 

Idaṃ vuccati, bhikkhave, dukkhaṃ  ariyasaccaṃ. 

 

2. Samudayasaccaniddesa

 

“Katamañca  bhikkhave, dukkhasamudayaṃ   ariyasaccaṃ?

 

Yāyaṃ taṇhā ponobbhavikā  nandīrāgasahagatā   tatratatrābhinandinī, seyyathidaṃ– kāmataṇhā bhavataṇhā vibhavataṇhā. 

 

“Sā kho panesā, bhikkhave, taṇhā kattha uppajjamānā  uppajjati, kattha nivisamānā nivisati?

 

Yaṃ loke piyarūpaṃ  sātarūpaṃ, etthesā taṇhā uppajjamānā uppajjati, ettha nivisamānā  nivisati. 

 

“Kiñca loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ?

 

“Cakkhu loke piyarūpaṃ  sātarūpaṃ, etthesā taṇhā uppajjamānā uppajjati, ettha nivisamānā  nivisati.

 

Sotaṃ loke …… ghānaṃ loke….. jivhā loke….. kāyo loke….. mano loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā  uppajjamānā uppajjati, ettha nivisamānā nivisati. 

 

- “Rūpā loke….. saddā loke….. gandhā loke….. rasā  loke….. phoṭṭhabbā loke….. dhammā loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā  taṇhā uppajjamānā uppajjati, ettha nivisamānā nivisati. 

 

- “Cakkhuviññāṇaṃ loke….. sotaviññāṇaṃ loke….. ghānaviññāṇaṃ loke…..jivhāviññāṇaṃ loke… kāyaviññāṇaṃ loke…  manoviññāṇaṃ loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā uppajjamānā  uppajjati, ettha nivisamānā nivisati. 

 

- “Cakkhusamphasso loke… sotasamphasso loke…  ghānasamphasso loke….. jivhāsamphasso loke….. kāyasamphasso  loke….. manosamphasso loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā  uppajjamānā uppajjati, ettha nivisamānā nivisati. 

 

- “Cakkhusamphassajā vedanā loke….. sotasamphassajā vedanā  loke….. ghānasamphassajā vedanā loke….. jivhāsamphassajā vedanā  loke….. kāyasamphassajā vedanā loke….. manosamphassajā vedanā  loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā uppajjamānā uppajjati, ettha  nivisamānā nivisati. 

 

- “Rūpasaññā loke….. saddasaññā loke….. gandhasaññā loke…..  rasasaññā loke….. phoṭṭhabbasaññā loke….. dhammasaññā loke piyarūpaṃ  sātarūpaṃ, etthesā taṇhā uppajjamānā uppajjati, ettha nivisamānā  nivisati. 

 

- “Rūpasañcetanā loke….. saddasañcetanā loke…..  gandhasañcetanā loke….. rasasañcetanā loke….. phoṭṭhabbasañcetanā  loke… dhammasañcetanā loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā  uppajjamānā uppajjati, ettha nivisamānā nivisati. 

 

- “Rūpataṇhā loke….. saddataṇhā loke….. gandhataṇhā loke….. rasataṇhā loke….. phoṭṭhabbataṇhā loke….. dhammataṇhā loke piyarūpaṃ  sātarūpaṃ, etthesā taṇhā uppajjamānā uppajjati, ettha nivisamānā  nivisati. 

 

- “Rūpavitakko loke….. saddavitakko loke….. gandhavitakko  loke….. rasavitakko loke….. phoṭṭhabbavitakko loke….. dhammavitakko  loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā uppajjamānā uppajjati, ettha  nivisamānā nivisati. 

 

“Rūpavicāro loke… saddavicāro loke… gandhavicāro  loke… rasavicāro loke… phoṭṭhabbavicāro loke… dhammavicāro  loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā uppajjamānā uppajjati, ettha  nivisamānā nivisati.

 

Idaṃ vuccati, bhikkhave, dukkhasamudayaṃ  ariyasaccaṃ. 

 

 3. Nirodhasaccaniddesa

 

“Katamañca  bhikkhave, dukkhanirodhaṃ  ariyasaccaṃ?

 

Yo tassāyeva taṇhāya asesavirāganirodho cāgo  paṭinissaggo mutti anālayo. 

 

 “Sā kho panesā, bhikkhave, taṇhā kattha pahīyamānā pahīyati,  kattha nirujjhamānā nirujjhati?

 

Yaṃ loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ,  etthesā taṇhā pahīyamānā pahīyati, ettha nirujjhamānā nirujjhati. 

 

 “Kiñca loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ?

 

“Cakkhu loke piyarūpaṃ  sātarūpaṃ, etthesā taṇhā pahīyamānā pahīyati, ettha nirujjhamānā  nirujjhati.

 

Sotaṃ loke ..… ghānaṃ loke….. jivhā loke…..  kāyo loke….. mano loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā  pahīyamānā pahīyati, ettha nirujjhamānā nirujjhati. 

 

- “Rūpā loke….. saddā loke….. gandhā loke….. rasā  loke….. phoṭṭhabbā loke….. dhammā loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā  taṇhā pahīyamānā pahīyati, ettha nirujjhamānā nirujjhati. 

 

- “Cakkhuviññāṇaṃ loke….. sotaviññāṇaṃ loke….. ghānaviññāṇaṃ loke….. jivhāviññāṇaṃ loke….. kāyaviññāṇaṃ loke..…  manoviññāṇaṃ loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā pahīyamānā  pahīyati, ettha nirujjhamānā nirujjhati. 

 

- “Cakkhusamphasso loke….. sotasamphasso loke…..  ghānasamphasso loke….. jivhāsamphasso loke….. kāyasamphasso  loke..… manosamphasso loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā  pahīyamānā pahīyati, ettha nirujjhamānā nirujjhati. 

 

- “Cakkhusamphassajā vedanā loke….. sotasamphassajā vedanā  loke…..ghānasamphassajā vedanā loke….. jivhāsamphassajā vedanā  loke….. kāyasamphassajā vedanā loke….. manosamphassajā vedanā  loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā pahīyamānā pahīyati, ettha  nirujjhamānā nirujjhati. 

 

 - “Rūpasaññā loke….. saddasaññā loke….. gandhasaññā loke…..  rasasaññā loke….. phoṭṭhabbasaññā loke….. dhammasaññā loke piyarūpaṃ  sātarūpaṃ, etthesā taṇhā pahīyamānā pahīyati, ettha nirujjhamānā  nirujjhati. 

 

- “Rūpasañcetanā loke….. saddasañcetanā loke…..  gandhasañcetanā loke….. rasasañcetanā loke….. phoṭṭhabbasañcetanā  loke….… dhammasañcetanā loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā  pahīyamānā pahīyati, ettha nirujjhamānā nirujjhati. 

 

- “Rūpataṇhā loke….. saddataṇhā loke..… gandhataṇhā loke…..  rasataṇhā loke..… phoṭṭhabbataṇhā loke….. dhammataṇhā loke piyarūpaṃ  sātarūpaṃ, etthesā taṇhā pahīyamānā pahīyati, ettha nirujjhamānā  nirujjhati. 

 

- “Rūpavitakko loke….. saddavitakko loke..… gandhavitakko  loke..… rasavitakko loke….. phoṭṭhabbavitakko loke..… dhammavitakko  loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ, etthesā taṇhā pahīyamānā pahīyati, ettha  nirujjhamānā nirujjhati. 

 

- “Rūpavicāro loke..… saddavicāro loke….. gandhavicāro  loke..… rasavicāro loke….. phoṭṭhabbavicāro loke….. dhammavicāro  loke piyarūpaṃ sātarūpaṃ  etthesā taṇhā pahīyamānā pahīyati, ettha  nirujjhamānā nirujjhati.

 

Idaṃ vuccati, bhikkhave, dukkhanirodhaṃ  ariyasaccaṃ. 

 

4. Maggasaccaniddesa

 

“Katamañca, bhikkhave,  dukkhanirodhagāminī paṭipadā ariyasaccaṃ?

 

Ayameva ariyo  aṭṭhaṅgiko maggo seyyathidaṃ: sammādiṭṭhi sammāsaṅkappo sammāvācā  sammākammanto sammā-ājīvo sammāvāyāmo sammāsati sammāsamādhi.  

 

“Katamā ca, bhikkhave, sammādiṭṭhi?

 

Yaṃ kho, bhikkhave,  dukkhe ñāṇaṃ, dukkhasamudaye ñāṇaṃ, dukkhanirodhe ñāṇaṃ,  dukkhanirodhagāminiyā paṭipadāya ñāṇaṃ, Ayaṃ vuccati, bhikkhave,  sammādiṭṭhi. 

 

- “Katamo ca, bhikkhave, sammāsaṅkappo?

 

Nekkhammasaṅkappo  abyāpādasaṅkappo avihiṃsāsaṅkappo,

 

Ayaṃ vuccati bhikkhave,  sammāsaṅkappo. 

 

- “Katamā ca, bhikkhave, sammāvācā?

 

Musāvādā veramaṇī    pisuṇāya vācāya veramaṇī pharusāya vācāya veramaṇī samphappalāpā  veramaṇī,

 

Ayaṃ vuccati, bhikkhave, sammāvācā. 

 

- “Katamo ca, bhikkhave, sammākammanto?

 

Pāṇātipātā  veramaṇī adinnādānā veramaṇī kāmesumicchācārā veramaṇī,

 

Ayaṃ  vuccati, bhikkhave, sammākammanto. 

 

- “Katamo ca, bhikkhave, sammā-ājīvo?

 

Idha, bhikkhave,  ariyasāvako micchā-ājīvaṃ pahāya sammā-ājīvena jīvitaṃ kappeti,

 

Ayaṃ vuccati, bhikkhave, sammā-ājīvo. 

 

- “Katamo ca, bhikkhave, sammāvāyāmo?

 

 Idha, bhikkhave,  bhikkhu-

 

- anuppannānaṃ pāpakānaṃ akusalānaṃ dhammānaṃ anuppādāya chandaṃ  janeti vāyamati vīriyaṃ ārabhati cittaṃ paggaṇhāti padahati;

 

- uppannānaṃ pāpakānaṃ akusalānaṃ dhammānaṃ pahānāya chandaṃ janeti  vāyamati vīriyaṃ ārabhati cittaṃ paggaṇhāti padahati;

 

- anuppannānaṃ  kusalānaṃ dhammānaṃ uppādāya chandaṃ janeti vāyamati vīriyaṃ ārabhati  cittaṃ paggaṇhāti padahati;                  

 

- uppannānaṃ kusalānaṃ dhammānaṃ ṭhitiyā  asammosāya bhiyyobhāvāya vepullāya bhāvanāya pāripūriyā chandaṃ  janeti vāyamati vīriyaṃ ārabhati cittaṃ paggaṇhāti padahati.

 

Ayaṃ  vuccati, bhikkhave, sammāvāyāmo. 

 

- “Katamā ca, bhikkhave, sammāsati?

 

Idha, bhikkhave, bhikkhu-

 

- kāye kāyānupassī viharati ātāpī sampajāno satimā vineyya  loke abhijjhādomanassaṃ;

 

-  vedanāsu vedanānupassī viharati ātāpī  sampajāno satimā vineyya loke abhijjhādomanassaṃ;

 

-  citte  cittānupassī viharati ātāpī sampajāno satimā vineyya loke  abhijjhādomanassaṃ;

 

- dhammesu dhammānupassī viharati ātāpī sampajāno  satimā vineyya loke abhijjhādomanassaṃ.

 

Ayaṃ vuccati, bhikkhave,  sammāsati. 

 

- “Katamo ca, bhikkhave, sammāsamādhi?

 

Idha, bhikkhave,  bhikkhu-

 

- vivicceva kāmehi vivicca akusalehi dhammehi savitakkaṃ  savicāraṃ vivekajaṃ pītisukhaṃ paṭhamaṃ jhānaṃ upasampajja viharati. 

 

- Vitakkavicārānaṃ vūpasamā ajjhattaṃ sampasādanaṃ cetaso ekodibhāvaṃ  avitakkaṃ avicāraṃ samādhijaṃ pītisukhaṃ dutiyaṃ jhānaṃ upasampajja  viharati.

 

- Pītiyā ca virāgā upekkhako ca viharati, sato ca  sampajāno, sukhañca kāyena paṭisaṃvedeti, yaṃ taṃ ariyā ācikkhanti  ‘upekkhako satimā sukhavihārī’ti tatiyaṃ jhānaṃ upasampajja viharati. 

 

- Sukhassa ca pahānā dukkhassa ca pahānā pubbeva  somanassadomanassānaṃ atthaṅgamā adukkhamasukhaṃ  upekkhāsatipārisuddhiṃ catutthaṃ jhānaṃ upasampajja viharati.

 

Ayaṃ  vuccati, bhikkhave,  sammāsamādhi.

 

Idaṃ vuccati, bhikkhave,  dukkhanirodhagāminī paṭipadā ariyasaccaṃ. 

 

“Iti ajjhattaṃ vā dhammesu dhammānupassī  viharati,

 

bahiddhā vā dhammesu dhammānupassī viharati,

 

ajjhattabahiddhā  vā dhammesu dhammānupassī viharati.

 

Samudayadhammānupassī vā dhammesu  viharati,

 

vayadhammānupassī vā dhammesu viharati, 

 

samudayavayadhammānupassī vā dhammesu viharati. ‘Atthi dhammā’ti vā  panassa sati paccupaṭṭhitā hoti yāvadeva ñāṇamattāya paṭissatimattāya  anissito ca viharati, na ca kiñci loke upādiyati.

 

Evampi kho, bhikkhave, bhikkhu dhammesu dhammānupassī viharati catūsu  ariyasaccesu. 

 

Saccapabbaṃ niṭṭhitaṃ. 

 

Dhammānupassanā niṭṭhitā. 

 

“Yo hi koci, bhikkhave, ime cattāro  satipaṭṭhāne evaṃ bhāveyya sattavassāni, tassa dvinnaṃ phalānaṃ aññataraṃ  phalaṃ pāṭikaṅkhaṃ diṭṭheva dhamme aññā; sati vā upādisese  anāgāmitā. 

 

“Tiṭṭhantu, bhikkhave, sattavassāni. Yo hi koci,  bhikkhave, ime cattāro satipaṭṭhāne evaṃ bhāveyya cha vassāni ..…  pañca vassāni….. cattāri vassāni….. tīṇi vassāni..… dve  vassāni..… ekaṃ vassaṃ…..

 

Tiṭṭhatu, bhikkhave, ekaṃ vassaṃ. Yo hi  koci, bhikkhave, ime cattāro satipaṭṭhāne evaṃ bhāveyya sattamāsāni,  tassa dvinnaṃ phalānaṃ aññataraṃ phalaṃ pāṭikaṅkhaṃ diṭṭheva dhamme aññā;  sati vā upādisese anāgāmitā. 

 

“Tiṭṭhantu bhikkhave, satta māsāni. Yo hi koci,  bhikkhave, ime cattāro satipaṭṭhāne evaṃ bhāveyya cha māsāni….. pañca māsāni…… cattāri māsāni….. tīṇi māsāni ….. dve  māsāni….. ekaṃ māsaṃ….. aḍḍhamāsaṃ…..

 

Tiṭṭhatu, bhikkhave, aḍḍhamāso.  Yo hi koci, bhikkhave, ime cattāro satipaṭṭhāne evaṃ bhāveyya  sattāhaṃ, tassa dvinnaṃ phalānaṃ aññataraṃ phalaṃ pāṭikaṅkhaṃ diṭṭheva dhamme  aññā; sati vā upādisese anāgāmitāti. 

 

“Ekāyano ayaṃ, bhikkhave, maggo sattānaṃ  visuddhiyā, sokaparidevānaṃ samatikkamāya, dukkhadomanassānaṃ  atthaṅgamāya, ñāyassa adhigamāya, nibbānassa sacchikiriyāya, yadidaṃ  cattāro satipaṭṭhānāti.

 

Iti yaṃ taṃ vuttaṃ, idametaṃ paṭicca vuttan”ti. 

 

Idamavoca bhagavā. Attamanā te bhikkhū bhagavato bhāsitaṃ  abhinandunti. 

 

Imasmiṃ pana veyyākaṇasmiṃ bhannamāne tiṃsamattānaṃ bhikkhusahassānaṃ anupādāya āsavehi cittāni vimucciṃsū’ti.

 

Mahāsatipaṭṭhānasuttaṃ niṭṭhitaṃ navamaṃ. 

 

 

____________________

 

 

 

 

Gửi ý kiến của bạn
Tắt
Telex
VNI
Tên của bạn
Email của bạn
22 Tháng Mười 2020(Xem: 5336)
22 Tháng Bảy 2020(Xem: 1673)
19 Tháng Bảy 2020(Xem: 1830)
18 Tháng Bảy 2020(Xem: 1589)
09 Tháng Bảy 2020(Xem: 1280)
30 Tháng Mười Một 20209:41 CH(Xem: 32)
Tôn giả Phú Lâu Na thực hiện đúng như lời Phật dạy là sáu căn không dính mắc với sáu trần làm căn bản, cộng thêm thái độ không giận hờn, không oán thù, trước mọi đối xử tệ hại của người, nên ngài chóng đến Niết bàn. Hiện tại nếu có người mắng chưởi hay đánh đập, chúng ta nhịn họ, nhưng trong tâm nghĩ đây là kẻ ác, rán mà nhịn nó.
29 Tháng Mười Một 20208:53 CH(Xem: 108)
Hôm nay tôi sẽ nhắc lại bài thuyết pháp đầu tiên của Đức Phật cho quý vị nghe. Vì tất cả chúng ta tu mà nếu không nắm vững đầu mối của sự tu hành đó, thì có thể mình dễ đi lạc hoặc đi sai. Vì vậy nên hôm nay tôi nhân ngày cuối năm để nhắc lại bài thuyết pháp đầu tiên của Đức Phật, để mỗi người thấy rõ con đườngĐức Phật
28 Tháng Mười Một 202010:29 CH(Xem: 136)
Tôi được biết về Pháp qua hai bản kinh: “Ai thấy được lý duyên khởi, người ấy thấy được Pháp; ai thấy được Pháp, người ấy thấy được lý duyên khởi” (Kinh Trung bộ, số 28, Đại kinh Dụ dấu chân voi) và “Ai thấy Pháp, người ấy thấy Như Lai; ai thấy Như Lai, người ấy thấy Pháp (Kinh Tương ưng bộ). Xin quý báo vui lòng giải thích Pháp là gì?
27 Tháng Mười Một 202011:20 CH(Xem: 154)
Kính thưa Sư Ông, Con đang như 1 ly nước bị lẫn đất đá cặn bã, bị mây mờ ngăn che tầng tầng lớp lớp, vô minh dày đặc nên không thể trọn vẹn với thực tại, đôi khi lại tưởng mình đang học đạo nhưng hóa ra lại là bản ngã thể hiện. Như vậy bây giờ con phải làm sao đây thưa Sư Ông? Xin Sư Ông từ bi chỉ dạy cho con. Kính chúc
26 Tháng Mười Một 202011:32 CH(Xem: 147)
Tại sao người Ấn lại nói bất kỳ người nào mình gặp cũng đều là người đáng gặp? Có lẽ vì người nào mà mình có duyên gặp đều giúp mình học ra bài học về bản chất con người để mình tùy duyên mà có thái độ ứng xử cho đúng tốt. Nếu vội vàngthái độ chấp nhận hay chối bỏ họ thì con không thể học được điều gì từ những người
25 Tháng Mười Một 202011:39 CH(Xem: 175)
Thưa Thầy! Tôi nay đã 70 tuổi, vừa mới về hưu, vợ thì đã qua đời cách đây hơn chục năm. Tưởng chừng ở tuổi này tôi có thể an dưỡng tuổi già nhưng không Thầy ạ, tôi không biết mình từng tạo nghiệp gì để bây giờ con cháu suốt ngày gây sự với nhau. Cháu đích tôn của tôi hồi đó đặt kỳ vọng bao nhiêu, bây giờ lại ăn chơi lêu lổng,
24 Tháng Mười Một 20209:29 CH(Xem: 170)
Khi mới xuất gia, tôi không có ý định trở thành một dịch giả. Vị thầy đầu tiên của tôi là một tu sĩ người Việt, và tôi ở với thầy tại California trong thập niên 1960. Thầy đã chỉ cho tôi thấy tầm quan trọng trong việc học các loại ngữ văn của kinh điển Phật giáo, bắt đầu là tiếng Pāli, như là một công cụ để thông hiểu Giáo Pháp. Khi tôi đến
23 Tháng Mười Một 202010:04 CH(Xem: 204)
Thầy Xá Lợi Phất - anh cả trong giáo đoàn - có dạy một kinh gọi là Kinh Thủy Dụ mà chúng ta có thể học hôm nay. Kinh này giúp chúng ta quán chiếu để đối trị hữu hiệu cái giận. Kinh Thủy Dụ là một kinh trong bộ Trung A Hàm. Thủy là nước. Khi khát ta cần nước để uống, khi nóng bức ta cần nước để tắm gội. Những lúc khát khô cổ,
22 Tháng Mười Một 202010:24 CH(Xem: 202)
Gần đây tôi có dịp quen biết một người phụ nữ khá lớn tuổi, bà này thường tỏ ra thương hại bạn bè khi thấy họ lúc nào cũng bận tâm lo lắng đến tiền bạc, ngay cả lúc mà cái chết đã gần kề. Bà bảo rằng: "Chưa hề có ai thấy một chiếc két sắt đặt trên một cỗ quan tài bao giờ cả !". Như vậy thì chúng ta sẽ nên lưu lại cho con cháu mình
21 Tháng Mười Một 20206:28 CH(Xem: 226)
Mười bốn câu trích dẫn lời của Đức Phật dưới đây được chọn trong số 34 câu đã được đăng tải trên trang mạng của báo Le Monde, một tổ hợp báo chí uy tínlâu đời của nước Pháp. Một số câu được trích nguyên văn từ các bài kinh, trong trường hợp này nguồn gốc của các câu trích dẫn đó sẽ được ghi chú rõ ràng, trái lại các câu
20 Tháng Mười Một 20201:53 CH(Xem: 216)
Điều trước nhất, ta nên thấy được sự khác biệt giữa một cái đau nơi thân với phản ứng của tâm đối với cái đau ấy. Mặc dù thân và tâm có mối liên hệ rất mật thiết với nhau, nhưng tâm ta không nhất thiết phải chịu cùng chung một số phận với thân. Khi thân có một cơn đau, tâm ta có thể lùi ra xa một chút. Thay vì bị lôi kéo vào, tâm ta có thể
19 Tháng Mười Một 20206:34 CH(Xem: 298)
Khi tôi viết về đề tài sống với cái đau, tôi không cần phải dùng đến trí tưởng tượng. Từ năm 1976, tôi bị khổ sở với một chứng bệnh nhức đầu kinh niên và nó tăng dần thêm theo năm tháng. Tình trạng này cũng giống như có ai đó khiêng một tảng đá hoa cương thật to chặn ngay trên con đường tu tập của tôi. Cơn đau ấy thường xóa trắng
18 Tháng Mười Một 20206:45 CH(Xem: 238)
Bài viết dưới đây, nguyên gốc là tài liệu hướng dẫn thực hành Phật Pháp, được phổ biến nội bộ trong một nhóm học Phật. Nhóm này có khoảng 10 thành viên nồng cốt, thường cùng nhau tu tập vào mỗi chiều tối thứ Sáu tại gia, về sau được đổi qua mỗi sáng thứ Bảy do đa phần anh chị em trong nhóm đã nghỉ hưu. Qua cơn bão dịch
14 Tháng Mười Một 20202:41 CH(Xem: 266)
Từ khổ đau đến chấm dứt khổ đau cách nhau bao xa? Khoảng cách ấy ta có thể vượt qua chỉ trong một chớp mắt. Đó là lời Phật dạy trong kinh Tu Tập Căn (Indriyabhavana Sutta), bài kinh cuối của Trung Bộ Kinh, số 152. Trong một trao đổi với một người đệ tử của Bà la môn tên Uttara, đức Phật mở đầu bằng sự diễn tả một kinh nghiệm
13 Tháng Mười Một 20208:24 CH(Xem: 275)
- Trong các kinh điển có nhiều định nghĩa khác nhau nhưng chữ Niết Bàn (Nirvana) không ngoài những nghĩa Viên tịch (hoàn toàn vắng lặng), Vô sanh (không còn sanh diệt) và Giải thoát v.v... những nghĩa này nhằm chỉ cho người đạt đạo sống trong trạng thái tâm thể hoàn toàn vắng lặng, dứt hết vọng tưởng vô minh.
12 Tháng Mười Một 20207:33 CH(Xem: 260)
Tại sao người hiền lành lại gặp phải tai ương? Câu hỏi này đặc biệt thích hợp khi áp dụng vào bối cảnh đại dịch Covid-19 đang diễn ra. Bệnh Covid-19 không chừa một ai, từ người giầu có đến người nghèo, từ người quyền quý đến người bình dân, từ người khỏe mạnh đến người yếu đuối. Tuy nhiên, ngay cả trong đời sống hàng ngày,
11 Tháng Mười Một 202011:43 CH(Xem: 261)
Có một anh thương gia cưới một người vợ xinh đẹp. Họ sống với nhau và sinh ra một bé trai kháu khỉnh. Nhưng người vợ lại ngã bịnh và mất sau đó, người chồng bất hạnh dồn tất cả tình thương vào đứa con. Đứa bé trở thành nguồn vui và hạnh phúc duy nhất của anh. Một hôm, vì việc buôn bán anh phải rời khỏi nhà, có một bọn cướp
10 Tháng Mười Một 20208:33 CH(Xem: 579)
Sáng nay, Thánh Đức Đạt Lai Lạt Ma đã viết thư cho Joe Biden để chúc mừng Ông được bầu làm Tổng thống tiếp theo của Hợp chủng quốc Hoa Kỳ. Ngài viết: “Như có lẽ bạn đã biết, từ lâu tôi đã ngưỡng mộ Hoa Kỳ như một nền tảng của sự tự do, dân chủ, tự do tôn giáo và pháp quyền. Nhân loại đã đặt niềm hy vọng lớn lao vào tầm nhìn
09 Tháng Mười Một 20208:19 CH(Xem: 299)
Có một chuyện kể trong Phật giáo như sau, có một vị tăng nhân cứu được mạng sống của một người thanh niên tự sát. Người thanh niên sau khi tỉnh dậy, nói với vị tăng nhân: “Cảm ơn đại sư, nhưng xin ngài đừng phí sức cứu tôi bởi vì tôi đã quyết định không sống nữa rồi. Hôm nay cho dù không chết thì ngày mai tôi cũng vẫn chết”.
08 Tháng Mười Một 20207:59 CH(Xem: 367)
Upasika Kee Nanayon, tác giả quyển sách này là một nữ cư sĩ Thái lan. Chữ upasika trong tiếng Pa-li và tiếng Phạn có nghĩa là một cư sĩ phụ nữ. Thật thế, bà là một người tự tu tậpsuốt đời chỉ tự nhận mình là một người tu hành thế tục, thế nhưng giới tu hành
02 Tháng Mười Hai 201910:13 CH(Xem: 2201)
Nhật Bản là một trong những quốc gia có tỉ lệ tội phạm liên quan đến súng thấp nhất thế giới. Năm 2014, số người thiệt mạng vì súng ở Nhật chỉ là sáu người, con số đó ở Mỹ là 33,599. Đâu là bí mật? Nếu bạn muốn mua súng ở Nhật, bạn cần kiên nhẫnquyết tâm. Bạn phải tham gia khóa học cả ngày về súng, làm bài kiểm tra viết
12 Tháng Bảy 20199:30 CH(Xem: 3894)
Khóa Tu "Chuyển Nghiệp Khai Tâm", Mùa Hè 2019 - Ngày 12, 13, Và 14/07/2019 (Mỗi ngày từ 9:00 AM đến 7:00 PM) - Tại: Andrew Hill High School - 3200 Senter Road, San Jose, CA 95111
12 Tháng Bảy 20199:00 CH(Xem: 5525)
Các Khóa Tu Học Mỗi Năm (Thường Niên) Ở San Jose, California Của Thiền Viện Đại Đăng
19 Tháng Mười Một 20206:34 CH(Xem: 298)
Khi tôi viết về đề tài sống với cái đau, tôi không cần phải dùng đến trí tưởng tượng. Từ năm 1976, tôi bị khổ sở với một chứng bệnh nhức đầu kinh niên và nó tăng dần thêm theo năm tháng. Tình trạng này cũng giống như có ai đó khiêng một tảng đá hoa cương thật to chặn ngay trên con đường tu tập của tôi. Cơn đau ấy thường xóa trắng
08 Tháng Mười Một 20207:59 CH(Xem: 367)
Upasika Kee Nanayon, tác giả quyển sách này là một nữ cư sĩ Thái lan. Chữ upasika trong tiếng Pa-li và tiếng Phạn có nghĩa là một cư sĩ phụ nữ. Thật thế, bà là một người tự tu tậpsuốt đời chỉ tự nhận mình là một người tu hành thế tục, thế nhưng giới tu hành
06 Tháng Mười Một 202011:19 CH(Xem: 389)
Upasika Kee Nanayon, còn được biết đến qua bút danh, K. Khao-suan-luang, là một vị nữ Pháp sư nổi tiếng nhất trong thế kỷ 20 ở Thái Lan. Sinh năm 1901, trong một gia đình thương nhân Trung Hoa ở Rajburi (một thành phố ở phía Tây Bangkok), bà là con cả
23 Tháng Mười Một 202010:04 CH(Xem: 204)
Thầy Xá Lợi Phất - anh cả trong giáo đoàn - có dạy một kinh gọi là Kinh Thủy Dụ mà chúng ta có thể học hôm nay. Kinh này giúp chúng ta quán chiếu để đối trị hữu hiệu cái giận. Kinh Thủy Dụ là một kinh trong bộ Trung A Hàm. Thủy là nước. Khi khát ta cần nước để uống, khi nóng bức ta cần nước để tắm gội. Những lúc khát khô cổ,
22 Tháng Mười 20201:00 CH(Xem: 5336)
Tuy nhiên đối với thiền sinh hay ít ra những ai đang hướng về chân trời rực rỡ ánh hồng giải thoát, có thể nói Kinh Đại Niệm Xứbài kinh thỏa thích nhất hay đúng hơn là bài kinh tối cần, gần gũi nhất. Tối cần như cốt tủy và gần gũi như máu chảy khắp châu thân. Những lời kinh như những lời thiên thu gọi hãy dũng mãnh lên đường
21 Tháng Mười 202010:42 CH(Xem: 458)
Một lần Đấng Thế Tôn ngụ tại tu viện của Cấp Cô Độc (Anathapindita) nơi khu vườn Kỳ Đà Lâm (Jeta) gần thị trấn Xá Vệ (Savatthi). Vào lúc đó có một vị Bà-la-môn to béo và giàu sang đang chuẩn bị để chủ tế một lễ hiến sinh thật to. Số súc vật sắp bị giết gồm năm trăm con bò mộng, năm trăm con bê đực, năm trăm con bò cái tơ,
20 Tháng Mười 20209:07 CH(Xem: 463)
Tôi sinh ra trong một gia đình thấp hèn, Cực khổ, dăm bữa đói một bữa no. Sinh sống với một nghề hèn mọn: Quét dọn và nhặt hoa héo rơi xuống từ các bệ thờ (của những người Bà-la-môn). Chẳng ai màng đến tôi, mọi người khinh miệt và hay rầy mắng tôi, Hễ gặp ai thì tôi cũng phải cúi đầu vái lạy. Thế rồi một hôm, tôi được diện kiến
14 Tháng Mười 202010:00 SA(Xem: 2986)
Một thời Đức Phật ở chùa Kỳ Viên thuộc thành Xá Vệ do Cấp Cô Độc phát tâm hiến cúng. Bấy giờ, Bāhiya là một người theo giáo phái Áo Vải, sống ở vùng đất Suppāraka ở cạnh bờ biển. Ông là một người được thờ phụng, kính ngưỡng, ngợi ca, tôn vinh và kính lễ. Ông là một người lỗi lạc, được nhiều người thần phục.
11 Tháng Năm 20208:38 CH(Xem: 1999)
một lần Đấng Thế Tôn lưu trú tại bộ tộc của người Koliyan, gần một ngôi làng mang tên là Haliddavasana, và sáng hôm đó, có một nhóm đông các tỳ-kheo thức sớm. Họ ăn mặc áo lót bên trong thật chỉnh tề, khoác thêm áo ấm bên ngoài, ôm bình bát định đi vào làng