Truyện Cổ Phật Giáo, Tập 3

07 Tháng Ba 201711:03 SA(Xem: 5519)
Truyện Cổ Phật Giáo, Tập 3

Buddha_3-6-2017_A(Nguồn Của Hình: Thus Have I Heard)

TCPG_3A

Truyện Cổ Phật Giáo, Truyện Thơ - Tập 3

Tâm Minh Ngô Tằng Giao

Diệu Phương xuất bản - 2004

 

-----------------------------

MỤC LỤC

1- Bữa Cơm Cúng Dường. (Diệu Chương)

2- Hoa Sen Trong Người. (Thiện Châu)

3- Tiếng Đàn Tuyệt Diệu. (Trúc Ti)

4- Bán Nghèo. (T.P.)

5- Gốc Sinh Tử. (Tắc Phước)

6- Vàng Ngọc.(Viên Minh)

7- Mở Mắt Chiêm Bao. (TCPG)

8- Gieo Gió Gặt Bão. (Minh Tuệ)

9- Có Niết Bàn Không? (Thích Thiện Hoa)

10- Gió To. (Q.D)

11- Tu Mướn. (TCPG Nhật Bản)

12- Người Gieo Mạ. (Giới Đức)

13- Bảy Nàng Công Chúa. (Dạ Quang)

14- Thày Thuốc Giỏi .(Thích Nữ Như Thủy)

15- Tiểu Thư Liên Hoa. (Chân Từ )

16- Phóng Rộng Tình Thương. (Quảng Huệ )

17- Tịnh Xá Kỳ Hoàn. (TCPG)

18- Khỏi Phải Tự Thiêu. (Minh Châu)

19- Hồ Ly Mót Vàng. (Phạm Ngọc Khuê )

20- Quỷ La Sát. (TCPG)

21- Ân Oán. (Huỳnh Văn Bộ )

22- Ấm Trà Phúc Đức. (Phạm Ngọc Khuê )

23- Chậu Rửa Chân. (Minh Châu)

24- Chim Cú Mèo. (Như Thủy)

25- Vua Rắn Núi Phổ Đà. (Phạm Ngọc Khuê )

26- Quả Cam Oan Nghiệt. (Quách Tấn)

27- Người yêu muôn thuở. (Như Thủy)

28- Năm Giọt Mật. (TCPG)

29- Ảo Ảnh. (Như Thủy)


-----------------------------

LỜI NÓI ĐẦU

Nhiều truyện xưa về Phật Giáo do các người khác nhau thuật lại đã được Minh Chiếu sưu tập và xuất bản thành một bộ sách gồm nhiều cuốn lấy tên là "Truyện Cổ Phật Giáo". Những truyện này đều được viết bằng "văn xuôi".

Một số những truyện trong bộ sách trên đã được Tâm Minh Ngô Tằng Giao chọn ra rồi phỏng theo đó mà tóm tắt lại cho ngắn gọn, kể lại bằng ngôn từ bình dị và nhất là chuyển nội dung nguyên bản từ "văn xuôi" sang "văn vần" dưới hình thức thơ "lục bát" để người đọc, người nghe dễ hiểu và dễ nhớ.

Những truyện cổ Phật Giáo tuy giản dị nhưng rất thâm thúy, thường hàm chứa đầy đủ và sâu sắc về đạo đức, giáo dục, luân lýtriết học. Truyện nói lên cái tinh hoa hay đẹp của giáo lý, từ bitrí tuệ đồng thời mang lại sự xây dựng, thức tỉnhgiác ngộ cho người đời. Đọc những truyện cổ Phật Giáo người đọc cảm thấy một niềm siêu thoát lâng lâng tràn ngập tâm hồn.

"Truyện Cổ Phật Giáo", truyện thơ, tập 1 đã được xuất bản vào năm 2001 và tập 2 đã được xuất bản vào năm 2002. "Truyện Cổ Phật Giáo" được chuyển thành thơ này là tập thứ ba phỏng theo nội dung, cốt truyện trong bộ sách của Minh Chiếu nói trên do Tâm Minh Ngô Tằng Giao phát tâm thực hiện.

Xin trân trọng giới thiệu đến các độc giả những "Truyện Cổ Phật Giáo" tập 1, tập 2, và tập 3 được chuyển thành thể thơ mà chúng tôi thiết nghĩ là vừa lý thú và vừa hữu ích.


DIỆU PHƯƠNG
(Virginia, USA, năm 2004)

 

-----------------------------

 

 (1)
BỮA CƠM CÚNG DƯỜNG

 

Phật khi còn tại thế gian
Thường ngày đi khắp xóm làng nơi nơi
Với hàng đệ tử của ngài
Để cùng khất thực với người thiện tâm
Giúp cho người gieo hạt mầm
Vào trong ruộng phước vô ngần tốt tươi.
Mùa an cư ngài thọ trai
Ngay trong tịnh xá, không rời chân đi,
Nếu ai muốn cúng dường chi
Đều vào trong tịnh xá kia dâng ngài.
*
Ở quanh vùng có một người
Tiền nong, của cải so thời nghèo thay
Nhưng mà lòng tốt tràn đầy
Tu hành tinh tấn lâu nay tại nhà
Mùa an cư chàng thiết tha
Tuy nghèo cũng cố tìm qua cúng dường
Hôm nay sửa soạn cơm thường
Đơn sơ biết mấy, khiêm nhường là bao
Nhắm nơi tịnh xá tìm vào
Tâm thành cúng Phật ai nào sánh ngang
Chàng hoan hỉ mãi tin rằng
Bữa cơm đạm bạc mình mang cúng dường
Sẽ đem thanh tịnh vui chung
Cho người thọ nhận mọi đường thuận duyên.
Vầng dương rực rỡ khắp miền
Đường vào tịnh xá êm đềm thăng hoa
Chàng lo rảo bước chân qua
Chỉ e quá ngọ là giờ thọ trai
Sẽ không kịp dâng lên ngài
Thật là ân hận cho ai tâm thành.
Khi chàng đi tới khúc quanh
Bỗng đâu trông thấy bóng hình phía xa
Một sinh vật bước vật vờ
Lại gần mới thấy rõ là chó hoang
Thân gầy còm, dáng thảm thương
Lại thêm lở loét trông càng ghê thay
Đói ăn chắc đã lâu nay
Chó đi thất thểu giờ đây gặp chàng
Đánh hơi chó thấy đồ ăn
Lấm la lấm lét vội vàng đến bên
Mắt như cầu khẩn van xin
Mủi lòng chàng đứng lại nhìn chó kia
Nỡ nào quay gót ra đi
Chàng bèn ngồi xuống, từ bi dâng tràn
Mở bình bát, bày thức ăn
Thật may cho chú chó hoang hôm này,
Chó kia đói lả nhiều ngày
Nên ăn thoáng chốc hết ngay cả rồi
Bụng no nê, chó thảnh thơi
Ra đi thong thả vẫy đuôi tạ từ.
Nhìn theo chó chàng gật gù
Khẽ cười biểu lộ tâm từ chứa chan
Nhưng rồi chàng chợt hoang mang
Đồ ăn dành để cúng dường còn chi
Chàng lo sợ định quay về
Sau khi do dự quyết đi đến cùng
Dù không thực phẩm cúng dường
Vẫn vào lễ Phật với lòng thiết tha.
*
Phật dùng huệ nhãn nhìn xa
Ngài hay biết chuyện xảy ra vừa rồi
Ngài ngồi yên, nở nụ cười
Cõi lòng hoan hỉ, dáng người từ bi.
Chàng vào đảnh lễ lạy quỳ
Miệng thời hối lỗi, tâm thì ăn năn
Nhưng rồi kinh ngạc vô vàn
Khi nghe đức Phật khẽ ban lời vàng
Ôn tồn, nhân hậu, nhẹ nhàng
Như là muốn khuyến khích chàng điều hay:
"Cúng dường chư Phật quý thay
Khi lòng bố thí tâm này hết tham
Phước lành sẽ hưởng ngập tràn,
Nhưng mà suốt cả mùa an cư này
Riêng con đặc biệt bữa nay
Dâng cơm cúng Phật tràn đầy tịnh thanh
Nhiều pháp vị, thắm đạo tình
Thật là quý hóa tốt lành biết bao!"

(phỏng theo bản văn xuôi
của DIỆU CHƯƠNG)

-----------------------------

 

(2)
HOA SEN TRONG NGƯỜI

 

Kinh thành Xá Vệ sáng nay
Phố phường nhộn nhịp đông đầy người đi
Ngược xuôi tấp nập ngựa xe
Toàn người quý phái muốn khoe sang giàu,
Áo quần sặc sỡ đủ màu
Cửa hàng khách khứa đua nhau ra vào
Dáng vui tươi, vẻ tự hào
Đây là giai cấp trên cao hơn người
Được ưu đãi nên thảnh thơi
Ăn trên ngồi trốc sống đời gấm hoa.
Đi sâu vào ngõ hẻm xa
Thời bao thảm cảnh hiện ra chán chường
Bần cùng, khổ cực, tang thương
Với nhà lụp xụp, với đường tối tăm
Bùn lầy nước đọng cơ hàn
Tật nguyền, bệnh hoạn, lầm than, tội tình
Đây là giai cấp cùng đinh
Dân nghèo cuộc sống đã thành nếp quen
Chuyên hầu hạ giai cấp trên
Quanh năm kiếp sống thấp hèn lất lây.
Thể theo thường lệ hôm nay
Là ngày đức Phật tới đây giúp đời
Vào thành đi khắp mọi nơi
Tìm cơ giáo hoá cho người khổ đau,
Chúng sinh bình đẳng như nhau
Ngài không phân biệt nghèo giàu, hèn sang.
*
Trên đường đi có một chàng
Ni Đề trai trẻ thuộc hàng tiện dân
Chàng đang gánh một gánh phân
Chợt đâu gặp Phật hiện dần phía xa
Thế là chàng vội tránh qua
Nép vào đường hẻm thật là lẹ chân
Hoang mang, bối rối, tần ngần
Buồn đời ti tiện, than thân thấp hèn
Thật là bạc phước triền miên
Tuy nhiên chàng vẫn dõi nhìn phía xa
Hướng về hình ảnh Phật Đà
Rất là rạng rỡ, rất là trang nghiêm,
Từng nghe về Phật nhiều phen
Nên chàng ao ước đủ duyên gặp ngài.
Phật Đà nhìn thấy ngay rồi
Hiểu ra tâm niệm của người thanh niên
Đăm chiêu, lúng túng, lành hiền
Nên ngài hoan hỉ bước liền đến ngay,
Ni Đề hoảng sợ lắm thay
Vội vàng lẩn tránh lòng đầy lo âu
Lo mình nhớp nhúa bấy lâu
Lo người bắt tội! Dám đâu gặp ngài!
Phật bèn nói, giọng khoan thai,
Từ xa vọng lại đôi lời xót thương:
"Sao con tìm cách tránh đường
Tới đây nói chuyện bình thường với ta!"
Để thùng phân xuống, bước ra
Ni Đề run rẩy quỳ và thưa mau:
"Bạch ngài! Con chẳng dám đâu
Xin ngài cứ dạy pháp mầu cho con
Như con thầm ước trong lòng
Nhưng ngài đừng đến gần con làm gì!"
Phật cười chan chứa từ bi
Bước thêm đến sát Ni Đề, nói ngay:
"Nào ai bắt tội con đây
Tự ta đến với con ngày hôm nay,
Con ơi hãy nhớ lời này
Những người đau khổ, đọa đày, nổi trôi
Ta lo cứu độ luôn thôi
Ta là người của muôn loài chúng sinh!"
*
Ni Đề hồi hộp hỏi nhanh:
"Bạch ngài con cũng tu hành được sao?
Từ lâu con vẫn ước ao
Được ngài truyền dạy đạo mầu Thế Tôn!"
Phật Đà nghiêm nghị nói luôn:
"Như Lai muốn nhắc cho con hay rằng
Ta ra đời với đạo vàng
Là nhằm cứu khổ cho hàng chúng sinh
Dị đoan, mê tín quẩn quanh
Thần quyền ỷ lại, phá nhanh giúp đời
Đưa chúng sinh đến an vui
Hoàn toàn bình đẳng, mọi người như nhau,
Nếu con muốn học đạo mầu
Hãy gần ta! Cố lo mau tu hành!"
Ni Đề nước mắt chạy quanh
Vô cùng sung sướng tâm thành khẽ thưa:
"Đó là điều ước từ xưa
Mà con cứ nghĩ thật là khó khăn
Con đây phước báu muôn vàn
Được ngài cứu độ và ban lời vàng!"
Nhìn Ni Đề rất dịu dàng
Phật Đà tiến đến anh chàng gánh phân
Tỏ ra thân ái vô ngần
Dắt tay chàng kéo lại gần bờ sông
Để nhờ dòng nước sạch trong
Gột đi dơ dáy chất chồng lâu nay,
Sau khi tắm rửa sông này
Ni Đề theo Phật về ngay Kỳ Hoàn
Rồi trong tịnh xá khang trang
Phật cho chàng nhập vào hàng tỳ kheo.
*
Ni Đề cố gắng thật nhiều
Thời gian lặng lẽ trôi vèo qua mau
Tu hành tinh tấn bấy lâu
Tỳ kheo mới học đạo mầu tiến nhanh
Giờ đây đắc quả tu hành.
Phật nhân đó dạy chúng sinh đôi lời:
"Trong bùn nhơ nhớp khắp nơi
Cánh sen vươn nở tuyệt vời biết bao
Hương thơm tinh khiết ngạt ngào
Tựa chân giá trị của bao con người.
Máu ai cũng đỏ vậy thôi
Và ai nước mắt mặn thời khác đâu
Chúng sinh bình đẳng như nhau
Đừng chia giai cấp gieo sầu bất công!"

( phỏng theo bản văn xuôi
của THIỆN CHÂU)

 

-----------------------------

 

 (3)
TIẾNG ĐÀN TUYỆT DIỆU

 

Đêm nay trăng sáng non ngàn
Ở trong tịnh xá Kỳ Hoàn trang nghiêm
Phật Đà yên lặng ngồi thiền
Hào quang ngũ sắc toả miền nhân gian
Trời khuya gió mát mơn man
Thiền đường tĩnh lặng, hương làn ngất ngây
Tỳ kheo quần tụ nơi đây
Trầm tư mặc tưởng, lòng say đạo mầu
Cố công tu luyện chuyên sâu
Cội nguồn nghiệp chướng mong mau tỏ tường
Trừ oan nghiệt, diệt tai ương
Trở nên hữu ích tìm phương giúp đời.
Tỳ kheo gồm cả ngàn người
Chàng kia mới nhập vào nơi cửa thiền
Vì bồng bột tuổi thanh niên
Muốn mình sớm đắc đạo liền như ai
Mang Kinh Di Giáo tụng hoài
Kinh Phật Ca Diếp giúp loài chúng sinh,
Chàng này tụng suốt đêm thanh
Cầu ngài gia hộ cho mình đạt mau,
tu hành chẳng bao lâu,
Cũng thành chánh quả, đạo mầu tinh thông.
Màn đêm u tối mênh mông
Càng khuya càng thấy mịt mùng khắp nơi
Tỳ kheo mỏi mệt rã rời
Mà sao bờ giác xa vời, biệt tăm
Cả ngoài thân lẫn trong tâm
Có hề giác ngộ ra phần nào đâu.
Rất hời hợt chẳng nghĩ sâu
Tỳ kheo buồn chán, u sầu tâm can
Đường tu muốn chấm dứt ngang
Quay về nẻo cũ lầm than tục trần.
*
Phật Đà chan chứa lòng nhân
Đoán ra ý định! Muôn phần thương thay!
Thương tỳ kheo thoái chí này
Nên sai thị giả gọi ngay người vào,
Từ bi Phật hỏi đôi câu:
"Trước khi đến với đạo mầu Như Lai
Tại gia nơi chốn trần ai
Khi con giải trí thích chơi những gì?"
"Bạch Thế Tôn chẳng nhiều chi
Suốt ngày con chỉ ham mê đàn cầm!"
"Dây chùng, đàn có chịu ngân?"
"Thưa không! Đàn sẽ bị câm tiếng rồi!"
"Dây căng, đàn có vang lời?"
"Thưa dây đàn sẽ tức thời đứt ngay!"
"Dây vừa, chắc tiếng sẽ hay?"
"Bạch Thế Tôn! Tiếng đàn này tuyệt luân
Âm thanh thánh thót vô ngần
Du dương trầm bổng vang ngân tuyệt vời!"
*
Phật nhân đó dạy đôi lời:
"Người tu cũng vậy so thời khác đâu
Tu không tinh tấn dài lâu
Dễ gì thông hiểu đạo mầu được ngay,
Tinh tấn quá cũng chẳng hay
Cũng không kết quả, cách này cũng sai!
Tu vừa phải, tu khoan thai
Đừng nên thái quá sẽ hoài công thôi
Sinh tâm chán nản mấy hồi
Muốn hoàn cõi tục đường đời như con!"
Phât Đà vừa nói dứt xong
Tỳ kheo tỉnh ngộ, trong lòng ăn năn
Quỳ xin sám hối thành tâm
Nguyện theo lời Phật nương thân cửa thiền.
Khi lui về chốn phòng riêng
Nghe lời mãn nguyện tâm liền thảnh thơi
Đường tu tỏ ngộ rạng ngời
Như thuyền lạc hướng biển khơi mịt mờ
Lênh đênh không thấy bến bờ
Bỗng dưng hướng cũ bất ngờ tìm ra.
Đêm dài tăm tối đã qua
Tâm hồn người chợt thăng hoa nhiệm mầu
Vầng dương chói lọi non đầu
Phá tan sương phủ từ lâu trong lòng.

(phỏng theo bản văn xuôi
của TRÚC TI)

 

-----------------------------

 

( 4 )
BÁN NGHÈO

 

Ở bên Ấn Độ thời xưa
Có ông trưởng giả rất ư là giàu
Nhưng mà keo kiệt hàng đầu
Cho vay nặng lãi, nào đâu thương người,
Tính tình hung ác nhất đời
Ai không trả nổi nợ thời khổ thân
Ông sai ngay đám gia nhân
Tới nơi đánh đập bạo tàn chẳng tha.
Ngay người giúp việc trong nhà
Thời ông cũng xử thật là tệ thay
Có bà lão bộc nhà này
Việc làm quần quật luôn tay sớm chiều
Mỗi khi làm hỏng ít nhiều
Thời ông đánh mắng đủ điều chẳng nương,
Áo quần rách rưới tang thương
Cháo cơm thiếu thốn thất thường liên miên
Tuổi già, sức yếu, phận hèn
Lão bà tủi nhục buồn phiền than thân.
Một hôm bà lão dừng chân
Mang bình múc nước ngay gần mé sông
Đọa đàyđau khổ chất chồng
Khiến bà rơi lệ trong lòng nát tan
Muốn lìa ngay cõi nhân gian
Nhảy sông tự vận giải oan kiếp này.
Chợt đâu có một ông thầy
Đến bên, bà cũng chẳng hay biết gì
Thấy bà than khóc tỉ tê
Thầy tu thương cảm kiếm bề hỏi han
Bà liền kể lể than van
Phận mình nghèo khó gian nan đủ điều.
Thầy tu: "Tội nghiệp bà nhiều
Sao không bán quách cái nghèo đó đi
Lâu nay ôm giữ làm chi!"
Ngạc nhiên bà lão tức thì hỏi ngay:
"Sao thầy nói lạ lùng thay
Cái nghèo khốn khổ thế này ai mua?"
Thầy tu: "Tôi chẳng nói đùa!"
Thấy thầy chân thật, hiền từđáng tin
Bà già tuy rất ngạc nhiên
Cũng lên tiếng hỏi thăm liền quản chi:
"Thầy ơi! Thầy có kế gì
Giúp tôi bán cái nghèo đi cho rồi
Ơn thầy tôi nhớ suốt đời!"
Thầy tu: "Nếu vậy thì tôi bảo gì
Bà làm cho đúng từng ly
Mới mong bán cái nghèo đi dễ dàng,
Dòng sông kia gợn sóng vàng
Bà nên xuống tắm kỹ càng rồi lên
Sạch thân, trút hết ưu phiền
Tránh xa bệnh tật lại thêm yêu đời!"
*
Bà già vội vã vâng lời
Xuống sông tắm rửa, lên rồi thưa ngay:
"Thầy ơi làm cách nào đây
Để mà bán cái nghèo này êm xuôi?"
Thầy tu: "Bố thí cho người!
Khi tay bố thí tâm thời hết tham
Tham lam, keo kiệt là nhân
Gây ra nghèo khổ cơ hàn đời nay,
Bà tham nhiều kiếp trước đây
Kiếp này quả báo nên bây giờ nghèo!"
Bà già kinh ngạc khẽ kêu:
"Trời ơi! Tôi hiện tiêu điều xác xơ
Của đâu bố thí bây giờ,
Cái bình là của chủ đưa sáng này
Sai mang múc nước về ngay
Nếu cần bố thí tôi đây tiếc gì
Biếu luôn bình nước này đi
Mặc cho chủ đánh! Quản chi thân già!
Quen rồi bao chuyện xót xa
Sợ chi! Liều mạng! Chết là cùng thôi!"
Thầy tu: "Nếu vậy được rồi
Của mang bố thí quý nơi lòng thành
Bà đi múc nước đầy bình
Tìm nơi nước sạch múc nhanh mang về!"
Nghe lời bà vội vã đi
Múc đầy nước sạch lòng thì vui thay
Đem lên cung kính biếu thầy
Thầy tu hoan hỉ đưa tay nhận liền
Sau khi chú nguyện im lìm
Thầy lên tiếng dạy: "Bà nên tu hành
Ăn chay, niệm Phật tâm thành
Giờ gây công đức, quả lành mai sau!"
Rồi thầy hỏi: "Bà ngủ đâu
Nơi ăn chốn ở chỗ nào sạch không?"
Bà thưa: "Tôi khổ vô cùng
Ngủ lăn ngủ lóc giáp vòng quanh đây,
Khi nhà bếp, lúc cối xay
Bạ đâu ngủ đó qua ngày mà thôi!"
Thầy tu: "Bà nhớ lời tôi
Giữ cho thanh tịnh thảnh thơi cõi lòng
Lo tròn bổn phận cho xong
Đừng gieo oán hận vào trong tâm mình,
Lựa khi vắng vẻ đêm thanh
Cả nhà ngủ hết, lén nhanh mọi người
Lên nhà trên, vào trong ngồi
Xếp bằng niệm Phật trước nơi bàn thờ
Tâm đừng nghĩ ngợi vẩn vơ
Tập trung tư tưởng để mà cầu kinh
Sẽ mau hưởng được phước lành!"
Bà già hoan hỉ quay nhanh trở về
Lời thầy khuyên mãi khắc ghi
Thế rồi một tối làm y lời này.
*
Dinh cơ trưởng giả sáng nay
Gia nhân mở cửa thấy ngay bà già
Lên đây lén lút tối qua
Bây giờ ngồi chết thật là bình yên,
Mọi người hô hoán ầm lên
Báo tin trưởng giả đến liền để coi
Chủ nhà vội chạy tới nơi
Thấy bà già chết, tức thời quát la:
"Cột chân kéo xác này ra
Bỏ vào rừng để quạ tha làm mồi
Để đây ghê tởm quá trời!"
Gia nhân sợ hãi vâng lời chủ kia
Cột chân xác chết kéo đi
Nhưng ra khỏi ngõ tức thì ngừng tay
Đắp cho bà tấm vải dày
Rồi cùng khiêng xác đưa ngay vào rừng.
*
Ai ngờ bà lão bần cùng
Chết rồi thần thức lên từng trời cao
Cõi trời Đao Lợi sinh vào
Do thầy chú nguyện với bao tâm thành,
Do bà cố gắng tự mình
Suốt đời niệm Phật. Hiển linh tuyệt vời.
Mới hay giá trị con người
Không do vật chất, do nơi tinh thần,
Bà già nghèo khổ tấm thân
Bán nghèo với giá vô ngần quý thay
Làm thiên tử kể từ đây
Hưởng nhiều phước báu, gương này soi chung.

(phỏng theo bản văn xuôi
của T.P)

 

-----------------------------

 

 (5)
GỐC SINH TỬ

 

Vầng dương vừa khuất non cao
Chim bay về tổ lao xao họp đoàn
Tiều phu hối hả về làng
Lắng im rừng núi, ngân vang chuông chùa
Bước chân theo cánh gió đưa
Rời căn lều cỏ thiền sư lên đường
Đến khu nhà cạnh bìa rừng
Thăm gia đình nọ đã từng quy y
Nhờ thầy hướng dẫn mọi bề
Vợ chồng quấn quýt cận kề thương nhau.
Sau tuần trà nước mở đầu
Thiền sư bèn thốt đôi câu tâm tình:
"Vợ chồng con kết duyên lành
Lâu nay quyết chí tu hành tốt thay
Tu thân, tích đức hàng ngày
Lứa đôi yên ấm, ta đây rất mừng!
Ngày mai ta sẽ lên đường
Phải đi giáo hóa ở phương xa rồi
Hôm nay dặn lại đôi lời
Hàng ngày niệm Phật, suốt đời đừng quên
Nhớ thân này chẳng vững bền
Một người bệnh nặng gần bên tử thần
Người kia cần phải tĩnh tâm
Dốc lòng hộ niệm mười phân chu toàn
Đọc kinh tiếp dẫn râm ran
Đến giờ phút cuối nhẹ nhàng tiễn đưa,
Đừng nên than khóc dây dưa
Làm người hấp hối tâm tư chập chờn
Luyến lưu, rối loạn, bất an
Vãng sinh cõi tịnh vô vàn khó khăn
Khó mà giải thoát bản thân
Những lời ta dặn phải cần khắc ghi".
Sáng hôm sau thầy ra đi
Vợ chồng đưa tiễn chia ly cuối làng.
Hai mùa thu lá úa vàng
Vợ chồng hoà thuận ngập tràn yêu thương
Cùng nhau bố thí thập phương
Sáng luôn niệm Phật, tối thường tụng kinh
Dốc lòng tạo chút phước lành
Xóm làng cảm mến lòng thành lứa đôi.
Một ngày chồng bị bệnh rồi
Thương hàn, đau nặng tới hồi nguy nan
Chạy thầy, chạy thuốc tràn lan
Thảy đều vô vọng chẳng làm gì hơn
Chồng bên cửa tử chập chờn
Vợ thời tuyệt vọng, nghĩ buồn tình xưa
Giờ đây rối loạn tâm tư
Quên lời dặn của thiền sư mất rồi
Thấy chồng mê mệt im hơi
Thương chồng, tủi phận, gục nơi bên chồng
Khóc than kể lể nỗi lòng
Chồng bèn mở mắt lặng trông thất thần
Đây lần cuối thấy người thân
Bên tai tiếng vợ vô ngần bi thương
Cảm tình ân ái lại vương
Mắt nhìn vợ quý hai hàng lệ rơi
Xuôi tay, nhắm mắt, lìa đời
Và rồi thần thức xuất nơi mắt người,
Vợ đang cúi xuống tận nơi
Mặt chồng gục khóc có rời xa đâu
Cho nên thần thức chui mau
Vào ngay mũi vợ thành sâu tức thì.
Sau khi chồng đã mất đi
Lễ tang chôn cất mọi bề êm xuôi
Cửa nhà hiu quạnh vắng người
Vợ ngồi cô độc buồn đời khóc than
Mũi kia đau nhức vô vàn
Sâu ngày mỗi lớn nhức càng thảm thê.
*
Thiền sư một bữa trở về
Ghé thăm đệ tử, chẳng hề hay tin
Đón thầy, vợ kể nỗi niềm
Ôn tồn thầy mới giảng liền cho nghe:
"Nín mau đừng khóc thương chi
Có sinh có tử lạ gì xưa nay
Bỏ đi thân khổ đau này
Như là quẳng gánh nặng ngay bên rừng
Đừng than khóc? Hãy vui mừng!
Nén trong lòng nỗi nhớ thương riêng mình
Tìm khuây trong cảnh tu hành
Nếu hoài vương vấn chút tình ái ân
Kiếp sau thời lại sẽ gần
Gặp nhau thêm nữa xoay vần mãi thôi
Trả vay, vay trả luân hồi
Oan gia kết chuỗi muôn đời chẳng ngưng!"
Vợ nghe xong hết đau thương
Tình cờ khịt mũi thấy văng ra ngoài
Một con sâu lớn và dài
Cơn đau trong mũi tức thời hết mau
Vợ đưa chân định giẫm sâu
Đạp sâu cho chết! Bấy lâu gây phiền!
Thiền sư lên tiếng ngăn liền:
"Sinh linh sát hại chớ nên bao giờ,
Ngoài ra con chẳng thể ngờ
Rằng con sâu đó chính là chồng con!"
*
Lạ lùng vợ mới hỏi luôn:
"Bạch thầy! Khi sống chồng con tu hành
Luôn niệm Phật, mãi làm lành
Tạo sao khi chết lại thành loài sâu?"
Thiền sư nghe nói lắc đầu:
"Bao lời ta dặn con đâu nhớ gì
Chồng con lúc sắp ra đi
Lãng quên chánh niệm cũng vì thương con
Vì dây luyến ái vẫn còn
Cho nên thần thức chập chờn lao đao
Nào đâu vượt được lên cao,
Chỉ thành sâu bọ chui vào mũi con
Công tu phút chốc chẳng còn
Phước theo dòng ái ân tuôn trôi rồi
Thoát sao khỏi kiếp luân hồi
Dây tình cột chặt nổi trôi xoay vòng."
Nói cùng sâu thầy mủi lòng:
"Con thường tinh tấn, có công tu hành
Lẽ ra được hưởng phước lành
Vãng sinh cực lạc hay sinh cõi trời
Chỉ vì luyến ái lứa đôi
Mà gây nghiệp chướng để rồi thành sâu!"
Sâu nghe, im lặng hồi lâu
Ăn năn, hổ thẹn, buồn rầu nằm co
Thiền sư bèn chú nguyện cho.
Nhờ khi còn sống chồng tu nhiều rồi
Sau khi quằn quại một hồi
Sâu kia tắt thở êm xuôi tốt lành
Sau này thần thức tái sinh
Thoát loài sâu bọ, vào nhanh cõi người.
Vợ kia hối hận nguyện lời
Dốc lòng tinh tấn sống đời chân tu
Theo lời dạy của thiền sư
Nhân gieo tốt đẹp đã đưa phước lành
Sau này cũng được vãng sinh
Vào nơi tịnh thổ an bình mãi thôi.
*
Ngẫm xem đời sống con người
Có đâu ngắn ngủi nhất thời mà thôi
Mở đầu nào phải trên nôi
Để rồi chấm dứt ngay nơi nấm mồ,
Lọt lòng từ lúc trẻ thơ
Đến khi nhắm mắt giã từ nhân sinh
Chỉ là một buổi bình minh
Chuyển qua đêm tối thực tình khác đâu
Chuỗi thời gian lặng trôi mau
Không đầu, không cuối, chẳng bao giờ ngừng.

(phỏng theo bản văn xuôi
của TẮC PHƯỚC)

 

-----------------------------

 

( 6 )
VÀNG NGỌC

 

Phật thời còn tại thế gian
Có ông vua nọ ngọc vàng đầy kho
Chất cao như ngọn núi to
Một ngày vua muốn phát cho mọi người
Đem ra bố thí khắp nơi
Cái tâm phước thiện tuyệt vời biết bao!
Mỗi người lần lượt theo vào
Bốc ra một nắm số châu báu này,
Bao người đã ghé lại đây
Núi châu báu nọ vẫn đầy, vẫn cao.
Nhà vua này đã từ lâu
Phước duyên chất chứa trước sau nhiều rồi,
Phật Đà biết đã tới thời
Thuận chiều hóa độ cho người thiện tâm
Phật thành Phạm Chí hóa thân
Đến thăm vua nọ, dừng chân, thốt lời:
"Tôi từ xa ghé tới nơi
Xin vua ngọc báu để tôi mang về
Đổi thành vật liệu chốn quê
Làm nhà để ở tiện bề ấm êm".
Rất vui lòng vua nói liền:
"Ngọc vàng có sẵn đây xin ông dùng!".
Người xin bốc một nắm xong
Vừa đi bảy bước đã vòng lại ngay
Ngọc vàng trả lại chốn đây
Nhà vua thấy chuyện lạ này hỏi luôn,
Người xin kể lể nguồn cơn:
"Cất nhà tuy đủ nhưng còn phần tôi
Năm sau đã cưới vợ rồi
Cho nên vẫn thiếu nên tôi trả về!".
Nhà vua: "Nếu vậy khó chi
Lấy thêm ba nắm mang đi là vừa!"
Người xin đã chẳng chối từ
Bốc thêm ba nắm rất ư đẹp lòng
Mới đi bảy bước vừa xong
Người xin lại vội vã vòng lại đây
Báu châu trả lại vua ngay
Khiến vua lại hỏi, vẫn đầy ngạc nhiên.
Người xin: "Đủ cưới vợ hiền
Nhưng còn ruộng đất, lại thêm trâu bò
Thêm gia nhân cũng phải lo
Phần này đâu có đủ cho mọi bề
Thật tình tôi chẳng dám chê
Cho nên trả lại! Xin về làm chi!"
Nhà vua: "Nào có khó gì
Lấy thêm bảy nắm nữa đi xin mời!"
Người xin lấy bảy nắm rồi
Mới đi bảy bước ông thời quay lui
Báu châu vẫn trả lại thôi
Khiến vua kinh ngạc thốt lời hỏi thăm.
Người xin cất tiếng than van:
"Tôi còn bao chuyện khó khăn tại nhà
Nào lo phụng dưỡng mẹ già,
Nào lo chăm sóc cho cha tật nguyền,
Nào lo kỵ giỗ liên miên
Lại thêm giao tiếp thường xuyên họ hàng,
Còn bè bạn, còn xóm làng
Số này không đủ! Nên mang trả về!"
Vua hoan hỉ nói: "Vậy thì
Biếu ông tất cả núi kia ngọc vàng
Chắc là thừa thãi mọi đàng?"
Người xin châu báu vội vàng nhận ngay.
*
Bước lên núi báu vui thay
Nhưng rồi trở xuống, giọng đầy ưu tư:
"Muôn vàn cảm tạ nhà vua
Tôi không nhận nữa, xin đưa trả ngài!"
Vua kinh ngạc: "Có gì sai?
Của tôi hiến tặng cho ai cần dùng!"
Người xin nhẹ thốt tiếng lòng:
"Hôm nay tôi đến để mong của này
Mưu cầu sự sống hàng ngày
Nhưng nay xét lại mới hay một điều
Thời gian sống chẳng bao nhiêu
Sáng còn, tối đã mất tiêu đi rồi
Vô thường muôn vật ở đời
Khó mà lưu giữ mãi nơi tay mình,
Núi châu báu cũng tan tành
Bản thân hưởng lợi mong manh sớm chiều
Ham càng lắm, muốn càng nhiều
Bao nhiêu thèm khát, bấy nhiêu đọa đày
Chi bằng dục vọng dứt ngay
cầu đạo giải thoát đầy tinh anh
Trau dồi đức tính cho mình
Và cho xã hội, gia đình mãi thôi
Hướng về mục đích tuyệt vời
Từ bi, trí tuệ theo nơi đạo mầu
Cho nên tôi chẳng ham cầu
Chẳng cầu vàng ngọc và châu báu này!"
*
Vua nghe liền tỉnh ngộ ngay
Lời vàng tỏ rạng sáng đầy trong tâm
Bấy giờ Phật mới hiện thân
Hào quang rực rỡ sáng ngần khắp nơi
Nhà vua cùng các bầy tôi
Vui mừng xin được nghe lời Phật ban
Xin quy y với đạo vàng,
Xin theo ngũ giới, bình an tâm hồn.

(phỏng theo bản văn xuôi
của VIÊN MINH)

 

-----------------------------

 

( 7 )
MỞ MẮT CHIÊM BAO

 

Thuở xưa có chú sa di
Tên là Tăng Hộ vui bề xuất gia,
Thầy là cậu ruột trong nhà
Thầy tu đắc đạo thật là quý thay.
Một hôm thí chủ tới đây
Biếu cho Tăng Hộ hai cây vải mầu
Nếu may y đẹp biết bao
Chú mừng trong bụng nhưng nào ham may
Định đem dâng vải biếu thầy
Vừa nhiều tôn kính, lại đầy biết ơn
Chú tìm thầy định thưa luôn
Ngờ đâu thầy lại chẳng còn muốn nghe
Uy nghi gạt phắt ngay đi:
"Ta đây đã có ba y đủ rồi
Vải này con giữ may thôi
Hay là dâng cúng cho ai khi cần!"
Sa di năn nỉ ba lần
Thầy đều từ chối, chú đâm ra buồn
Sinh ra bực bội vô cùng
Hầu thầy, đứng quạt mà lòng vẩn vơ
Dòng tư tưởng trôi vật vờ
Lan man về thuở ấu thơ của mình... 
*
Mình đây chẳng có gia đình
Thầy là cậu ruột, thâm tình, lành thay,
Mình theo cậu đã lâu nay
Vậy mà cậu chẳng mảy may thương mình
Vừa lạnh nhạt, vừa vô tình
Thôi ta đi khuất mắt nhanh cho rồi!
Nhưng đi đâu, chẳng có nơi
Lấy gì mà sống cuộc đời lang thang?
Phải rồi! hai xấp vải vàng
Sẵn đây đem bán ta mang tiền về
Lấy tiền mua một con bê
Nuôi bê ăn cỏ bên lề ruộng kia
Thanh nhàn, không tốn kém chi,
Loài bê sinh sản mau thì khỏi chê
Vài năm thành một bầy bê
Bán đi một ít thoả thuê bạc tiền,
Tậu nhà cửa ruộng đất liền
Trưởng thành sẽ cưới vợ hiền về mau
Cùng xây tổ ấm bên nhau
Một thời gian có con đầu sinh ra
Thế là vui vẻ cửa nhà
Vợ hiền sẽ bế con ra cậu mình
Để quy y, hưởng phước lành,
Đường xa nắng cháy vợ mình mỏi tay
Mình bèn lên tiếng giúp ngay:
"Bế con chắc mệt, đưa đây anh bồng!"
Vợ coi thường chẳng nghe chồng
Dành con ẵm mãi vào lòng, loay hoay
Thế rồi vấp té rễ cây
Khiến cho thằng bé rớt ngay xuống sình,
Mình giận dữ, mình bất bình
Vội vàng bẻ xuống một cành cây con
Quất cho mụ vợ một đòn
Miệng la: "Ta nói sao còn chẳng nghe!
Đàn bà hư đốn kể chi
Xẩy ra một chút là đi cãi chồng!"
*
Sa di đang phút mơ mòng
Suy tư trôi chảy theo dòng miên man
Bỗng nghe thầy nói nhẹ nhàng:
"Này con chẳng đánh trúng nàng vợ hư
Đánh nhằm đầu trọc của sư
Khiến ta đau điếng tưởng như sập nhà!"
Chú Tăng Hộ bừng tỉnh ra
Cơn mơ đứt đoạn chú ta nhủ lòng:
"Chết rồi, nghĩ lén đừng hòng!
Ông thầy biết hết! Đừng mong giấu thầy!"
Co giò chú chạy như bay
Chạy như ma đuổi trốn ngay khỏi chùa,
Mấy người bạn chú chẳng vừa
Rượt theo bắt lại và đưa chú về
Ghé vào trình báo mọi bề
Dưới chân đức Phật, mong nghe lời vàng.
Phật bèn an ủi chú rằng:
"Tâm phàm phu cứ lang thang âm thầm
Rong chơi lén lút xa gần
Vô hình, vô dạng khó ngăn được nào,
Người hiền trí phải khéo sao
Giống như mục tử bắt trâu ngoài đồng
Dùng dây xỏ mũi trâu hoang
Dắt trâu về lại trong làng chưa thôi,
Chăn dắt trâu thật kỹ rồi
Đến khi thả lỏng buông lơi mặc lòng
Mà trâu hết lén đi rong
Đến thời điểm đó mới hòng tạm yên!"
Nghe lời Phật. Vững lòng tin
Sa di Tăng Hộ thấy liền hướng đi
Yên lòng ở lại, kiên trì
Theo thầy học đạo đến khi đạt thành
Một ngày đắc quả tu hành
Bậc A La Hán tốt lành lắm thay!

(phỏng theo bản văn xuôi
trong TRUYỆN CỔ PHẬT GIÁO)

 

-----------------------------

 

( 8 )
GIEO GIÓ GẶT BÃO

 

Ở bên Ấn Độ thời xưa
Có nhiều giáo phái ganh đua tuyên truyền
Một môn phái nọ trong miền
Vừa thờ ma quỷ, lại tin thánh thần
Đứng đầu lãnh đạo xa gần
Một bà mạnh bạo tay chân vô ngần
Lại thêm mập mạp tấm thân
Giọng bà "thủ lãnh" vang ầm chói tai
Nhưng bà ăn nói có tài
Cho nên thế lực trong ngoài lan xa.
Một hôm tin chợt loan ra
Rằng thái tử Tất Đạt Đa tu hành
Nay thành đạo, ngát hương lành
Giờ đi giáo hoá chúng sinh giúp đời.
nghe tin chợt rụng rời
Sợ rằng mình sẽ chẳng người nào theo
Rồi đây đệ tử mất tiêu
Bao nhiêu ảnh hưởng sớm chiều rã tan,
Canh khuya suy nghĩ miên man
Suốt đêm trằn trọc lo toan mưu thần
Hại người bà chẳng ngại ngần
Hạ uy tín Phật bà cần ra tay.
Sáng ra bà vội đi ngay
Tới nơi đức Phật hôm nay ngồi thiền
Bà khiêu khích thật cuồng điên
Múa may chửi bới huyên thuyên, tục tằn.
Mặc bà quát tháo dữ dằn
Phật Đà vẫn cứ vô vàn an nhiên
Gốc cây tinh tấn ngồi thiền
Bà kia thấy vậy nổi điên thêm nhiều.
*
Mặt trời lên, nóng như thiêu
Bà điên mệt lả, đói meo bụng rồi
Lại thêm khát nước quá trời
Rát khô mồm miệng, rã rời chân tay
Mệt nhoài bà ngã lăn quay
Trong lòng suy ngẫm loay hoay rối bời,
Sau cùng bà lết đến nơi
Hỏi thăm đức Phật sao ngài lặng yên.
Thấy rằng hội đủ cơ duyên
Phật Đà xuất định, lời hiền dạy ngay:
"Hãy nghe ta hỏi điều này
Nhà ngươi có giỗ một ngày gần đây
Bao nhiêu bánh trái chất đầy
Ngươi cầm ít bánh trong tay làm quà
Biếu người hàng xóm gần nhà
Người ta không nhận thì quà về ai?"
Bà "thủ lãnh" vội chê bai:
"Ồ! Nghe thiên hạ mọi người khen ông
Là người giác ngộ vô cùng
Lại thêm trí tuệ ai hòng vượt đây
Giờ nghe ông hỏi câu này
Sao mà ngớ ngẩn, thơ ngây, buồn cười,
Bánh tôi mang tặng cho người
Nếu người không nhận thời tôi mang về!"
Ôn tồn Phật dạy cho nghe:
"Sáng nay cũng vậy có gì khác đâu
Bao lời thô tục trước sau
Mà ngươi đem tặng ta nào nhận đây
Vậy thời cái món quà này
Trao về ngược lại vào tay ngươi rồi,
Giống người cầm đuốc đi chơi
Nếu đi ngược gió lửa thời cháy tay,
Giống người vung bụi cho bay
Nếu vung ngược gió bụi quay lại mình,
Giống người ngửa mặt trời xanh
Mà phun nước miếng có thành công đâu
Nước kia rơi xuống thật mau
Lại làm dơ mặt dễ nào tránh qua!"
*
Quý thay lời nói Phật Đà
Khiến tâm bà chợt sáng ra nhiều điều
Thấy lời Phật thật cao siêu
Thấy mình thua thiệt thật nhiều sáng nay:
"Mất ăn bữa sáng, đói thay
Lại thêm khát nước, cổ này khô ran
Nói nhiều mỏi miệng vô vàn
Múa may xỉa xói tay chân đau nhừ
Nắng làm mệt lả lừ đừ
Rồi sinh bệnh hoạn từ từ tránh đâu
Thuốc men chạy chữa tốn hao
Gây thêm phiền não buộc vào thân nhân,
Hôm nay bỏ buổi làm ăn
Mai này nếu bệnh còn làm được chi!"
Nghe lời Phật, bà nghĩ suy
Tâm bà cảm nhận, tức thì thăng hoa
Nhận ra chân lý sâu xa
Thấy rằng đức Phật quả là tối cao
Thật ngài đáng kính biết bao
Vô cùng giác ngộ ai nào sánh ngang
Lòng bà khâm phục vô vàn
Khiến cho thái độ vội vàng đổi thay
Đến quỳ trước Đức Phật ngay
Cầu xin sám hối hôm nay lỗi lầm
Hứa quay về dẹp quỷ thần
Và mang đệ tử theo chân của mình
Tìm về ánh đạo quang vinh,
cầu xin Phật cho mình quy y.
Rồi bà đệ tử mới kia
Đường về vui bước nghĩ suy chân tình
Nghiệm ra lời Phật tốt lành,
Để dằn hung bạo thói mình xưa nay
Miệng bà luôn nhắc câu này:
"Ai gieo gió, gặt bão ngay, khổ đời!"

(phỏng theo bản văn xuôi
của MINH TUỆ)

 

-----------------------------

 

 (9)
NIẾT BÀN KHÔNG ?

 

Ngày xưa, ngày xửa, ngày xưa
Có con cá nọ nhởn nhơ cuộc đời
Sống trong hồ đã lâu rồi
Cho nên ngoài nước cá thời chẳng hay.
Một hôm bơi lội mê say
Tình cờ cá thấy rùa ngay trên bờ
Quen nhau từ thuở ấu thơ
Nghe rùa du ngoạn phương xa mới về
Cá mừng thăm hỏi mọi bề:
"Lâu nay vắng bóng chẳng hề thấy anh."
Rùa vui vẻ nói chân thành:
"Tôi đi du lịch ở quanh đất liền
Nơi đây mặt đất các miền
Đã vừa nóng nực, lại thêm khô cằn."
*
Cá bèn hỏi, giọng băn khoăn:
"Đất khô? Anh nói nghe chăng lạ đời
Lẽ nào lại có một nơi
Khô? Không có nước? Sao bơi bây giờ?"
Rùa: "Mình quen biết từ xưa
Xin thề tôi chẳng nói đùa cùng anh
Anh không tin thì cũng đành."
Cá bèn dò hỏi ngọn ngành thêm ra:
"Mong anh tả rõ đấy mà
Đất liền anh nói thật là lạ thay
tương tự như hồ này
Có luôn ẩm ướt giống đây không nào?"
Lắc đầu rùa trả lời mau:
"Đất liền không ẩm ướt đâu bạn à."
"Vậy thì có lạnh mát da
Như là thế giới chúng ta dưới hồ?"
"Cũng không lạnh, chẳng mát cho
Đôi khi lại nóng, lại khô da người."
"Vậy thời ánh sáng mặt trời
Có xuyên chiếu được qua nơi đất liền?"
"Không xuyên đâu hỡi bạn hiền
Đất đâu trong suốt như miền hồ ao."
"Đất liền như vậy mềm sao
Chắc là rất dễ ép vào với nhau
Để tôi luồn lách bơi mau
Quẫy đuôi uốn lượn trước sau dễ dàng?"
"Nào đâu như vậy bạn vàng
Những điều bạn nghĩ đều hoàn toàn sai."
"Vậy thời đất lưu động hoài
Để rồi tuôn chảy đổ dài vực sâu
Thành ra dòng thác trắng phau?"
Cá tò mò hỏi có đâu chịu ngừng.
Lắc đầu rùa đáp: "Không! Không!
Đất không di chuyển thành dòng thác đâu."
"Vậy thời đất có cuốn mau
Dâng lên thành sóng bạc đầu biển khơi?"
"Nói nghe kỳ cục quá trời
Đất liền thành sóng? Lạ đời xưa nay!"
*
Đến đây cá mới nói ngay
Mặt mày vênh váo ta đây hơn người
Than rằng: "Tôi đã hỏi rồi
Điều gì anh cũng trả lời là không,
Đất làm gì có mà mong
Anh đừng bịa chuyện để hòng bịp tôi."
Rùa bèn điềm đạm trả lời:
"Bạn không tin tưởng có nơi đất liền,
Tài tôi không giảng được thêm,
Thôi đành cứ để bạn yên tạm thời
Mai này có kẻ hơn tôi
Đủ tài minh chứng rạch ròi trước sau
Cho anh hiểu được ra mau
Đất liền và nước khác nhau xa vời
Bấy giờ anh mới ngậm ngùi
Biết mình ngốc nghếch sống nơi hồ này
Một con cá ngốc! Buồn thay!
Chẳng tin có đất quanh đây bao giờ!"

(phỏng theo bản văn xuôi
của THÍCH THIỆN HOA)

 

-----------------------------

 

(10)
GIÓ TO

 

Ngày xưa có vợ chồng kia
Đứng làm chủ tiệm coi thì thật oai
Tiệm chuyên bán bánh lâu đời
Vợ chồng hòa thuận đẹp đôi vô cùng,
Nhưng đôi khi cũng "nổi khùng"
Sinh ra gây lộn tưng bừng hét la.
Vợ chồng một bữa bất hòa
Thoạt tiên tiếng lại, lời qua ôn tồn
Rồi tranh cãi hăng vô cùng
Thế là to chuyện. Ông chồng hăm he
Muốn đòi giết phứt vợ đi
Vợ la lớn tiếng: "Sợ gì mặt ông!
Giết tôi hả? Đừng có hòng!"
Chồng vung tay hét: "Ta không nói đùa
Vợ gì mà lại quá hư
Giết cho rảnh nợ! Giết cho rồi đời!"
"Chiến tranh" bùng nổ tơi bời
Túm nhau cấu xé, cứ đòi giết nhau.
*
Cụ già hàng xóm bạc đầu
Thân tình quen biết từ lâu lắm rồi
Chạy sang can gián hết lời
Vợ chồng cũng chẳng chịu rời nhau ra.
Bà con lối xóm gần xa
Tò mò bu lại trước nhà rất đông
Cụ già bỏ mặc vợ chồng
Quay ra mang bánh phát không xóm làng,
Vợ chồng ngó thấy ngỡ ngàng
Cùng nhau "ngưng chiến", vội vàng chạy ra
Tay ngăn cản, miệng hét la:
"Làm trò gì vậy? Cụ già vô duyên!
Cứ cho bánh, chẳng thâu tiền
Chỗ tôi buôn bán, sao điên thế này!"
Cụ già bình thản nói ngay:
"Ông vừa tuyên bố hôm nay giết bà
Giết ngay tức khắc, chẳng tha,
Vậy khi bà chết khó mà được yên
Chắc ông bị xử tử liền
Phạt người giết vợ án tuyên răn đời,
Cháu con chẳng có một người
Tiệm này vô dụng vậy thời tiếc chi,
Lão đây bố thí bánh đi
Đem cho bằng hết tiếc gì nữa đâu
Để gây công đức cho mau
Ông bà vừa chết được cầu siêu nhanh!"
*
Vợ chồng chủ tiệm đồng thanh:
"Bác ơi sao lại nỡ đành hại nhau
Hãy dừng tay lại đi nào
Nếu phân phát hết còn đâu bạc tiền
Ngày mai sẽ lắm muộn phiền
Chúng tôi chắc chết đói liền mất thôi
Chúng tôi chán đánh nhau rồi
Chẳng còn dại dột! Khổ đời! Ích chi!"
Cụ già lên giọng từ bi:
"Nổi cơn sân hận khác gì gió lên
Gió to làm tắt đèn liền
Cái đèn trí tuệ có bền được đâu!"

(Phỏng theo bản văn xuôi
của Q.D.)

 

-----------------------------

 

 (11)
TU MƯỚN

 

Chàng trai Phật tử thuận thành
Lâu nay buồn chuyện gia đình mãi thôi
Vì cha chàng tuổi cao rồi
Vẫn ham làm việc suốt đời liên miên
Chăm kiếm bạc, lo làm tiền
Lơ là chẳng chịu ở yên tu hành.
Khi con nhắc nhở cha mình
Thì ông già cứ lặng thinh mỉm cười
Mãi sau mới nói: "Được thôi!
Nếu tu mà lại sinh sôi bạc tiền
Thì con nói cha nghe liền
Còn không được vậy chớ nên nói nhiều!"
*
Con phiền muộn chẳng dám kêu
Tìm thiền sư nọ và yêu cầu thầy
Giúp mình giải quyết chuyện này.
Nghe xong thầy bảo: "Chiều nay về nhà
Thưa cho cha rõ rằng ta
Độ này công việc thật là lu bu
Cho nên trễ nải đường tu
Tìm người "tu mướn", nhà chùa trả công
Việc làm thật dễ vô cùng
Ngồi lần tràng hạt ung dung tại nhà
Thành tâm tụng niệm Phật Đà
Cứ xong mười chuỗi tính ra thành tiền
Một quan tiền mười chuỗi liền,
Tiền ta để sẵn, cứ lên hỏi chùa!"
Con về thuật lại lời sư
Ông già nghe thấy rất ư bằng lòng
Chuyện làm ăn thật thong dong
Nhận lời tu mướn, tiền nong dễ dàng.
Kiếm tiền được một thời gian
Ông già hoan hỷ sẵn sàng tụng thêm
Ngoài mười chuỗi tụng ăn tiền
Tụng hai chuỗi nữa "biếu" thêm cho thầy.
Mới đầu tiền lãnh hàng ngày
Về sau dồn lại lĩnh ngay hàng tuần,
Mỗi ngày ngoài mấy bữa ăn
Ông già tu mướn bình an cứ ngồi
Cứ lần tràng hạt liên hồi
Trầm tư mặc tưởng trước nơi bàn thờ.
*
Thời gian trôi đẹp như mơ!
Chàng con một bữa bất ngờ nhìn cha
Thấy cha hơi thở điều hòa
Bàn tay lần chuỗi như là đã ngưng
Mắt lim dim, dáng ung dung
Rất ư thanh thản, vô cùng an nhiên.
Chàng con liền đến báo tin
Trình bầy mọi sự cho thiền sư hay
Thiền sư vội vã đến ngay
Nhìn ông già thấy thân gầy hơi nghiêng
Vì do tuổi tác cao niên
Nhưng mà nét mặt thần tiên, hồng hào,
Thiền sư khẽ nói thì thào:
"Cha con nhập định! Đạo mầu nở hoa!"
*
Thiền sư đã dạy ông già
Pháp môn thiền định thật là ích thay!
Bằng phương tiện "tu mướn" này
Rời luôn bể bạc, qua ngay bờ thiền.

(phỏng theo bản văn xuôi
TRUYỆN CỔ PHẬT GIÁO NHẬT BẢN)

 

-----------------------------

 

 (12)
NGƯỜI GIEO MẠ

 

Bình minh rực rỡ không gian
Nắng vàng phớt nhẹ trên làn cỏ xanh
Muôn chim đua hót trên cành
Mọi người sửa soạn tiến nhanh ra đồng
Cùng nhau lo việc canh nông
Cày sâu, cuốc bẫm cầu mong được mùa.
Phật Đà nhẹ bước chân đưa
Y vàng bình dị lại vừa trang nghiêm
Ngài đi khất thực trong miền
Tay ôm bình bát, dáng hiền, từ bi.
Khi đi ngang nhà giàu kia
Bạc tiền đầy ắp, thêm bề tiếng tăm
Phật dừng khất thực trước sân
Vừa khi gia chủ cúng thần buổi nay
Bao nhiêu lễ vật chất đầy
Cúng Thần Nông để mùa này thành công
Bà con đang tụ họp đông
Chợt nhìn thấy Phật một lòng như nhau
Người chắp tay, kẻ cúi đầu
Hay quỳ đảnh lễ trước sau tâm thành.
Lão nhà giàu nổi bất bình
Trong lòng sân hận nảy sinh, la rằng:
"Này Sa Môn có biết chăng
Tay chân ông đủ, cũng bằng người ta
Khoẻ thân người, tốt nước da
Mà không làm lụng thật là tệ thay
Sao xin ăn mãi hàng ngày?
Ta đây mưa nắng cấy cày khổ công
Lo lúa mạ, lo ruộng đồng
Cơm ăn mới có, mới hòng kiếm ra
Nếu ông chịu khó như ta
Giờ đây đâu nhọc thân mà xin ăn!"
*
Phật từ tốn khẽ dạy rằng:
"Ta đây làm lụng cũng bằng nhà nông
Cũng cày, cũng cấy khổ công
Cũng gieo mạ giữa ruộng đồng như ngươi
Lúa ăn ta cũng có thôi!"
Nhà giàu hách dịch cướp lời hỏi luôn:
"Ông sao mạo nhận nông dân
Vậy thời lúa giống rất cần thiết đâu,
Không cày bừa, chẳng bò trâu.
Làm sao sản xuất hoa mầu cho ra?"
Phật bèn giảng giải gần xa:
"Với ta hạt giống tức là đức tin;
Việc lành việc thiện tạo nên
Chính là mưa thuận lại thêm gió hòa
Thấm nhuần cho lúa tốt ra;
Còn như ý chí cao xa kiêu hùng
Thêm lòng nhẫn nại vô cùng
Là cày bừa tốt cho đồng ruộng kia;
Sự tinh tấn có khác chi
Trâu bò nông trại thường đi kéo cày;
Còn như trí tuệ tràn đầy
Là dây buộc để dắt ngay trâu bò;
Phần ta luôn mãi âu lo
Cán cân giới luật giữ cho thăng bằng!
Ta cày ta cấy thật hăng
Để trừ cỏ xấu xâm lăng tâm người
Đâm chồi nảy lộc khắp nơi
Cỏ làm khốn khổ cuộc đời chúng sinh,
Lúa mà ta gặt tốt lành
Là nơi tuyệt đối an bình vui tươi
Lìa xa thống khổ mãi thôi
Bất sinh, bất diệt, thảnh thơi Niết Bàn!"
Lời vàng quý giá vô vàn
Lão nhà giàu chợt ngỡ ngàng ngộ ra
Vốn thông minh, lại thật thà
Thêm bao nhiêu kiếp vừa qua duyên lành.
*
Chủ nhà bạch Phật tâm thành:
"Lâu nay đồn đãi quả tình không sai
Ngài là ngọn đuốc tuyệt vời
Đưa đường chỉ lối muôn loài chúng sinh
Từ vùng tăm tối u minh
Đến nơi sáng suốt tinh anh rỡ ràng!"
Nói xong ông lấy đĩa vàng
Mang cơm cung kính cúng dường ngay thôi,
Chắp tay bạch Phật đôi lời:
"Xin ngài hoan hỷ nhận nơi lễ này
Để con được có cơ may
Gieo trồng cho kiếp tới đây duyên lành!"

(phỏng theo bản văn xuôi
của GIỚI ĐỨC)

 

-----------------------------

 

 (13)
BẢY NÀNG CÔNG CHÚA

 

Ba La Nại chốn kinh đô
Có hồ sen đẹp sắc phô dưới trời
Thật là thắng cảnh tuyệt vời
Hương sen tỏa ngát, lòng người đắm say
Nhà vua bèn chọn chốn này
Đạo tràng thiết lập thơm bay hương thiền
Vua cùng con gái thường xuyên
Tới đây thọ bát, tâm hiền nở hoa,
Bảy nàng công chúa mặn mà
Xinh tươi nhan sắc, nết na tính tình
Vua là Phật tử thuận thành
Trị vì trăm họ tốt lành, bình yên.
Từ khi hoàng hậu quy tiên
Bảy cô con gái ngộ liền được ngay
Cảnh vô thường cõi đời này
Cho nên quyết định từ nay tu hành
Và không chịu lập gia đình
Vua cha tỏ ý thuận tình ngay thôi,
Vua tuy không có con trai
Thấm nhuần Phật pháp nên ngài hiểu ra:
"Nghĩ chi đến chuyện về già
Chuyện người kế vị ngôi ta sau này!"
*
Bảy nàng công chúa một ngày
Muốn đi du ngoạn đó đây ngoài thành
Tới thăm nghĩa địa lạnh tanh
Chốn này tang tóc vây quanh chập chùng.
Nhà vua cảm thấy lạ lùng
Hỏi rằng: "Sao lại đến vùng tha ma
Nơi người chết hãy tránh xa
Hãy vào thượng uyển để mà vui chơi!"
Bảy nàng công chúa xinh tươi
Cùng nhau đồng loạt thốt lời thiết tha
Thưa rằng nơi bãi tha ma
Quán "pháp bất tịnh" thật là thuận duyên,
Chiều con vua chấp thuận liền
Bảy nàng sửa soạn thăm miền xương phơi.
Nghĩa trang cảnh trí rợn người
Nhấp nhô mồ mả nằm phơi khắp vùng
Vẳng lời than khóc não nùng
Tấm thân bất tịnh cáo chung nơi này
Thịt tan rữa, xương phô bày
Tanh hôi tử khí vương bay lạnh lùng.
Bảy nàng tâm sự cùng chung
Rủ nhau rời gót qua vùng kế bên
Gốc cây lặng lẽ ngồi thiền
Tập trung tư tưởng và liền nhận ra:
"Rồi đây chính xác thân ta
Sinh, già, bệnh, chết cũng qua chốn này
Thân người bất tịnh lắm thay
Vô thường cuộc sống thấy ngay hiện tiền!"
*
Sau khi thanh thản xả thiền
Bảy nàng cảm hứng luân phiên ngâm rằng:
- "Người đời thân quý như vàng
Thoa son chát phấn rộn ràng điểm trang
Chết rồi ra nấm mồ hoang
Xác thân chau chuốt cũng bằng ích chi?"
- "Ví như nhà ở chốn kia
Người đi, nhà sẽ tức thì đổ ngay
Thân ta cũng giống vậy thay
Thần đi, thì tấm thân này nát tan!"
- "Khi thần còn tại xác phàm
Tựa như ngựa nọ buộc ràng vào xe
Xe hư ngựa chạy mất đi
Mang theo tội ác tràn trề mãi thôi!"
- "Nương thuyền qua bến giác rồi
Đến bờ thời bỏ thuyền trôi đâu cần
Thần nương tu tập nơi thân
Thân hư, thần vẫn muôn phần an vui!"
- "Thân xưa vốn đẹp vốn tươi
Đến nay thân chết tức thời nằm trơ
Thời gian bụi đất phủ mờ
Thân tan, hồn sẽ vật vờ lông bông!"
- "Như chim nhốt ở trong lồng
Bốn bề rào kỹ chấn song tre rồi
Khi lồng rách chim bay thôi
Thân tan, thần chạy mất nơi cuối ghềnh!"
- "Đãy này dệt gấm rất xinh
Đựng viên ngọc quý để dành trong đây
Đãy mà rách ngọc rơi ngay
Thức mang nghiệp lực tràn đầy biết bao!"
Bảy nàng công chúa đẹp sao
Thay nhau ngâm vịnh lạc vào cõi thơ.
Chợt đi ngang rất tình cờ
Vua trời Đế Thích bất ngờ được nghe
Vội khen nức nở mọi bề:
"Bảy nàng công chúa bến mê đã rời!"
Các nàng trịnh trọng ngỏ lời
Tỏ bày đại nguyện một đời chẳng quên:
"Nguyện mình làm những con thuyền
Đưa người vượt thoát qua miền khổ đau!
Nguyện làm đèn sáng dài lâu
Soi màn đêm tối, phá mầu vô minh!
Nguyện làm hồ nước trong xanh
Rửa đi phiền não chúng sinh mọi nhà!
Nguyện thành Phật để rồi ra
Độ cho toàn cõi ta bà an vui!"
Vua trời Đế Thích nghe rồi
Thành tâm cầu chúc bảy người thành công.
*
Đời như khúc nhạc não nùng
Nghĩa trang là nốt cuối cùng đấy thôi!

(phỏng theo bản văn xuôi
của DẠ QUANG)

 

-----------------------------

 

 (14)
THẦY THUỐC GIỎI

 

Khi ngoài ba chục tuổi đầu
Phật đi truyền bá đạo mầu cho dân
Trên đường hoá độ một lần
Phật vào nhà nọ vô ngần giàu sang,
Chủ nhà thấy Phật nghiêm trang
Lại thêm tướng mạo rỡ ràng, uy nghi
Sinh lòng ái mộ tức thì
Muốn đem con gái gả đi cho ngài.
Phật nghe, từ chối nhẹ lời
Rồi ngài giáo hóa cho nơi chủ nhà.
*
Người đẹp tên Ma Đăng Già
Con "cưng" gia chủ tỏ ra bất bình
Nghĩ rằng Phật đã khinh mình
Cho rằng tự ái quả tình tổn thương
Nhủ lòng: "Ta sẽ tìm đường
Trả thù người dám coi thường thân ta!"
Thế rồi cô lên xe hoa
Kết hôn với kẻ thật là quyền uy
Đại vương thống trị xứ kia
Dân thì đông đúc, nước thì bao la.
Nhiều năm chờ đợi trôi qua
Hôm nay tin báo cho Ma Đăng Già:
"Người ta thấy bóng Phật Đà
Trên đường hoá độ sẽ qua vùng này!"
Ma Đăng Già mừng rỡ thay
Bàn mưu tính kế ra tay trả thù
Thuê phường ăn nói chanh chua
Chửi thuê, chửi mướn từ xưa lắm lời
Gom về chờ ở một nơi
"Dàn chào" đức Phật khi người qua đây.
Phật Đà xuất hiện! Lành thay!
Đi hầu sau Phật là thầy A Nan
Hai thầy trò vẻ nghiêm trang
Lặng đi qua những con đường đông dân,
Chợt nghe vang tiếng dữ dằn
Bao lời chửi bới tục tằn thốt lên
Chửi thuê hai đám hai bên
Cố tình làm nhục cho tên tuổi ngài.
Phật Đà nhẹ bước khoan thai
Điềm nhiên gác bỏ ngoài tai, chẳng màng
Chỉ riêng tôn giả A Nan
Nghe lời thô tục tối tăm mặt mày
Bèn thưa: "Mình lánh xa ngay
Nơi đây tệ bạc, chốn này xấu xa
Qua thành phố khác đón ta
Tràn đầy lòng kính, chan hòa tình thân!"
*
Phật bèn hỏi: "Này A Nan
Những thành phố khác ân cần đón ta
Tại sao dân chúng thiết tha
Đón thầy trò lúc ghé qua trong vùng?"
A Nan: "Dân chúng đón mừng
nghe được Pháp nên từng hiểu ra
Lại thêm trí tuệ cao xa
Biết phân lành, dữ để mà tu thân!"
Phật bèn hỏi: "Này A Nan
Vùng này sao lại dữ dằn đón ta
Thật là bạc đãi quá mà?"
A Nan: "Bạch Phật! chẳng qua trong vùng
Dân cư khắp cả nói chung
Chưa nghe được Pháp, chưa từng hiểu ra
Vô minh trùm lấp mọi nhà
Nào phân phải, trái để mà gắng tu!"
Phật liền giảng: "Ví dụ như
Nếu thầy thuốc nọ rất ư là tài
Thương dân, chữa bệnh cho người
Lẽ nào lại yết bảng nơi nhà mình
Nhận riêng người nhẹ bệnh tình
Hoặc là chữa chạy người lành mạnh thôi,
Còn ai bệnh nặng quá rồi
Thời thầy miễn tiếp mặc người thương đau,
Chẳng ai tàn nhẫn vậy đâu!
Như Lai cũng thế, trước sau tận tình
Ra đời để giúp chúng sinh
Những người bị bóng vô minh che mờ
Nào phân thiện, ác đôi bờ
Nay gây nghiệp dữ, mai chờ niềm đau.
Những người bệnh nặng mong cầu
Cầu thầy thuốc giỏi chữa mau cho lành
Thì nơi đây các chúng sinh
Từ lâu mê muội quả tình cần ta
Cũng tương tự như vậy mà
Cần ta giáo hóa chỉ ra con đường
Đưa qua tới chốn thơm hương
Thoát vòng sinh tử, tìm nương Niết Bàn
Nơi đây khổ ải gian nan
Thầy trò mình bỏ ai làm thay đây?"
"Bạch Thế Tôn nhưng chỗ này
Thế Tôn nói Pháp uổng thay mọi điều
Ai thèm nghe! Ai muốn theo!
Dân tuy bệnh nặng chẳng yêu cầu thầy
Dù thầy giỏi, dù thuốc hay
Cũng đều vô ích, bó tay đầu hàng!"
Phật bèn dạy: "Này A Nan
Ai càng bệnh nặng lại càng đáng thương
Thân, tâm họ chẳng bình thường
Hành vi, ngôn ngữ hay vương sai lầm
Khi thô tục, lúc dữ dằn
Nên thầy thuốc phải tận tâm vô cùng
Đừng xao xuyến, chớ ngại ngùng
Hết lòng cứu chữa mới mong bệnh lành,
Khi dân khỏi hết bệnh tình
Chẳng cần nhờ nữa, chúng mình sẽ đi!"
*
Lời vàng chan chứa từ bi
Như khơi nguồn cội lương tri con người,
Đám du đãng lén nghe lời
Đột nhiên thức tỉnh, tức thời ngộ ra
Từ lâu lầm bước nẻo tà
Giờ đây hối hận thật là xót xa
Cùng quỳ xin lỗi Phật Đà:
"Xin ngài lưu lại để mà giúp dân
Chúng con tựa đám bệnh nhân
Đang cơn hấp hối rất cần lương y!"
Thời gian thấm thoắt trôi đi
Đạo vàng rạng ánh từ bi khắp vùng.
Một ngày Phật lại lên đường
Thầy A Nan vẫn tháp tùng phía sau
Tìm nơi truyền bá đạo mầu
Bà con lũ lượt kéo nhau tiễn ngài
Như là con bệnh lâu đời
Tiễn đưa thầy thuốc đại tài cứu dân.

(phỏng theo bản văn xuôi
của THÍCH NỮ NHƯ THỦY)

 

-----------------------------

 

 (15)
TIỂU THƯ LIÊN HOA

 

Ngày xưa có một phú ông
Tuy nhiều tiền bạc nhưng không khinh người
Sống lương thiện cả cuộc đời
Thú vui tao nhã thích loài hoa sen,
Ao sen vây khắp bốn bên
Nhà ông ở giữa một miền đầy hoa
Mỗi năm khi chúa Xuân qua
Đón mùa Hạ tới ao nhà đầy sen
Ngát hương, nở rộ đua chen
Khiến cho phong cảnh thần tiên tuyệt vời.
Phú ông có một gái thôi
Dung nhan mỹ lệ, tính người nết na
Như hoa sen hoá thân ra
Cho nên đời gọi cô là "Liên Hoa",
Tiểu thư nhan sắc mặn mà
Tiếc thay có tật tỏ ra lạ kỳ
Mỗi khi mở miệng nói gì
Chao ơi tiếng nói khác chi sấm rền
Người nghe bị chói tai liền
Nghe lâu sợ sẽ phát điên phát khùng
Vậy mà cô lại lạ lùng
Thích ca, thích hát tưng bừng mãi thôi.
*
Năm nay sen sắp nở rồi
Nhà vua hứng chí sai người tới đây
Báo tin cho phú ông hay
Rằng vua sẽ tới nơi này ngắm hoa.
Thật vinh dự cho cả nhà
Phú ông sửa soạn rất là trang nghiêm
Nhưng ông chợt thấy muộn phiền
Ngay khi nghĩ tới chuyện riêng gia đình
Âm thanh con gái của mình
Mỗi khi cất giọng quả tình khó nghe
Sợ rằng vua sẽ cười chê
Nếu vua nổi giận khó bề yên thân,
Cha con buồn bã vô ngần
Sau cùng cô gái bất thần nghĩ ra:
"Được rồi! Có cách! Thưa cha!
Trong khi vua đến xem hoa nhà mình
Con không nói cứ lặng thinh
Con không lên tiếng gia đình sẽ yên!"
Phú ông nghe đồng ý liền
Thương con có tật tâm hiền xót xa.
Hạ về rực rỡ muôn hoa
Hồ sen toả ngát hương ra khắp vườn
Sắc phô đẹp đẽ lạ thường
Liên Hoa ngắm cảnh vấn vương tâm hồn
lên giọng hát thật buồn
Hoa sen nở rộ cánh vươn đón chào
Thương người con hiếu biết bao
Đẹp người. Đẹp nết. Tật sao lạ lùng!
*
Hôm sau một đám tùy tùng
Đến vườn sửa soạn tưng bừng rước vua
Tới xem hoa nở đúng mùa
Phú ông vinh dự đón chờ cung nghinh
Cô con gái đứng sau mình
Thật hân hạnh cho gia đình biết bao.
Sau khi gia chủ đón chào
Nhà vua dạo gót lối vào hoa viên
Đi quanh ngắm cảnh thần tiên
Dừng chân chợt thấy kề bên chủ nhà
Một cô gái đẹp như hoa
Vua lên tiếng hỏi: "Ai mà đẹp xinh?"
Phú ông kính cẩn tâu trình
Đó là con gái của mình kề bên
Vua xoay qua hỏi cô liền:
"Hãy cho ta biết cô tên là gì?"
Liên Hoa lúng túng kể chi
Sợ mình lên tiếng vua nghe giật mình
Cho nên cô cứ nín thinh
Mặc vua thúc giục cô đành lặng yên,
Phú ông thay thế tâu liền:
"Kính mong bệ hạ cảm phiền thứ tha
Con thần nếu mở miệng ra
Âm thanh rất lớn nghe mà chói tai
Sợ làm náo động mọi người
Gây điều thất lễ cho nơi triều đình!"
Vua nào hiểu thấu sự tình
Cứ luôn ra lệnh cô đành tuân theo.
Liên Hoa cô gái diễm kiều
Buồn sao tiếng nói gây nhiều khó khăn,
lên tiếng, giọng vang ầm
Vua quan và cả phái đoàn thất kinh
Chẳng còn có hứng dạo quanh
Cho nên lần lượt bỏ nhanh ra về.
*
Phú ông buồn khổ não nề
Rồi lâm bệnh nặng, hôn mê, liệt giường
Liên Hoa chan chứa tình thương
Đón thầy, chạy thuốc tìm đường cứu cha
Nhiều thầy thuốc giỏi ghé nhà
Nhưng đều thất bại, thật là nguy nan
Liên Hoa lòng dạ nát tan
Một thầy lớn tuổi khuyên nàng đôi câu:
"Cô nên tìm đến đạo mầu
Thỉnh lời Phật dạy chắc mau an lành!".
Cô bèn đi, chùa vắng tanh
Phật còn giáo hoá nơi thành phố xa
Thầy già đại diện ở nhà
Nghe cô kể lể, thiết tha chỉ bày:
"Ba trăm dặm về phương Tây
Núi cao một dãy nơi này nhấp nhô
Ngọn Long Sơn có một hồ
Dưới hồ cung điện thâm u nhiệm mầu
Một nơi có chỗ thẳm sâu
Nước dòng trong suốt chảy mau ra ngoài
Con nên lặn lội tới nơi
Múc về chữa bệnh cha thời khỏi ngay,
Nếu con uống được nước này
Nước như thần dược chữa hay tuyệt vời
Âm thanh êm dịu lại thôi
Giọng như chim hót ai người sánh ngang!"
Vừa vui sướng, lại ngỡ ngàng
Liên Hoa lạy tạ vội vàng định lui
Chợt nghe thầy khẽ thốt lời:
"Cha con khỏi bệnh do nơi tấm lòng
Vì con hiếu thảo vô cùng
Nước thần ứng nghiệm lạ lùng lắm thay!"
*
Liên Hoa từ tạ đi ngay
Lòng thương cha mãi dâng đầy tim côi
Leo ghềnh thác, vượt núi đồi
Cuối cùng cũng tới được nơi nước thần
Lấy bình múc nước trong ngần
Mong cha khỏi bệnh khấn thầm ơn trên.
Rồi nàng vốc nước uống liền
Nước trong như có phép tiên nhiệm mầu
Giọng nàng êm dịu lại mau
Nàng vui trong dạ hát câu ân tình
Tạ ơn tu sỹ giúp mình
Tạ ơn dòng nước thần linh hồ này
Vội vàng quay gót về ngay
Dâng lên cha uống, thuốc hay vô cùng
Cha lành bệnh, nàng vui mừng.
Vua nghe tin tức lạ lùng loan ra
Một ngày quay lại xem hoa
Khen cô hiếu thảo thật là quý thay!

(phỏng theo bản văn xuôi
của CHÂN TỪ)

 

-----------------------------

 

 (16)
PHÓNG RỘNG TÌNH THƯƠNG

 

Nơi thành Xá Vệ xưa kia
Vợ chồng nhà nọ rất chi là giàu
Vì cha ông họ từ lâu
Chết đi để lại đời sau gia tài.
Vợ chồng cả chục năm trời
Lấy nhau sinh được một người gái ngoan
Đẹp xinh, đức hạnh vẹn toàn
Mẹ cha chiều chuộng, khỏi làm lụng chi
Số cô sướng ít ai bì
Hưởng nhiều phước báu từ khi chào đời.
Vợ chồng sống rất thảnh thơi
Về sau thêm được hai người con trai
Gia đình êm ấm trong ngoài
Gái đầu lòng thấy tương lai rực hồng.
*
Khi cô lớn, định kén chồng
Nhắm chàng kia thấy cũng không thua gì
Bạc tiền, danh giá kể chi
Tâm đầu ý hợp, đôi bề luyến thương.
Đời người sinh tử vô thường
Cha chàng rồi đến mẹ chàng quy tiên
Một năm hai cái tang liền
Gia tài để lại bạc tiền sẵn đây
Chàng con được thừa hưởng ngay
Nhưng rồi sinh tật vui vầy ăn chơi
Nhiều gia sản, lắm cơ ngơi
Đua đòi hư hỏng sống đời tự do.
Cha cô gái chẳng âu lo
Nghĩ chàng tang chế khiến cho muộn sầu
Bước đường phóng túng chẳng lâu
Thói hư tật xấu sẽ mau ngưng liền
Thế là chấm dứt ưu phiền,
Anh chàng có sẵn bạc tiền trong tay
Con ông vẫn thoải mái ngay
Không lo vất vả đọa đày tấm thân
Cho nên ông chẳng phân vân
Đồng lòng cho cưới ngại ngần gì đâu.
Thế rồi chàng rể mau mau
Linh đình tiệc cưới rước dâu về nhà,
Chàng yêu vợ rất thiết tha
Từ sau ngày cưới chẳng xa vợ hiền
Chỉ quanh quẩn ở kề bên
Con đường trụy lạc tưởng quên hẳn rồi.
*
Nào ngờ ngày tháng dần trôi
Ngựa quen đường cũ có rời xa đâu
Chàng kia một sớm quay đầu
Về đường phóng đãng buồn đau thuở nào,
Bạn bè đông đảo biết bao
Say sưa ăn uống, ồn ào nói năng
Đua nhau nịnh hót rộn ràng
Gia tài do đó lẹ làng trôi đi,
Vợ khuyên can có ích chi
Chàng vung tay mãi đến khi hết tiền
Bạn bè xa lánh ngay liền
Khi chồng nhận rõ đảo điên cuộc đời
Than ôi thì đã muộn rồi
Còn đâu nhung lụa một thời xa xưa
Tuy nhiên sĩ diện có thừa
Nên chàng vẫn cố giữ như bình thường
Tỏ ra sang trọng phô trương
Vợ chồng do đó tìm phương kiếm tiền.
Chàng bèn nhờ cô vợ hiền
Về xin tiền bạc ở bên nhà nàng
Đặt điều nói dối mọi đường
Khi thì mua sắm nữ trang đắt tiền
Khi thì ruộng đất tậu thêm
Khi thì buôn bán ở miền xa xôi,
Dối quanh dối quẩn mãi rồi
Cuối cùng thú thật đầu đuôi sự tình
Cảnh sa sút của gia đình
Vì chồng chót dại gây thành khổ đau.
*
Cha cô gái rất buồn rầu
Giận chàng con rể trước sau gây phiền
Ăn chơi phung phí bạc tiền
Nhưng thương con gái ông liền giúp cho:
"Cứ xin mãi, chẳng hay ho
Giúp cho lần cuối, tự lo sau này!"
Tưởng rằng chàng rể đổi thay
Nào ngờ chỉ được ít ngày mà thôi
Cô con gái lại tới rồi
Lại xin tiền bạc ở nơi gia đình.
Cha cô thật rất bất bình
Không còn muốn giúp rể mình thêm chi
Ông thương con thuở xưa kia
Sống đời sung sướng có gì khổ đâu
Giờ đây đầy những lo âu
Vì chồng gieo khổ, gieo sầu mênh mông,
Ông bàn tính với vợ ông
Muốn cho con gái bỏ chồng này luôn
Sau rồi ông sẽ mang con
Gả cho người khác mới mong tốt lành.
Gái kia nghe lọt sự tình
Vội về kể lại ngọn ngành chồng nghe
Anh chồng chua xót tái tê
Suốt đêm trằn trọc bộn bề tâm can
Quẩn quanh suy nghĩ miên man
Trong niềm tuyệt vọng nát tan lòng người
Chợt chồng mất trí nhất thời
Kiếm dao giết vợ, giết người mình yêu
Rồi chàng tự sát chết theo
Xác nằm chung chỗ, máu gieo quanh vùng.
Được tin cấp báo hãi hùng
Cha cô gái tới, vô cùng đớn đau
Oán trời, trách đất hồi lâu
Than cho số mạng thảm sầu tang thương
Thần kinh rối loạn bất thường
Ông lang thang bước tìm đường hỏi thăm:
"Sao tôi số phận nhọc nhằn?
Sao tôi lâm cảnh khó khăn phũ phàng?"
*
Một ngày nắng đẹp thênh thang
Phú ông gặp Phật vội vàng quỳ tâu
Đầu đuôi gia cảnh thảm sầu
Dốc lòng thuật lại trước sau tâm thành
Thỉnh cầu Phật chỉ cho mình
Cội nguồn dẫn đến tội tình ngày nay.
Phật nghe xong phân tích ngay
Nguyên do sự việc đọa đày vương mang
Rồi ngài khuyên dạy nghiêm trang:
"Chúng sinh coi nặng tình thương gia đình
Nên thường chỉ để lòng mình
Hướng vào một chỗ mà thành khổ đau,
Tình thương phóng rộng ra mau
Thương yêu tất cả như nhau trên đời
Con ta nào khác con người
Niềm đau quằn quại tức thời tiêu tan!"

(phỏng theo bản văn xuôi
của QUẢNG HUỆ )

 

-----------------------------

 

 (17)
TỊNH XÁ KỲ HOÀN

 

Thành Xá Vệ nước Ấn xưa
Có ông trưởng giả rất ư là giàu
Tính tình hào hiệp từ lâu
Sẵn lòng bố thí trước sau mọi nhà
Tên ông là Tu Đạt Đa
Người đời quý mến ông ta vô cùng
Cấp Cô Độc họ gọi ông
Danh xưng quý mến tỏ lòng ngợi khen.
Bảy con trai sống kề bên
Đều thành gia thất, lành hiền, bình an
Trừ người con út độc thân
Ông nhờ mai mối xa gần giúp cho
Họ bèn giới thiệu một cô
Đẹp xinh nhan sắc, tuổi vừa cập kê
Là con gái ông Hộ Di
Hai bên hợp ý, đôi bề đẹp duyên
Nên ông trưởng giả đi liền
Thăm bên nhà gái kết thêm thắm tình,
Sau khi nhà gái tiếp mình
Họ bèn chuẩn bị linh đình đón ai
Tò mò ông hỏi đôi lời
Mới hay họ đợi thỉnh mời thầy tu
"Cúng dường Phật, đấng đạo sư
Cùng chư Tăng", vốn từ xưa nếp nhà.
Thế rồi ông hỏi thêm ra
Khi nghe giảng giải, rất là ngạc nhiên
Trong lòng phát khởi niềm tin
Cầu sao gặp Phật thỏa niềm ước mong.
*
Hôm sau vừa rạng ánh hồng
Ông bèn dậy sớm tìm đường tới thăm
Ghé vào tịnh xá Trúc Lâm
Ông ra mắt Phật, thành tâm, cúi đầu
Ngồi nghe Phật giảng pháp mầu
Như vầng dương phá đêm thâu mịt mùng
Lòng ông quá đỗi vui mừng
Bèn quỳ thỉnh Phật qua vùng của ông
Nơi thành Xá Vệ thân thương
"Đánh chuông cảnh tỉnh những phường u mê
Nhận ra chánh đạo quay về
Bỏ tà theo chánh còn gì phước thêm!"
Phật ưng thuận nhưng dạy liền:
"Xuất gia rồi phải ở riêng một vùng
Đó là theo phép tắc chung
Nếu không riêng biệt, vô cùng khó khăn,
Ta cần tịnh xá khang trang
Làm nơi cư trú cho hàng chư Tăng."
Ông trưởng giả vội thưa rằng:
"Xây ngôi tịnh xá dễ dàng lắm thay
Riêng con xin phát tâm ngay
Sẽ hoàn thành sớm một ngày gần đây!"
Phật cười: "Thật quả lành thay
Nếu mà được vậy thời hay vô cùng!"
*
Sau khi lo chuyện con xong
Vội vàng trưởng giả khởi công ngay liền
Tìm nơi cất tịnh xá lên
Ngài Xá Lợi Phất kề bên giúp giùm
Chọn khu vườn rất um tùm
Đất bằng, cây cối xanh um mượt mà
Của ông thái tử Kỳ Đà
Chỗ này xây cất thật là tiện thay.
Nào ngờ thái tử nói ngay
Vì không muốn bán vườn này của ông
Muốn làm trưởng giả nản lòng
Đùa rằng: "Mua bán cũng không khó gì
Hãy mang vàng tới đây đi
Phủ đầy mặt đất tôi thì bán cho!"
Tưởng rằng trưởng giả khó lo
Nào ngờ ông lại vội cho người về
Chở vàng đến phủ đất kia
Quyết mua cho được có chi ngại ngùng.
Lót vàng mua đất đã xong
Chỉ còn các gốc cây trong vườn này
Phân vân biết tính sao đây
Thời ông thái tử lòng đầy ngạc nhiên
Thấy người mua coi bạc tiền
Khác chi đất cục phủ trên mảnh vườn
Thật kỳ lạ! Thật bất thường!
Cho nên thái tử vội vàng hỏi thăm
Hỏi về Phật và chư Tăng
Sau khi nghe giảng rõ ràng phân minh
Giờ đây thái tử hiểu rành
Bèn đem cây cối nhiệt tình cúng luôn
Cúng dường Phật rất thành tâm
Thế là xong chuyện bán buôn vườn này.
*
Ông già trưởng giả mừng thay
Khởi công xây cất ngay ngày hôm sau
Nào ngờ trở ngại tới mau
Do phường ngoại đạo vào tâu triều đình
Cùng nhau phản đối công trình
Muốn đâu tịnh xá tiến hành cất xây,
Đòi tranh tài ngay tại đây
Để xem Phật Giáo có hay hơn người.
Vừa lo lắng, vừa bồi hồi
Sợ rằng ngoại đạo người thời rất đông
Lại thêm pháp thuật cao cường
Ngài Xá Lợi Phất khó đường đua tranh
Vì ngài đơn độc một mình,
Nào ngờ khi rõ sự tình kể trên
Ngài bèn nói với ông liền:
"Ông đừng lo lắng muộn phiền cho tôi
Một tia ánh sáng mặt trời
Đủ xua bóng tối khắp nơi mịt mùng!"
Thế rồi vua với hoàng cung
Cùng bao dân chúng tập trung một ngày
Xem tranh tài tại nơi này
Riêng ông trưởng giả tràn đầy lo âu.
Nhớ lời Phật dạy từ lâu
Trong khi truyền bá đạo mầu Thế Tôn
Chớ nên xử dụng thần thông
Sợ làm kinh dị tới lòng người xem
Ngài Xá Lợi Phất nào quên
Hôm nay đặc biệt cho nên phải dùng
Phép mầu, biến hóa thần thông
Thắng phường ngoại đạo khi cùng đua tranh.
*
Thế rồi khởi sự công trình
Cất xây tịnh xá, hoàn thành cho mau
Dù cho cực nhọc trước sau
Dù cho vất vả cũng đâu ngại ngần
Suốt ba bốn tháng nhọc nhằn
Dựng xong tịnh xá muôn phần khang trang
Tiện nghi, thanh tịnh, thênh thang
Đón chờ đức Phật ghé sang vùng này.
Ông trưởng giả vào triều ngay
Đầu đuôi công tác trình bày lớp lang
Xin vua cử phái một đoàn
Lên đường thỉnh Phật về ban pháp mầu
Vua nghe, chấp thuận lời tâu
Cử đoàn thỉnh Phật cùng nhau đi liền.
*
Một ngày rực rỡ thần tiên
Phật cùng đệ tử qua miền xa xôi
Đi từng chặng, nghỉ từng nơi
Qua thành Xá Vệ giúp người khai tâm
Nhà vua và các quần thần
Đón chờ cùng với toàn dân vùng này.
Phật về tịnh xá mới xây
Rồi ngài lưu lại nơi đây giúp người
Đạo mầu giảng dạy nơi nơi
Chúng sinh giác ngộ thoát đời lầm than,
Và nơi truyền bá đạo vàng
Có tên tịnh xá Kỳ Hoàn từ đây,
Cấp Cô Độc, người dựng xây
Tâm thành trưởng giả muốn gây duyên lành.

(phỏng theo bản văn xuôi
trong TRUYỆN CỔ PHẬT GIÁO)

 

-----------------------------

 

 (18)
KHỎI PHẢI TỰ THIÊU

 

Ngày xưa ở tại nước kia
Có bà goá phụ Đề Vi rất giàu
Chồng thời chết đã từ lâu
Lại không con cái, u sầu mãi thôi
Một thân goá bụa đơn côi
Không người che chở, chẳng ai nương nhờ.
Đúng theo phép thời bấy giờ
Vì bà dòng dõiBà La Môn
Nên khi cuộc sống u buồn
Không như ý nguyện, lại luôn não phiền
Thì nên hủy xác thân liền
Tự thiêu để được sinh lên cõi trời
Đời sau sung sướng tuyệt vời
Bao nhiêu tội lỗi tức thời tiêu tan,
Trước khi thiêu nên lập đàn
Cúng dường châu báu vô vàn thành tâm
Cúng cho thầy Bà La Môn
Để nhờ chú nguyện gieo muôn phước lành,
Theo lời chỉ dẫn ngọn ngành
Bà Đề Vi chất củi thành đài cao
Rồi chờ người phóng lửa vào
Tự thiêu thân xác, xả bao tội tình.
*
Trong vùng có vị tu hành
Được tin vội đến nhiệt thành thăm nom
Biện Tài, tên vị sa môn
Nghe xong câu chuyện ôn tồn giảng ngay,
Bà Đề Vi lắng nghe thầy
Lời từ vang vọng gieo đầy gấm hoa:
"Bao nhiêu tội chướng gây ra
Luôn do tâm thức người ta khởi đầu
Nào do thân thể mình đâu
Dù thiêu nào xóa được mau tội tình,
Tâm lành thời quả báo lành
Tâm gieo nhân dữ, quả thành dữ thôi.
Khi bà thiêu đốt thân người
Thế nào tâm cũng tức thời khổ đau
Làm sao mong diệt được mau
Tội tình chồng chất trước sau nhiều bề
Mà mong có quả lành về;
Cũng như người bệnh dầm dề lâu nay
Giờ ai đánh mắng đọa đày
Sao sầu não chẳng vương ngay vào mình
Làm sao giữ được tâm lành;
Giờ bà muốn diệt tội tình lâu nay
Muốn thiêu, muốn đốt thân này
Lửa mang đau đớn tới ngay tức thì
Tâm sinh khổ não kể chi
Chết rồi đọa xuống âm ty ngay liền
Thế là khổ lại khổ thêm
Nơi miền địa ngục não phiền gia tăng.
Lấy thêm thí dụ rõ ràng
Bò càng kéo nặng lại càng ghét xe
Bò bèn đạp gãy xe đi
Tưởng rằng nặng nhọc có bề thoát qua
Nào ngờ xe gãy tháo ra
Bỏ đi xe gãy, thay qua xe lành
Ách kia lại xiết cổ mình
Bò đâu thoát được khổ hình gian nan.
Ai còn nghiệp tội đầy tràn
Dù cho có đốt trăm ngàn tấm thân
A Tỳ địa ngục vẫn gần,
Làm sao chỉ có một lần tự thiêu
Mà mong tội lỗi hết theo.
Tâm mà tạo ác đủ điều khác chi
Như mây che khuất trăng kia,
Tâm mà hối cải chuyển đi làm lành
Như là ngọn đuốc lung linh
Phá tan tăm tối, u minh chập chờn
Bao nguồn gốc nghiệp thế nhân
Do Thân, Khẩu, Ý xoay vần tạo ra,
Muốn trừ diệt hết tâm tà
Chân thành sám hối! Thiết tha tu hành!"
*
Sau khi giảng giải điều lành
Thầy Biện Tài lại nhiệt thành dạy thêm:
"Nhớ Mười Điều Thiện chớ quên
Hàng ngày bà cố gắng nên thực hành!"
Bà Đề Vi hiểu ngọn ngành
Trong lòng hoan hỷ chân thành cúng dâng
Vừa châu báu, vừa bạc vàng
Thỉnh thầy ở lại giúp hàng chúng sinh.
Thầy không nhận, nói tâm tình:
"Những đồ quý báu tu hành cần đâu
Nếu bà đã hiểu đạo mầu
Mang Mười Điều Thiện truyền mau cho người
Đó là một cách tuyệt vời
Trả ơn thiết thực cho nơi cửa Thiền
Cúng dường Pháp là ưu tiên
Đạo vàng gieo hạt, tâm hiền nở hoa!"

(phỏng theo bản văn xuôi
của MINH CHÂU)

 

-----------------------------

 

 (19)
HỒ LY MÓT VÀNG

 

Ở bên sườn núi thuở xưa
Có ngôi chùa nhỏ với sư rất già
Lông mày sư tựa tuyết pha
Chòm râu cước trắng mượt mà đẹp thay,
Chùa nghèo, mọi việc hàng ngày
Dù cho nặng nhọc một tay sư làm
Tuy già còn khỏe vô vàn
Một mình tu chốn non ngàn ung dung
Dân làng cư ngụ quanh vùng
Thấy sư cực khổ đều cùng quan tâm
Muốn lên chùa giúp đôi phần
Nhưng sư từ chối chẳng cần giúp chi.
Bà con thắc mắc chuyện gì
Có điều chưa hiểu tức thì nhờ sư
Sư già mở rộng tâm từ
Hết lòng chỉ dẫn dân cư tận tình
Đôi khi còn giảng thêm kinh
Hướng lời Phật dạy chúng sinh theo đường
Mọi người cung kính tôn sùng
Thường đem thực phẩm cúng dường tạ ơn.
*
Một năm gió giật từng cơn
Đông về lạnh buốt, tuyết vờn trắng phau
Cảnh chùa băng giá trước sau
Sư đang tụng niệm chợt đâu giật mình
Có ai gõ cửa thình lình
Sư già mở cửa quả tình ngạc nhiên
Chú hồ ly đứng ngoài hiên
Đang run lẩy bẩy giữa miền tuyết sương
Sư già hỏi giọng thân thương:
"Đêm hôm buốt giá tới xương thế này
Con làm chi lại tới đây?"
Hồ ly quỳ vội xuống ngay thưa rằng;
"Mùa đông lạnh lẽo giá băng
Con đâu sống nổi trong hang đêm này
Xin thầy thương tấm thân gầy
Cho con tạm trú đến ngày mai thôi! "
Từ bi sư nói: "Được rồi
Hãy vào sưởi ấm ta thời tiếc chi!"
Sư mang củi nhóm lửa khuya
Lấy cơm cho chú hồ ly lót lòng.
Ăn no rồi, sưởi ấm xong
Hồ ly say ngủ vui trong mộng vàng
Hôm sau từ biệt về hang.
Hồ ly từ đó thường thường trở lui
Sư già cho phép vậy rồi:
"Nếu cần sưởi ấm con thời ghé đây!"
Hồ ly hầu chuyện cùng thầy
Dần dà học được điều hay, điều lành
Tâm tư chuyển biến thật nhanh,
Nhiều lần chặt củi lượm cành biếu sư.
*
Đông tàn, trời đất sang mùa
Chim rừng ríu rít thi đua hót mừng
Đón xuân vạn vật tưng bừng
Thiên nhiên khởi sắc quanh vùng tốt tươi,
Một hôm trong lúc chuyện vui
Sư già bất giác thốt lời thở than:
"Chùa đây nhỏ bé nghèo nàn
Hư hao, cũ nát rất cần sửa sang
Cần tô lại tượng Phật vàng,
Cần tiền thết đãi dân làng bữa chay
Tri ân họ giúp lâu nay,
Kiếm vàng làm được chuyện này dễ đâu!"
Sư vui bàn chuyện đôi câu
Hồ ly bất chợt cúi đầu trầm ngâm
Khiến sư hối hận vô ngần
Lảng qua chuyện khác. Trời dần về đêm
Hồ ly từ biệt đi liền
Hẹn ngày trở lại chuyện thêm hầu thầy.
*
Thế rồi cả nửa năm nay
Hồ ly nào có thấy quay trở về
Sư già lo sợ mọi bề
Sợ hồ ly dại mà đi trộm vàng
Thời người bắt đánh trong làng
Chắc giờ bỏ mạng thảm thương mất rồi,
Sư lòng lo nghĩ rối bời
Sớm chiều hai buổi sư ngồi tụng kinh
Mong hồ ly được ơn lành
Đời sau thoát kiếp súc sinh, làm người.
Thời gian như nước cuốn trôi
Hơn ba năm đã qua rồi! Thật nhanh!
Một đêm mùa hạ trời thanh
Trăng vàng lơ lửng đầu cành trên cao
Ánh trăng tỏa dịu thanh tao
Côn trùng vẳng tiếng vọng vào xa xăm
buồn ngủ toan đi nằm
Chợt nghe gõ cửa vô vàn ngạc nhiên
Sư bèn ra mở cửa liền
Tưởng rằng khách lạ ghé miền núi cao
Nào ngờ hồ ly bước vào
Sư già mừng rỡ đón chào "bạn" xưa
Lòng vui biết mấy cho vừa
Từ lâu cách biệt đã thừa lo âu
Giờ đây trút hết muộn sầu
Biết hồ ly sống, có đâu lìa trần.
Hồ ly hoan hỷ vô ngần
Gặp sư vội vã quỳ dâng cúng dường
Dâng lên sư một thỏi vàng
già kinh ngạc ngỡ ngàng hỏi ngay:
"Vàng này lấy ở đâu đây?
Con đừng mang đến chùa này của gian!"
Hồ ly điềm tĩnh phân trần:
"Hơn ba năm trước có lần tại đây
Thầy từng than thở cho hay
Cần vàng sửa chữa chùa này đấy thôi
Khiến lòng đệ tử rối bời
Muốn đi lấy trộm của người về đây
Rồi đem dâng cúng chùa ngay
Nhưng con tự biết rằng thầy chẳng ưng
Nên con vội vã tìm đường
Theo người vượt biển kiếm vàng đảo xa,
Người ta khai mỏ vàng ra
Lấy xong, còn vụn thật là nhỏ nhoi
Lẫn vào đất cát biển khơi
Con theo mót lượm khắp nơi bao ngày
Luôn ba năm được chút đây
Đốt cho vàng chảy thành ngay thỏi này
Đem về dâng cúng bữa nay
Lòng thành, mong ước được thầy nhận cho
Dùng tô tượng, dùng sửa chùa
Đãi cơm phật tử đúng như dự trù.
Sư già cảm động bất ngờ
Nên mừng ứa lệ dâng mờ đôi mi,
Không mừng vì được vàng kia,
Nhưng mừng vì thấy hồ ly tu hành
lòng tin, có tâm thành
Bên trong lốt thú đạo tình chứa chan.

(phỏng theo bản văn xuôi
của PHẠM NGỌC KHUÊ)

 

-----------------------------

 

 (20)
QUỶ LA SÁT

 

Đoàn ca kịch nọ nổi danh
Kiếm ăn đi khắp tỉnh thành làng thôn
Diễn tuồng ác quỷ kinh hồn
Tuồng "Quỷ La Sát" luôn luôn hãi hùng
Người xem khen ngợi vô cùng
Diễn viên thật giỏi, tích tuồng thật hay.
Đoàn đi lưu diễn đó đây
Một lần ghé lại làng này kiếm ăn
Dân làng thích thú vô vàn
Say mê theo rõi những màn quỷ ma,
Khi đoàn chuẩn bị rời xa
Bà con lưu luyến thiết tha giữ đoàn
Có người dọa dẫm xa gần:
"Về chiều trời đã có phần tối tăm
Vượt khu rừng rất khó khăn
Lỡ ra bị kẹt phải nằm lại đêm
Nhiều rắc rối, lắm muộn phiền
Rừng này nổi tiếng là miền dữ hung
Quỷ La Sát nhiều vô cùng
Chi bằng đợi sáng đi không muộn gì!"
Mấy chàng kịch sĩ cười khì:
"Chúng tôi đâu có sợ chi quỷ nào
Chúng tôi là quỷ từ lâu
Đóng vai La Sát hằng bao năm trường!"
Thế rồi đoàn quyết lên đường
Sau khi từ biệt dân làng đôi câu.
Khu rừng hun hút thẳm sâu
Cả đoàn đi đã khá lâu lắm rồi
Màn đêm dày đặc khắp trời
Vẫn chưa qua khỏi được nơi rừng này
Thôi đành phải nghỉ lại đây
Nằm quanh một chỗ đêm nay lạnh lùng,
Bẻ cành cây, hốt lá rừng
Nhóm lên lửa ấm cháy bùng suốt đêm
Thay nhau ngồi gác luân phiên
Canh cho lửa cháy liên miên chẳng ngừng.
Nửa khuya sương xuống chập chùng
Khí trời buốt giá, hơi rừng lạnh căm
Mọi người say ngủ nằm lăn
Chàng ngồi canh lửa một thân tội tình
Rét run lẩy bẩy thân mình
Lấy đồ diễn kịch khoác nhanh lên người
Tạo thêm hơi ấm áp rồi
Gật gù bên lửa chàng ngồi lặng thinh,
Bộ đồ kia lại vô tình
Là đồ quỷ dữ hãi kinh diễn tuồng.
Rừng im lặng, lửa bập bùng
Chợt đâu có tiếng chim muông vang rền
Một người nằm ngủ cạnh bên
Giật mình thức giấc ngồi lên ngoái đầu
Nhìn người canh lửa thấy đâu
Thấy con quỷ dữ tóc râu rối bù
Quỷ La Sát ngồi gật gù
Cạnh bên đống lửa âm u, chập chờn
Anh chàng hoảng sợ hết hồn
Chồm lên vội chạy, miệng mồm kêu la:
"Quỷ La Sát! Bớ người ta!"
Cả đoàn thức dậy nghe mà thất kinh
Trong cơn mê hoảng thình lình
Tưởng rằng quỷ thật hiện hình chốn đây
Kịp đâu suy nghĩ. Khổ thay!
Nên cùng bỏ chạy theo ngay người đầu.
Chàng canh lửa giữa đêm thâu
Đang thiu thiu ngủ chợt đâu giật mình
Nghe kêu, tỉnh dậy, hoảng kinh
Thấy người ta chạy cũng đành nối đuôi
Tưởng rằng có quỷ tới nơi
Hét la, chạy hoảng theo người cho nhanh,
Chạy theo vẫn khoác trên mình
Bộ đồ quỷ dữ, răng nanh, mắt lồi.
Mọi người chạy một quãng rồi
Ngoái trông lui thấy ở nơi sau mình
Anh chàng canh lửa hiện hình
Giống như quỷ dữ đuổi nhanh tới gần
Thế là kinh hãi vô ngần
Lại càng chạy vội chẳng cần nghĩ suy...
Cảnh vui diễn giữa đêm khuya
Một đoàn hoảng hốt chạy đi điên khùng
Rượt nhau vấp ngã tưng bừng
Đều cùng khổ sở, đều cùng đớn đau
Trầy da, chảy máu, u đầu
Mệt nhoài, đuối sức, theo nhau nằm dài,
Đến khi biết rõ chuyện rồi
Cả đoàn thương tích đầy người, khổ thân!
Đời vì thành kiến sai lầm
Vô minh che lấp, xa gần đua nhau
Chạy theo ảo tưởng trước sau
Nên bao phiền não chuốc mau vào mình.

(phỏng theo bản văn xuôi
trong TRUYỆN CỔ PHẬT GIÁO)

 

-----------------------------

 

 (21)
ÂN OÁN

 

Cỏ cây, sinh vật thời xưa
Đều cùng biết nói, lại vừa biết nghe
Riêng loài người giỏi mọi bề
Được tôn chúa tể chính vì trí khôn,
Nhưng trong rừng thẳm núi non
Giữa bầy thú dữ cọp luôn đứng đầu
"Chúa sơn lâm" tiếng từ lâu
Giang sơn hùng vĩ ai đâu tranh dành.
Một hôm cọp dạo loanh quanh
Săn mồi kiếm sống thình lình sa chân
Chui đầu vào bẫy thợ săn
Cuồng điên gào thét, hung hăng vẫy vùng
Dễ gì thoát cảnh khốn cùng
Nên nằm yên lặng, hãi hùng, hoang mang.
Hồi lâu thấy bóng áo vàng
Một sư xuất hiện dưới hàng cây xa
Cọp bèn lên tiếng kêu la
Mong sư cứu cọp thoát ra bẫy này
Từ bi, hỷ xả lâu nay
Người tu chắc sẽ ra tay giúp liền.
Quả nhiên sư động tâm hiền
Bẫy kia mở nắp. Cọp bèn thoát ra.
*
Ngay khi khổ nạn vượt qua
Cọp gầm, cọp thét vang xa núi rừng,
Mắt hằn lửa hận bừng bừng
Nhìn sư hăm dọa vô cùng hung hăng:
"Loài người độc ác ai bằng
Hại ta mọi cách nên giăng bẫy này
Giết ngươi để trả thù ngay
Khó mà thoát móng vuốt đây! Đừng hòng!"
Sư bình thản, giọng ung dung:
"Thế gian cõi tạm ta không tiếc gì
Con người sống ở thác về
Có sinh có tử lạ chi cuộc đời
Chết là giải thoát kiếp người
Nhưng ta muốn nói một lời thiết thân:
Ngài là chúa tể sơn lâm
Nhận ân, trả oán vô ngần ô danh
Rồi đây khắp chốn rừng xanh
Còn ai kính trọng kẻ dành ngôi cao!"
Cọp nghe hợp lý phần nào
Xuôi tai bèn nói: "Ta đâu ngại gì
Chúng ta giờ hãy cùng đi
Hỏi ba nhân chứng tức thì rõ ngay
Rằng loài người ác lắm thay
Nếu mà đúng vậy xác này của ngươi
Thời ta ăn sống nuốt tươi
Ngươi nghe cho rõ kẻo rồi lại than!"
Sư bèn đáp lại nhẹ nhàng:
"Ta bằng lòng vậy, phàn nàn chi đâu!"
*
Đi giữa đường gặp chú trâu
Cọp lên tiếng hỏi. Ngẩng đầu trâu than:
"Loài người độc ác bạo tàn
Bắt tôi làm lụng vô vàn khổ đau
Lại còn roi quất trước sau
Suốt ngày đói bụng ai nào thương cho
Vứt ra một nắm rơm khô
Đến khi kiệt sức bỏ lò sát sinh
Nơi đây chịu đủ cực hình
Lóc da, xẻ thịt, quả tình ác thay!"
*
Sư đi. Cọp vội theo ngay
Gặp thêm nhân chứng là cây bên đường,
Cây me ủ rũ, tang thương,
Cọp lên tiếng hỏi: "Người thường qua đây
Hiền hay dữ bạn cho hay?"
Cây me thoáng nghĩ đáp ngay chẳng nề:
"Loài người thiện, ác đôi bề
Khi tôi còn bé, người quê vùng này
Bón phân, tưới nước hàng ngày
Giúp tôi tươi tốt, giờ đây trưởng thành,
Nào ngờ trái hãy còn xanh
Người ta đã vội trèo nhanh lên rồi
Tranh nhau hái trái, dập vùi
Khiến tôi gốc, ngọn tơi bời bấy lâu
Lá rơi, cành gẫy, thân đau
Loài người thiện ít, ác đâu quá nhiều!"
*
Sư đi, cọp lại kề theo
Gặp thêm chú khỉ đang trèo trên cây,
Cọp bèn hỏi chú khỉ này
Khỉ ta còn nhỏ, nhíu mày nghĩ suy
Xong rồi hỏi lại cọp kia:
"Tôi đây muốn biết chuyện gì xẩy ra?"
Cọp bèn vội vã kể qua
Đầu đuôi câu chuyện. Khỉ ta nghe rồi
Đăm chiêu, nhăn nhó liên hồi
Sau cùng lên tiếng: "Chuyện thời khó tin
Ngài là chúa tể khắp miền
To con, dũng mãnh, uy quyền từ xưa
Bẫy nào mà lọt cho vừa
Thấy tôi khờ dại nói đùa chớ nên
Mắt không thấy, tôi chẳng tin!"
Cọp nghe bực bội gầm lên: "Được rồi!
Lưng ta mi hãy leo ngồi
Ta đưa đi đến tận nơi, rõ liền!"
Khỉ con đồng ý leo lên
Theo sư và cọp tới miền thợ săn.
Tới nơi cọp chỉ bẫy giăng
Tỏ ra không hiểu, khỉ nhăn nhó hoài
Khỉ ta đóng kịch thật tài:
"Bẫy thời kín mít sao ngài vào trong?"
Cọp càng tức tối trong lòng
Muốn cho khỉ hiểu cũng không khó gì
Nhờ sư mở nắp bẫy kia
Trổ tài biểu diễn cọp thì nhảy luôn
Chui vào. Bẫy sập kinh hồn.
Khỉ quay qua hỏi sư ông tức thời:
"Vậy sư lúc đó đâu rồi?"
Cọp từ trong cũi cướp lời nói ra:
"Sư này xuất hiện nẻo xa
Bất ngờ đi lại phía ta đang ngồi!"
Nghe xong khỉ nói: "Rõ rồi!
Bây giờ tôi hiểu đầu đuôi sự tình,
Sư ông lo việc tu hành
Đường ông xin cứ đi nhanh về chùa
Thời giờ đâu có dư thừa
Mà mua phiền não, dây dưa chuyện người!"
Hướng vào trong bẫy cọp ngồi
Khỉ nhe răng giỡn: "Phận tôi yếu hèn
Chúa sơn lâm là bề trên
Tôi đâu giúp được, chớ nên mong nhờ
Chúc ngài lại gặp bất ngờ
Gặp người đến cứu, xin chờ dịp may
Giờ tôi tạm biệt ngài đây!"
Nói xong khỉ tót lên cây chuồn liền.
Bóng sư khuất nẻo rừng bên,
Mắc lừa, cọp giận cuồng điên thét gầm
Đêm về rừng núi âm thầm ...

(phỏng theo bản văn xuôi
của HUỲNH VĂN BỘ)

 

-----------------------------

 

 (22)
ẤM TRÀ PHÚC ĐỨC

 

Thưở xưa có vị tu hành
Thật là đức hạnh nổi danh vô cùng
Thầy tên là sư Chánh Thông
Lâu nay muốn kiếm trong vùng rừng thưa
Một nơi thuận tiện xây chùa
Giúp cho Phật tử chỗ tu dễ dàng.
Một hôm đầy ánh trăng vàng
Sau khi tắm suối, sư đang trở về
Băng ngang giữa cánh rừng khuya
Bỗng nghe vẳng tiếng ai kia kêu thầy,
Quay nhìn quanh quất đâu đây
Thấy ngay thấp thoáng dưới cây bóng hình
Người trông giống hồ ly tinh
Bước ra đảnh lễ cúi mình thưa ngay:
"Con xin phép hướng dẫn thầy
Tới nơi thích hợp để xây dựng chùa!"
Lời người lạ thoảng như ru
Sư nghe ưng thuận rất ư vui mừng
Cả hai đêm đó lên đường
Vượt đèo, lội suối, băng rừng, trèo non
Tới nơi thoả nguyện chờ mong
Ngọn đồi thơ mộng mênh mông vô cùng
Sư nhìn khoảnh đất rất mừng
Và rồi quyết định chọn vùng này ngay
Sẽ xây chùa tại chốn đây
Bõ công tìm kiếm bao ngày tháng qua.
Thời gian thấm thoắt trôi xa
Chùa nay hoàn tất thật là khang trang
Mậu Lâm Tự tỏa đạo vàng
Anh chàng chỉ lối dẫn đường thuở xưa
Giờ đây tìm đến thăm sư
Khẩn cầu xin ở lại tu nhiệt tình.
Dù trông giống hồ ly tinh
Sư nào câu nệ dáng hình, nhận ngay
Thâu làm đệ tử từ đây
Đặt tên Thủ Hạc ngày ngày kệ kinh
Chuyên tâm ra sức học hành
Lại chăm lo việc ở quanh trong chùa.
*
Tháng ngày qua tựa thoi đưa
Giờ đây sư Chánh Thông xưa già rồi
Một ngày sư cũng lìa đời
Trụ trì chùa cũ nhiều người lên thay
Để rồi lại đến một ngày
Tuổi già lần lượt rời ngay cõi trần,
Riêng Thủ Hạc vẫn yên phần
Vẫn luôn mạnh khoẻ, chuyên cần lo tu.
Đến đời hoà thượng Nguyệt Chu
Trụ trì thứ bảy của chùa Mậu Lâm
Trong chùa mọi việc chi cần
Một tay Thủ Hạc lãnh phần lo toan
Trung thành, chu đáo, đảm đang
Giúp luôn cả đám dân làng địa phương
Giúp thêm cả khách hành hương
Sức luôn cố gắng, tâm thường an vui.
*
Một năm lễ lớn tới rồi
Trên chùa chuẩn bị đón người hành hương
Tính ra số khách thập phương
Vài ngàn người sẽ tìm đường lên đây
Chùa lo mọi việc xong ngay
Chỉ riêng nước uống vào ngày mai thôi
Sao cho đủ khắp mọi người
Ấm trà thật lớn kiếm thời khó sao!
Sư Nguyệt Chu lo biết bao
Tới lui nghĩ ngợi, ra vào thở than
Chợt nghe Thủ Hạc trấn an:
"Con xin đi tới ngôi làng quen xa
Mượn về một chiếc ấm trà
Ấm này vĩ đại đủ pha ngàn người
Cách đây ngàn dặm mà thôi!"
Sư nghe mừng rỡ nhưng rồi lo âu:
"Xa ngàn dặm dù đi mau
Chỉ trong một tối kịp đâu quay về,
Dễ chi mượn được ấm kia
Ngày mai nước uống chắc gì có đây!"
Nghe xong Thủ Hạc thưa ngay:
"Con đi tức khắc, xin thầy yên tâm!"
Mang đôi giầy cỏ vào chân
Tức thời đệ tử biến luôn khỏi chùa.
Sáng sau hoà thượng Nguyệt Chu
Đang ngồi thiền định tĩnh tu giữa phòng
Chợt nghe rộn rã ngoài song
Biết ngay Thủ Hạc về trong chùa này
Sư nhìn ra thấy lạ thay
Ấm trà vĩ đại để ngay hiên ngoài
kinh ngạc đến ngẩn người
Rồi ngài sung sướng thốt lời ngợi khen
Ấm trà được sử dụng liền
Đun sôi trà bốc hơi lên thơm lừng
Hương thơm thanh thoát lạ lùng
Vô cùng dễ chịu, vô cùng dịu êm
Uống vào sảng khoái vô biên
Bao người xin uống quả nhiên hài lòng,
Ấm như một suối nguồn trong
Rót trà đãi khách mãi tuôn chẳng ngừng
Mọi người ca tụng tưng bừng
Anh chàng Thủ Hạc vui mừng nói ngay:
"Người ta gọi ấm trà này
Là trà phúc đức xưa nay giúp người
Trong đây tám món tuyệt vời:
Bệnh thời biến mất. Sức thời tăng thêm,
Bao nhiêu lo sợ dứt liền,
Phát sinh trí tuệ. Nhân duyên tạo nhiều
Được người tôn trọng kính yêu,
Bao nhiêu tai nạn thảy đều tránh qua,
Và tăng tuổi thọ thêm ra
Ấm trà phúc đức quả là quý thay!"
*
Đã qua bao tháng cùng ngày
Anh chàng Thủ Hạc chùa này sống dai
Trụ trì chùa tới thứ mười
Anh chàng vẫn khoẻ, thân người trẻ trung
Lại thêm tráng kiện vô cùng
Bà con Phật tử đều cung kính chàng.
Một hôm nắng đẹp hanh vàng
Thênh thang nắng rọi, rộn ràng chim ca
Anh chàng Thủ Hạc nhà ta
Ra ngồi tắm nắng bên hoa sân chùa
Thả hồn theo gió thơm đưa
Nhẹ trôi vào giấc ngủ trưa ngon lành
Để rồi bỗng hiện nguyên hình
Hồ ly là cáo, thân hình xấu xa,
Bất ngờ có khách bước ra
Nhìn qua thấy chú cáo già ngủ say
Vội vàng hoảng hốt kêu ngay:
"Hồ ly xuất hiện chốn này! Kinh sao!"
Chàng Thủ Hạc nghe ồn ào
Giật mình tỉnh giấc kịp đâu thu hình
Đông người xúm lại thình lình
Chanh chua xỉa xói, bất bình thét la:
"Bây giờ lộ mặt thật ra
Ai ngờ mi lại chính là hồ ly
Tưởng rằng núp bóng từ bi
Tu hành học Phật xóa đi nghiệp mình
Hồ ly vẫn hiện nguyên hình
Súc sinh lại vẫn súc sinh khác gì
Cút mau khỏi chốn này đi
Xác thì xấu xí, thân thì tanh hôi!"
*
Nghe xôn xao vọng tiếng người
Trụ trì vội bước ra nơi sân chùa
Anh chàng Thủ Hạc kính thưa:
"Thầy và đồng đạo vốn từ lâu nay
Hết lòng chiếu cố thân này
Lòng tôi cảm kích bao ngày khó quên
Nay xin báo đáp ơn trên
Đem thần thông diễn ngay liền quản đâu
Chuyện xưa tích cũ đã lâu
Rừng kia xin hãy quay đầu nhìn xem!"
Trong khu rừng rậm kế bên
Hiện ra cảnh giới trang nghiêm lạ lùng
Phật Đà thuyết pháp giữa rừng
Bao nhiêu đệ tử chập chùng vây quanh
Mọi người kinh ngạc thật tình
Cùng nhau quỳ lạy lòng thành kính dâng
Chợt nghe Thủ Hạc nói rằng:
"Tôi xin từ giã đạo tràng giờ đây
Từ biệt chùa, từ biệt thầy
Ấm trà phúc đức dâng ngay biếu chùa
Để làm kỷ niệm nghĩa xưa!"
Nói xong Thủ Hạc cũng vừa lao đi
Thân như ánh chớp khác chi
Nhắm khu rừng thẳm hồ ly biến rồi.
*
Tuy mang xác cầm thú thôi
Nhưng mà tư tưởng tuyệt vời cao xa
Từ bi, hỷ xả, vị tha
Súc sinh đâu nữa, ngẫm ra là người!
Là người sống ở trên đời
Tuy hình hài vậy, tâm thời xấu xa
Than ôi ngẫm kỹ chẳng qua
Chỉ là dã thú, còn là người đâu!

(phỏng theo bản văn xuôi
của PHẠM NGỌC KHUÊ)

 

-----------------------------

 

 (23)
CHẬU RỬA CHÂN

 

Thời gian đầu mới xuất gia
La Hầu La quả thật là đáng chê
Thân chưa thuần thục mọi bề
Lời thời thô thiển người nghe buồn lòng
Ý thời ô nhiễm vô cùng
Phật Đà hay biết tìm đường giúp thêm
Đưa về tịnh xá kề bên
Tu tâm, sửa tánh ngài khuyên hàng ngày.
*
Một hôm Phật ghé nơi này
La Hầu La vội đứng ngay bên hầu
Ngài bèn dạy: "Tu đạo mầu
Phải cho tinh tấn chớ đâu lơ là
Ngươi vào bưng chậu nước ra
Ta cần nước sạch để mà rửa chân!"
La Hầu La chẳng ngại ngần
Tuân lời, mang nước, rửa chân hầu ngài
Rửa xong Phật hỏi khoan thai:
"Nước này nhìn lại còn ai muốn dùng?"
La Hầu La: "Bạch Thế Tôn!
Nước nay nhơ nhớp có còn sạch đâu
Nấu ăn dùng chẳng được nào
Dù cho súc miệng thấy sao khó lòng!"
Phật bèn dạy: "Đúng vô cùng
Nhà ngươi cũng vậy so không khác gì
Cung vàng điện ngọc xa lìa
Tìm về núp bóng từ bi tu hành
Không chuyên cần, không tinh anh
Thân mình ô nhiễm, miệng mình nhớp nhơ
Thời ba món độc bất ngờ
Tham, sân, si đó đón chờ hại ta
Đưa tâm ý vào đường tà
So cùng nước rửa chân mà khác chi!"
*
Tiếp theo Phật dạy: "Nước kia
Bẩn rồi đem đổ ngay đi tiếc gì!"
La Hầu La vội đổ đi
Phật bèn nói tiếp: "Vậy thì giờ đây
Nếu mang đựng thức ăn này
Chậu còn dùng được nữa hay hết rồi?"
La Hầu La vội trả lời:
"Thưa rằng nước bẩn đựng nơi chậu này
Dù cho đã đổ hết ngay
Đồ ăn thức uống chứa đây khó lòng!"
Phật bèn dạy: "Đúng vô cùng
Nhà ngươi cũng vậy so không khác gì
Làm sa môn vẫn sân si
Miệng không thành tín, tâm thì u minh
Chẳng hề tinh tấn tu hành
Tiếng đồn không tốt quả tình vang đi
Tựa như chậu nước dơ kia
Đồ ăn thức uống đựng chi được nào!"
Phật dùng chân hất nhẹ vào
Khiến cho cái chậu lăn nhào qua bên
Nghiêng qua, nghiêng lại trên thềm
Phật bèn lên tiếng hỏi thêm: "Chậu này
Nếu mà bị bể ra ngay
Thì ngươi có tiếc chậu này hay không?"
La Hầu La: "Bạch Thế Tôn
Chậu này dùng để rửa chân dơ rồi
Bể thời chỉ tiếc chút thôi
Chậu đâu còn quý như hồi xưa kia!"
Phật bèn dạy: "Ngươi khác chi
Thân không gìn giữ, lời thì ác thô
Mang bao ý tưởng nhiễm ô
Khác chi cái chậu vì vô ích rồi
Chẳng còn ai tiếc thương ngươi
Một khi ngươi chết tức thời khổ đau
Thân ngươi luân chuyển qua mau
Trong ba đường dữ trước sau quay cuồng!"
La Hầu La hối vô cùng
Nghe xong hổ thẹn trong lòng biết bao
Lỡ gây lầm lỗi thuở nào
Giờ nghe Phật dạy dạt dào từ bi
Cõi lòng bừng sáng tức thì
Thành tâm sám hối, vội quỳ lạy ngay.
Ngẫm xem trong cõi đời này
Thợ rèn dùng sắt, hàng ngày chăm lo
Cạo đi sét rỉ sét dơ
Mới mong sắt trở thành đồ tốt đây,
Người học đạo giống vậy thay
Thói hư tật xấu thẳng tay loại trừ
Giữ cho trong sạch tâm tư
Mới mong đi trọn đường tu tốt lành.

(phỏng theo bản văn xuôi
của MINH CHÂU)

 

-----------------------------

 

 (24)
CHIM CÚ MÈO

 

Ngày xưa trên một cành cây
Cú mèo làm tổ nơi đây lâu rồi
Tổ chim gáy cũng gần thôi
Đôi bên thân mật rong chơi tà tà.
Cú mèo một bữa ghé qua
Giã từ chim gáy, dọn nhà khỏi đây
Ngạc nhiên chim gáy hỏi ngay:
"Bác đi đâu thế? Chốn này đang yên!" 
Cú mèo: "Tôi phải dọn liền
Dời nhà cho lẹ qua miền phía Tây!"
Tò mò chim gáy: "Lạ thay
Nơi đây sinh sống bao ngày êm xuôi
An lành, thoải mái, vui tươi
Tại sao bác lại muốn dời tổ đi?" 
Cú mèo:"Tôi chẳng dấu chi
Vùng này dân chúng ưa gì tôi đâu!"
Dịu dàng chim gáy khuyên mau:
"Chúng mình hàng xóm thân nhau lâu rồi
Nên tôi thành thật ngỏ lời
Chính vì tiếng bác người đời chẳng ưa
Tiếng kêu buồn thảm vang đưa
Nghe vừa chết chóc lại vừa tang thương
Tưởng như xui xẻo trăm đường
Cho nên nếu bác bỏ phương Đông này
Dọn nhà qua phía phương Tây
Tiếng kêu chẳng chịu đổi thay chút gì
Người ta cũng chẳng ưa chi
Để rồi tìm cách đuổi đi sớm chiều,
Bác mà thay đổi tiếng kêu
Người ta chuyển ghét thành yêu mấy hồi!"
*
Sau khi chim gáy dứt lời
Cú mèo giận dữ về dời tổ ngay
Bỏ đi mãi tận miền Tây
Xa miền Đông bấy lâu nay muộn phiền
Đúng lời chim gáy nhủ khuyên
Đúng như chim gáy đã tiên đoán rồi
Tới miền Tây ít lâu thôi
Cú mèo chẳng được mọi người mến ưa
Người ghét bỏ, kẻ đuổi xua
Cú mèo nửa hận, nửa như chán đời
Bèn bay xa lánh loài người
Xa luôn loài vật, mặt trời, mặt trăng
Tìm núi thẳm, kiếm rừng hoang
Nơi đây làm tổ vương mang hận lòng.

(phỏng theo bản văn xuôi
của NHƯ THỦY)

 

-----------------------------

 

 (25)
VUA RẮN NÚI PHỔ ĐÀ

 

Thuở xưa đức Quán Thế Âm
Chọn nơi đây chốn sơn lâm tuyệt vời
Mở mang Phật pháp giúp đời
Đạo tràng xây dựng cho người tu tâm,
Núi tên là Phổ Đà Sơn
Có vua rắn nọ vẫn thường ở đây
Họ hàng nhà rắn đông thay
Và riêng vua rắn lâu nay tu hành
Nghìn năm tu luyện tinh anh
Phép thần thông giỏi nổi danh xa gần.
Rắn thua đức Quán Thế Âm
Sau khi đấu phép thần thông tranh tài
Mới đành chịu nhượng bộ ngài
Cho ngài mượn núi làm nơi đạo tràng,
Rắn lo ngại cho họ hàng
Bị người giết hại nguy nan vô cùng.
Đức Quán Âm: "Hãy an lòng
Họ hàng nhà rắn hiện trong núi này
Cứ yên cư ngụ nơi đây
Người và rắn sống chung đầy tình thương
Ai làm hại phải bồi thường
Mạng đem thường mạng khó đường tránh qua,
Quyền vua rắn xử chẳng tha
Sẽ niêm yết bảng gần xa khắp vùng
Và loan báo rõ lệnh chung
Để người gìn giữ tránh đường sát sinh!"
Thế là trên ngọn núi xanh
Đạo tràng nghiêm túc lập thành nơi đây
Đã qua bao tháng cùng ngày
Hành hương khách ghé núi này thật đông
Người và rắn sống yên lòng
Người không hại rắn, rắn không cắn người.
Nhiều chùa xây cất khắp nơi
Tăng, ni, Phật tử vang lời cầu kinh.
*
Vùng này có chú Tiểu Đinh
Thường hay chơi nghịch phá quanh xóm làng
Tổ chim tìm đập tan hoang
Chuồn chuồn, châu chấu, bướm vàng chẳng tha.
Hôm nay chú trốn mẹ cha
Lén leo lên núi nhởn nha một mình
Dạo quanh tìm dịp sát sinh
Đến khi đói bụng ghé nhanh vào chùa
Xin ăn uống lúc ban trưa
No nê lại chạy rỡn đùa khắp nơi
Khi gần lúc xế chiều rồi
Đến con đường nọ chú ngồi nhìn quanh
Chợt đâu thấy dưới cỏ xanh
Có con rắn nhỏ bò nhanh tìm đường
Trốn bò cạp lớn kinh hoàng
Đang nhanh chân rượt phía đằng sau đuôi
May thay tới lạch suối rồi
Rắn lao mình xuống vội bơi qua bờ,
Nước ngăn bò cạp bất ngờ
Nó đâu biết lội đứng đờ người ra
Đành quay lui, khó vượt qua,
Tiểu Đinh tinh nghịch nghĩ ra mưu liền
Lượm cành cây rớt kề bên
Bắc cầu qua lạch ngang trên đôi bờ
Chú bò cạp chẳng chần chờ
Bò qua rượt đuổi rắn như điên cuồng
Tấm thân rắn nhỏ thảm thương
Trốn không thoát kịp trăm đường đớn đau
Bị bò cạp cắn hồi lâu
Quằn người ra chết, còn đâu nẻo về,
Tiểu Đinh vui thích thoả thuê
Reo lên khoái chí vừa đi vừa cười.
*
Núi rừng khuất bóng mặt trời
Tiểu Đinh vội vã tìm nơi ngủ nhờ
Ghé vào chùa. Thật bất ngờ
Vừa trông thấy mặt là sư giật mình
Lắc đầu hỏi, giọng thất kinh:
"Trông con nét mặt quả tình nguy thay
Bao nhiêu ám khí phủ đầy
Chắc con khó sống qua ngày mai đâu,
Nói cho thầy biết thật mau
Gần đây con có phạm vào tội chi
Sinh linh có giết hại gì
Khiến cho phúc đức mất đi thảm sầu?"
Tiểu Đinh hốt hoảng lắc đầu
Sau khi ngẫm nghĩ hồi lâu, thưa thầy
Rằng mình tinh nghịch mới đây
Giúp bò cạp giết rắn ngay trên đồi.
Sư vừa nghe nói dứt lời
Tức thời hốt hoảng kêu trời, khẽ than:
"Thật khó khăn! Thật nguy nan!
Thế nào vua rắn cũng làm hại ngay
Đòi con thường mạng, thảm thay
Khó mà trốn thoát nạn này được đâu!"
Tiểu Đinh sợ hãi van cầu
Xin sư chỉ cách nhiệm mầu cứu nguy.
Cúi đầu sư vội nghĩ suy
Hồi lâu lên tiếng từ bi giúp người:
"Chỉ còn cách tụng kinh thôi
May ra công đức do nơi lòng thành
Tạo ra một chút duyên lành
Cứu con thoát khỏi tội tình nghiệp oan!"
Sư bèn thả quả chuông vàng
Nới dây, hạ thấp xuống ngang hiên ngoài
Lệnh cho chú nhỏ vào ngồi
Khuyên luôn niệm Phật đồng thời cầu kinh,
Chuông vàng sư hạ xuống nhanh
Che cho chú nhỏ giấu mình bên trong,
Bên ngoài sư dốc một lòng
Mở kinh ngồi tụng vô cùng nghiêm trang
Khơi đèn, thắp nến, đốt nhang
Lạ thay khi mở kinh vàng ra xem
Không nhìn thấy chữ! Ngạc nhiên!
Trang kinh trắng xoá báo điềm tai ương
Mõ thời im tiếng chẳng vang
Dùi càng gõ mạnh mõ càng lặng câm
Sư lòng hoảng hốt vô ngần
Miệng luôn niệm Phật dốc tâm khẩn cầu.
Bỗng nhiên vua rắn từ đâu
Hiện ra giận giữ, cái đầu lắc lư
Đến ngay bên cạnh chỗ sư
Quấn chung quanh quả chuông xưa ba vòng
Vang lên tiếng rít hãi hùng
Và rồi sau đó lạnh lùng buông ra
Biến vào bóng tối nhạt nhoà
Ngoài song chánh điện trăng tà khuất mây.
Sư liền vội chạy đến ngay
Kéo chuông lên ngó trong đây thế nào
Thật là kinh khủng biết bao
Tiểu Đinh đã biến chốn nao mất rồi
Chỉ còn một vũng máu thôi
Dính quanh mớ tóc của người trẻ thơ.
Nhắm nghiền cặp mắt hiền từ
lên tiếng niệm Phật A Di Đà
Một mình lẩm bẩm xót xa:
"Chót gây nghiệp dữ khó mà thoát đây
Nhân nào quả nấy xưa nay
Dễ gieo nhân ác, khó gây quả lành!"
Với tâm từ, với lòng thành
Ba ngày liên tiếp sư dành tụng kinh
Cầu cho chú nhỏ Tiểu Đinh
Linh hồn sớm được siêu sinh trọn bề.

(phỏng theo bản văn xuôi
của PHẠM NGỌC KHUÊ)

 

-----------------------------

 

 (26)
QUẢ CAM OAN NGHIỆT

 

Lái buôn tên gọi Tàu Dư
Mỗi năm gần Tết thường ưa mang hàng
Đi xa, đến một xóm làng
Bán buôn quen biết đã hằng bao năm
Vì chàng tính chẳng khó khăn
Cho nên công việc kiếm ăn dễ dàng
Khách chưa trả được tiền hàng
Chàng bèn bán chịu để sang năm đòi
Càng thêm khách, càng thêm lời
Khi hàng mau hết của thời sinh sôi.
Mỗi khi ghé đến đây rồi
Tàu Dư thường đến ở nơi nhà này
Bánh bèo được bán tại đây
Nhưng người mua bánh lâu nay không nhiều
Phan Phiên là chủ, sống nghèo
Tàu Dư ở đậu biết điều giúp thêm
Tình thân nảy nở đôi bên
Ngày qua tháng lại vững bền tốt thay!
Năm năm lui tới nhà này
Tàu Dư kia bỗng một ngày biến luôn
Cảm tình trong việc bán buôn
Thấy chàng vắng bóng bà con ngỡ ngàng
Xôn xao trong đám khách hàng
Xúm nhau bàn tán rộn ràng ít lâu
Để rồi tin tức chìm mau
Chuyện người mất tích còn đâu bận lòng.
*
Tàu Dư buôn bán thành công
Phan Phiên noi dấu, cũng mong kiếm lời
Hàng năm thấy Tết đến rồi
Cũng đi xa để tìm nơi mua hàng
Mang về bán lại xóm làng
Mỗi năm một chuyến dễ dàng vậy thôi
Thế mà sau mấy năm trời
Trở nên lắm của ai người sánh ngang
Khắp vùng nổi tiếng giàu sang
Bánh bèo nghề cũ cửa hàng dẹp luôn
Mua thêm ruộng, tậu thêm vườn
Nhà cao, cửa rộng, giả sơn giữa hồ
Hoa sen muôn sắc điểm tô
Nhà buôn thành đạt tài phô khắp vùng
Mọi người khâm phục vô cùng
Tuy đôi khi thấy lạ lùng lắm thay!
Tạ ơn trên ban phước này
Phan Phiên nổi hứng một ngày xuân sang
Rước đoàn hát bội về làng
Mời thiên hạ đến rộn ràng vui chơi
Bà con được dịp xả hơi
Rủ nhau tham dự bao người thật đông.
*
Đầu non vừa khuất vầng hồng
Chủ nhà vừa cúng tế xong nhang đèn
Rạp tuồng đã nổi trống kèn
Mời thiên hạ chuẩn bị xem diễn tuồng.
Ngay khi vừa kéo màn nhung
Thời anh kép chính ung dung ra chào
Múa may điệu bộ khéo sao
Vừa toan cất tiếng, ngẩng đầu, xưng tên
Anh ta ngậm miệng lại liền
Mặt mày nhớn nhác, láo liên, kinh hoàng
Rồi lùi bước rất vội vàng
Vào sau sân khấu tìm đường tháo lui.
Ông bầu tức bực kêu trời
Đẩy anh trở lại ra ngoài màn nhung
Anh đành miễn cưỡng diễn tuồng
Nhưng vừa mở miệng lại vùng quay lui,
Ông bầu đành phải đổi người
Chọn anh kép khác ra ngoài diễn thay
Ai ra rồi cũng vào ngay
Cũng đều nhớn nhác mặt mày hoảng kinh
Ông bầu dò hỏi sự tình
Mấy người đều cứ lặng thinh, lắc đầu,
Bên ngoài khán giả xôn xao
Ngạc nhiên chẳng hiểu chuyện đâu lạ lùng!
Ông bầu đề nghị đổi tuồng
Chủ nhân đồng ý, ngại ngùng gì đâu
Lần này chính thức ông bầu
Mở màn, ra nói giáo đầu, xưng tên
Miệng vừa há đã chợt im
Nhìn quanh dáo dác như tìm kiếm ai
Và rồi ngậm miệng tức thời
Bước lui mấy bước vào nơi hậu trường
Mặt kinh hoảng, vẻ hãi hùng
Bên ngoài cả rạp vô cùng hoang mang
Chủ nhân tức giận vô vàn,
Ông bầu gánh chẳng nói năng nửa lời
Chỉ lo hối thúc mọi người
Mau mau thu dọn rút lui tức thì
Cả đoàn hát vội ra đi
Mặc cho ông chủ nhân kia bất bình.
Cho là điềm chẳng tốt lành
Giận bầu gánh hát hại mình buổi nay
Phan Phiên đi kiện tòa ngay
Thanh danh còn một chút này mà thôi.
*
Quan tòa đêm trước đang ngồi
Uống trà, đọc sách, rung đùi, ngâm thơ
Chợt đâu thấy một bóng mờ
Bước vào đặt trước án thư của ngài
Một mâm quả rồi vái dài
Vội vàng quay gót khuất ngoài bóng đêm
Quan tòa bèn mở ra xem
Ngay trong mâm quả thấy liền trái cam
Ngài thò tay vừa định cầm
Quạ đen ngoài cửa bất thần bay ngang
Thò chân quắp mất quả cam
Quan tòa thấy vậy vội vàng đuổi theo
Trượt chân vấp ngã, miệng kêu
Giật mình tỉnh giấc thấy điều thực hư
Rằng quan chợp giấc mộng
Quạ đen, khách lạ chỉ là chiêm bao.
Hôm sau trùng hợp làm sao
Phan Phiên bỗng nạp đơn vào kiện thưa
Quan tòa chợt nghĩ giấc mơ
Và đơn kiện tụng chắc là liên quan,
Ngài bèn gửi giấy đòi đoàn
Ông bầu, kép hát toàn ban đến hầu.
Mọi người khai báo như nhau:
"Ra tuồng định nói vài câu mở màn
Miệng vừa há chợt kinh hoàng
Một người xuất hiện cầm cam nhét vào
Không cho nói được tiếng nào
Chúng tôi sợ hãi quay đầu trở lui!"
Sau khi nghe rõ chuyện rồi
Quan toà tự hỏi thấy hơi lạ kỳ:
"Trái cam kia liên hệ chi?"
Nên quan quyết định phải đi coi liền
Cùng quân hầu đến Phan Phiên
Gọi là thăm hỏi cho thêm tỏ tường.
Quan đi xem xét khu vườn
Nào đâu thấy lạ vừa đương định vào
Chợt nghe tiếng quạ thảm sầu
Vang lên ảo não góc sau vườn nhà,
Sinh nghi quan vội ghé qua
Thấy cây cam mọc thật là xanh tươi
Góc vườn chỉ một cây thôi
Xum xuê cành lá, trái thời hiếm hoi
Trên cành một trái lẻ loi
Quan đang nghĩ ngợi chợt nơi cành này
Một con quạ tới đậu đây
Kêu lên thảm thiết giọng đầy oán than
Rồi dùng mỏ mổ cam vàng
Mổ xong cất cánh lẹ làng bay đi.
Lạ thay trong quả cam kia
Một tia máu đỏ tức thì phun ra
Phan Phiên run sợ, khẽ la
Quân hầu hoảng hốt, quan toà nghi nan
Nghi rằng có kẻ chết oan
Truyền quân đào bới gốc cam thăm dò
Thấy lòi ra bộ xương khô
Phan Phiên tái mặt hét to hãi hùng
Vùng lên chạy trốn điên cuồng
Lính hầu bắt lại, hết đường chối quanh.
*
Phan Phiên khai rõ ngọn ngành:
"Xác Tàu Dư quả thật tình chôn đây
Tàu Dư giàu có lắm thay
Tôi đưa em vợ lâu nay trong nhà
Mối manh gả cho hắn ta
Hắn ta đồng ý, thế là tạm yên,
Hắn về thu xếp bạc tiền
Để qua lập nghiệp ở bên vùng này.
Thế rồi bỗng có một ngày
Vợ con tôi ngủ đang say giấc nồng
Đêm khuya khuắt, trời mịt mùng
Tàu Dư chợt gánh hai thùng đến đây
Bên trong vàng bạc chất đầy
Nhờ tôi chôn lén gốc cây ngoài vườn
Chúng tôi cùng thực hiện luôn
Vàng thoi, bạc nén đem chôn chỗ này.
Bạc vàng gợi máu tham ngay
Lại thêm cây cuốc trong tay sẵn sàng
Giết Tàu Dư thật dễ dàng
Nhắm ngay đầu hắn tôi phang xuống liền
Tàu Dư chết chẳng kịp rên
Hố sâu đào sẵn một bên đây rồi
Tôi chôn xác chết xuống thôi
Bốn bề vắng lặng ai người nào hay
Bứng cây cam nhỏ cạnh đây
Tôi trồng cam đó lên ngay hố này.
Với bao tài sản trong tay
Tôi thôi nghề cũ, tháng ngày đi buôn
Để che mắt khắp làng thôn
Làm như tôi kiếm được luôn nhiều lời
Mọi người nghĩ tài sản tôi
Là do buôn bán nhờ trời phất lên."
Tòa bèn xử tội Phan Phiên
Bao nhiêu gia sản tịch biên ngay liền
Trích riêng ra một khoản tiền
Cầu siêu chay tịnh ba đêm, ba ngày
Cho Tàu Dư chết nơi đây
Được mau siêu thoát, oán này lìa xa.
Cầu siêu đến tối thứ ba
Hồn Tàu Dư bỗng hiện ra lạy quỳ
Trước bàn thờ Phật uy nghi
Lạy xong ba lạy hồn kia biến liền
Thoáng qua một bóng quạ đen
Bay đi cất tiếng kêu trên bầu trời.

(phỏng theo bản văn xuôi
của QUÁCH TẤN)

 

-----------------------------

 

 (27)
NGƯỜI YÊU MUÔN THUỞ

 

Tại vương quốc Kô Sa La,
Thuở xưa là một quốc gia hùng cường,
Ba Tư Nặcquốc vương
Khắp trong nước Ấn bốn phương vui vầy,
Phật còn tại thế thời này
Đạo vàng gieo rắc đó đây giúp đời.
Trong cung vua có một người
Cô nàng Mạt Lợi xinh tươi diễm kiều
Vua Ba Tư Nặc quý yêu
Vuốt ve âu yếm cưng chiều nhất thôi.
Thế rồi một buổi đẹp trời
Nhà vua lên tiếng hỏi người đẹp kia:
"Ái khanh hãy nói ra đi
Trên đời yêu nhất nàng thì chọn ai?"
Nghe xong Mạt Lợi trả lời:
"Muôn tâu bệ hạ chính ngài mà thôi!"
Nhà vua hoan hỉ mỉm cười:
"Câu nàng vừa nói ta thời đoán ra
Hỏi cho vui vậy thôi mà!"
Cô nàng Mạt Lợi mặt hoa rạng ngời
Nhìn vua khe khẽ ướm lời:
"Muôn tâu bệ hạ nếu ngài bỏ qua
Thiếp xin nói rõ thêm ra
Một điều hơi khác nhưng mà đúng hơn
Một điều xác thật vô vàn!"
Nhà vua: "Được chứ! Vậy nàng nói đi!" 
Mỹ nhân: "Thưa chẳng dấu chi
Người mà thiếp mãi muôn bề mến yêu
Luôn quý hóa, luôn nuông chiều
Chính là thần thiếp! Mình yêu chính mình!"
Nhà vua thắc mắc hỏi nhanh:
"Ta đây không hiểu, quả tình lạ thay!"
Mỹ nhân vội giải thích ngay:
"Thật ra phải nói mình hay thương mình
Đây là ‘tự ngã’ thường tình
Nên khi thiếp có duyên lành, duyên may
Ơn nhờ bệ hạ lâu nay
Được ngài yêu quý thiếp này thật vui
Bản thân hạnh phúc tuyệt vời
Cho nên thiếp phải yêu ngài nhất thôi
Yêu người đem lại niềm vui
Khiến cho ‘tự ngã’ mình thời thăng hoa"
Vua Ba Tư Nặc nghe qua
Vẫn chưa hiểu rõ nàng ta nói gì.
Mỹ nhân: "Xin hỏi vậy thì
Ai mà bệ hạ muôn bề yêu thương
Coi như nhất ở cung vàng?"
Nhà vua:"Người đó là nàng chứ ai!"
Mỹ nhân Mạt Lợi mỉm cười:
"Nếu như thiếp lại yêu người khác kia
Vuốt ve, chiều chuộng, mê si
Thời tình bệ hạ còn gì nữa không
Chắc ngài giận dữ vô cùng
Và đầu của thiếp chớ hòng còn nguyên
Lệnh vua chắc chém đầu liền,
Đây là giả dụ để xem thế nào
Xem ngài quyết định ra sao
Có như thiếp nghĩ từ bao lâu rồi?"
Vua nghe hỏi chợt ngẩn người
Tỏ ra lúng túng trả lời dễ đâu
Sau khi im lặng hồi lâu
Cuối cùng vua thốt ra câu chân tình:
"Lời nàng quả đúng thật tình
Thật ra mình chỉ yêu mình mà thôi!"
*
Đúng lời đức Phật dạy rồi:
"Tâm ta đi khắp mọi nơi trên đời
Cũng không tìm thấy được người
Đáng yêu, đáng quý hơn nơi thân mình!
Ai yêu ‘tự ngã’ chân tình
Bản thân quý mến nhiệt thành mãi thôi
Thời luôn luôn phải nhớ lời
Chớ nên hại ‘tự ngã’ người làm chi!"

(phỏng theo bản văn xuôi
của NHƯ THỦY)

 

-----------------------------

 

 (28)
NĂM GIỌT MẬT

 

Ngày xưa có kẻ tử tù
Một ngày vượt ngục chạy như điên cuồng
Trốn cho mau, vội tìm đường,
Phía sau lính gác rộn ràng rượt theo
Xua hai voi dữ hiểm nghèo
Vòi vươn dài thượt, miệng kêu vang ầm,
Trong cơn hốt hoảng tâm thần
Chẳng may chàng lại sa chân dọc đường
Rơi vào miệng giếng thảm thương
Giếng sâu hun hút khiến chàng hoảng kinh
Vung tay quờ quạng quanh mình
Thấy cây buông rễ rung rinh lưng chừng
Chàng ôm thật chặt, vui mừng
Phen này tưởng thoát. Tìm đường trèo lên
Nào ngờ ngay miệng giếng trên
Hai con voi dữ đến bên kiếm người
Rống vang náo động đất trời
Cỏ cây giẫm đạp tơi bời thị uy,
Chàng tù hãi sợ kể chi
Tính đường tụt xuống đáy kia cho rồi
Nhưng khi nhìn xuống, chao ơi!
Ba con rồng lớn uốn người dưới sâu
Giơ nanh, múa vuốt, vươn đầu
Phun tia lửa nóng, phun mầu đỏ thiêu
Muốn bay lên chỗ dây leo
Nuốt chàng vượt ngục đang trèo nơi đây.
*
Chàng bèn bám chặt rễ cây
Tưởng rằng lủng lẳng thế này tạm yên
Ác sao ngay ở phía trên
Hai con chuột cống cắn liền đầu dây
Một đen, một trắng to thay
Đua nhau gậm nhấm rễ này mải mê.
Nhìn quanh thành giếng cận kề
Chợt trong hang hốc bốn bề nhô ra
Bốn con rắn độc hít hà
Ngóc đầu thè lưỡi mổ qua thân người.
Chàng toan leo tuốt lên thôi
Mong tìm đường thoát khỏi nơi chốn này
Nhưng đuối sức, lại yếu tay
Miệng khô,cổ cháy, thân đầy mồ hôi
Anh chàng ngửa mặt thốt lời:
"Trời ơi sao nỡ hại tôi thế này!"
Chừng như sắp tắt thở ngay
Trong cơn tuyệt vọng dâng đầy tim côi
Anh chàng há miệng lấy hơi
Thở vào một chút khí trời thênh thang,
Một bầy ong chợt bay ngang
Làm rơi mật xuống miệng chàng ngọt thơm
Đủ năm giọt mật vàng ươm
Chàng bèn nhắp mật vào luôn miệng chàng
Ngọt ngào, thơm phức, mơ màng
Thế là mê tít tâm can mất rồi
Và trong giây phút tuyệt vời
Đã quên đi mất giếng khơi hiểm nghèo
Quên đi tình cảnh cheo leo
Quên đi tính mạng đang treo chỉ mành.
*
Ngẫm trong kiếp sống mong manh
Đủ năm lạc thú vây quanh chẳng rời:
Tiền tài quyến rũ con người
Từng gây bạc bẽo từ thời xa xưa;
Aí tình, sắc dục đong đưa
Tấm gương kim cổ đã thừa đớn đau;
Miếng mồi danh vọng đua nhau
Như bong bóng nước tan mau mặt hồ;
Chuyện ăn uống mãi ham lo
Từng gây nhục nhã ra cho bao người;
Chuyện ham ngủ nghỉ thảnh thơi
Chăm lo thân xác tức thời mau quên
Tấm thân "tứ đại" chẳng bền
Sớm tan như giọt sương trên cỏ làn.
Chúng sinh "ngũ dục" mãi ham
Như ham năm giọt mật tan miệng người
Thơm ngon, quyến rũ tuyệt vời
Khiến người quên mất cuộc đời hiểm nguy
Khổ đau quên mất còn chi
Nhớ đâu đường đạo từ bi mà về.

(phỏng theo bản văn xuôi
trong TRUYỆN CỔ PHẬT GIÁO)

 

-----------------------------

 

 (29)
ẢO ẢNH

 

Ngày xưa, ngày xửa, ngày xưa
Có hoàng tử nọ khi vừa sinh ra
Tin lành tràn ngập quốc gia
Vua, hoàng hậu với muôn nhà mừng vui,
Rồi hoàng hậu sớm qua đời
Tiếc thay mẹ kế là người xấu xa
Muốn dành ngôi cho con bà
Âm mưu giết hại thật là bất lương
Sai người tâm phúc tìm đường
Đưa hoàng tử nhỏ vào rừng giết đi.
May thay kẻ đó từ bi
Nào đâu nỡ giết trẻ kia bao giờ
Gặp người săn bắn bất ngờ
Vội giao hoàng tử cậy nhờ trông coi,
Thợ săn sống ở ven đồi
Bên triền núi thẳm xa nơi kinh thành.
*
Cậu hoàng tử lớn lên nhanh
Vô tư như một cây xanh giữa trời
Đùa cùng nắng gió trùng khơi
Hoàn toàn đâu biết về đời xa xưa
Cội nguồn vương giả con vua,
Cậu vui ngày tháng êm ru dòng đời.
Một ngày hoàng tử lớn rồi
Tấm thân cường tráng, vóc người nở nang
Sống thong dong dưới nắng vàng
Như là thú giữa rừng hoang an lành
Như tùng vươn ngọn trời xanh
Trầm luân cuộc sống kinh thành nào hay. 
Thế rồi bỗng có một ngày
Chàng theo bác thợ săn này về kinh
Nơi chàng thuở trước mới sinh
Dân bày hương án linh đình mừng vui.
Chàng trai kinh ngạc ngây người
Thấy dân phố thị khắp nơi dập dìu
Xa hoa, lộng lẫy đủ điều
Đắm chìm trong cuộc chơi nhiều tang thương
Trò đời cười khóc trăm đường
Thật là ấu trĩđiên cuồng lắm thay!
Chàng trai nhàm chán nơi này
Rong chơi hai tháng hôm nay trở về
Theo chân bác thợ săn kia
Bụi nơi đô hội chẳng hề vương mang.
Rừng hoang vẫy gọi rộn ràng
Thầy trò rảo bước thênh thang lối về
Dừng chân nghỉ mệt bên khe
Vốc tay nước suối cận kề giải lao
Chợt nghe lối cỏ lao xao
Chàng trai ngẩng mặt xiết bao sững sờ
Mỹ nhân xuất hiện bất ngờ
Khiến chàng kinh ngạc ngẩn ngơ cõi lòng.
Cô nàng xinh đẹp vô cùng
Khuôn trăng tươi tắn, hình dung mỹ miều
Núi rừng chợt ngát hương yêu
Trong tim chàng khúc tình reo tuyệt vời
Tiếng lòng bùng dậy chơi vơi
Sau cơn mê mệt ngủ vùi ngàn năm
Thần tình ái đã ghé thăm
Mũi tên định mệnh đã găm tim người.
Thợ săn già cả lõi đời
Thấy niềm xao xuyến nơi người thanh niên
Ông bồi hồi nhớ lại liền
Cuộc đời trai trẻ cuồng điên của mình
Và ông bất giác rùng mình
Âu lo cho kẻ ái tình vương mang,
Cánh chim vương giả đại bàng
Đến thời sắp sửa ra ràng rồi đây
Hoang vu hốc đá hẹp này
Đại bàng dang cánh tung bay dễ nào,
Lòng ông đau xót biết bao
Biển tình sóng gió thét gào gian truân
Đời trai hăm hở dấn thân
Mai này bại liệt vô ngần thương đau.
Cho nên chỉ ít lâu sau
Khi chàng trai trẻ cúi đầu khẽ thưa
Xin rời rừng núi âm u
Thời ông im lặng thầm lo vô cùng.
*
Sau khi từ biệt núi rừng
Đại bàng tung cánh vào vùng trời xanh
Cô nàng bên suối đẹp xinh
Khiến chàng thức giấc an bình thuở nao
Nàng xinh đẹp nên tự hào,
Chàng trai quỳ gối biết bao nhiêu lần
Xin làm nô lệ hiến thân
Tiếc thay nàng vẫn muôn phần thờ ơ
Lạnh lùng chẳng ghé mắt qua
Chàng đâu sánh gót kiêu xa của nàng.
Song thân cô lại nhìn chàng
Thấy ra sức mạnh tiềm tàng thân trai
Cho nên chấp thuận tạm thời
Khiến chàng có dịp tới lui cận kề
Lấy lòng họ đủ mọi bề
Phá rừng, vỡ núi chẳng hề quản công
Quẩn quanh để thấy bóng hồng
Lao đầu bể khổ lòng không sóng sầu.
Thật thà, vụng dại từ lâu
Tâm hồn chất phác có đâu muộn phiền.
Một ngày rộn rã khắp miền
Kèn vang rừng núi, vua hiền đi săn
Tới vùng đất hứa dừng chân
Có cô gái đẹp tuyệt trần dễ thương,
Nàng tìm đến vị quân vương
Quyền uy, trai trẻ nàng thường ước mơ
Thuyền tình vừa ghé tới bờ
Vừa reo vang khúc đường tơ tuyệt vời
Tên thù đã phóng tới nơi
Quân vương ngã gục, hết đời xuân xanh
Ai ngờ chàng trẻ thất tình
Cung tên thiện xạ tài danh lâu rồi
Trong khi tuyệt vọng lứa đôi
Phóng tên cuồng nộ cho vơi hận lòng.
Đoàn săn nhốn nháo hãi hùng
Đua nhau đuổi bắt truy lùng kẻ gian
Chàng trai chạy trốn băng ngàn
Tâm hồn điên loạn hoang mang rối bời
Khi kiệt sức, lúc hết hơi
Gục bên bờ suối thân người mê man
Chập chờn hình bóng mỹ nhân
Như là một mũi tên găm ngực chàng.
Thương thay cho cánh đại bàng
Mới tung bay giữa thênh thang ít ngày
Dường như gục chết nơi này
Mộng đời theo cánh mây bay cuối trời.
*
Khi chàng tỉnh dậy, bồi hồi
Nào hay mình hiện ở nơi chốn nào
Tỉnh hay đang giấc chiêm bao
Thực hay là mộng mà sao lạ lùng,
Đệm rơm êm ấm dưới lưng
Nhìn qua bục đá sư đương ngồi thiền
Mặt sư thoáng nụ cười hiền
Đôi mày bạc trắng, da tiên hồng hào.
Cạnh bên chàng thấy vui sao
Rổ khoai chín luộc, ngại đâu đói lòng
Mãi hôm sau lúc hoàng hôn
Thiền sư xuất định mặt còn nét tươi
Sư nhìn chàng khẽ mỉm cười
Nửa như an ủi, nửa thời tiếc thương
Chàng bèn dâng nước cho ông
Như là chú tiểu mới trong cửa thiền
Hai thầy trò đều lặng yên
Dám đâu nói trước trò bèn chờ trông.
Sau khi vừa uống nước xong
Thầy thiền trở lại chứ không nói gì
Mặt thầy an lạc kể chi
Chàng trai cảm thấy những gì đớn đau
Những gì mình gánh muộn sầu
Chỉ như trò trẻ từ lâu trong đời
Từ hồi thơ ấu xa xôi
Đùa cùng trẻ nít, đến hồi lớn khôn
Đuổi theo người đẹp điên cuồng
Trò chơi chưa hết! Hãy còn hăng say
Giờ đây thân liệt chốn này
Chẳng còn sức sống! Bó tay mất rồi!
Còn sư an tịnh tuyệt vời
Chốn đây phẳng lặng như nơi mặt hồ
Phải chăng thầy lắng tâm tư
Cuộc chơi nhân thế giã từ đã lâu.
Bảy ngày ròng rã qua mau
Ngoài giờ tĩnh tọa sư đâu nói gì
Lặng im như tảng đá kia
Chàng không chịu nổi nên chi đợi chờ
Một ngày sư xả thiền ra
Chàng bèn kể lể gần xa chuyện mình
Sư nghe nhưng vẫn lặng thinh
Đến khi chàng hỏi tâm tình một câu
Sư bình thản khẽ lắc đầu
Trả lời: "Ảo ảnh!". Sư đâu nói nhiều.
Chàng thất vọng biết bao nhiêu
Hỏi thêm gằn giọng: "Mọi điều giả sao
Thưa thầy ảo ảnh chỗ nào?"
Sư cầm bình nước vội trao cho chàng
Mỉm cười, khẽ nói nhẹ nhàng:
"Hiện ta đang khát nói năng chẳng nhiều
Có dòng suối mát chân đèo
Bình đây con hãy mang theo múc về!"
*
Chàng ôm bình vội ra đi
Khom người múc nước, đến khi ngẩng đầu
Tim chàng rộn rã đập mau
Bên kia bờ suối ai đâu đang chờ
Chao ơi người cũ trong mơ
Mỹ nhân đứng đó bất ngờ lắm thay!
Thấy chàng nàng chạy qua ngay
Ôm hôn khóc lóc tràn đầy xót xa
Lòng chàng trai chợt mềm ra
Hận tình xưa cũ nhạt nhòa trôi đi.
Rồi thêm bao chuyện ly kỳ
Hệt như cổ tích lâm ly tuyệt vời:
"Này là tin tức tới nơi
Kinh thành vua đã qua đời mới đây,
Người ta tiết lộ thêm ngay
Rằng chàng hoàng tử của ngày xa xưa
Vẫn còn sống! Thật bất ngờ!
Quần thần náo nức đón chờ tân vương,
Đón chàng về ngự ngai vàng
Quả là tốt đẹp huy hoàng biết bao,
Này ngôi hoàng hậu tối cao
Trao cho người đẹp ai nào xứng hơn,
Họ sinh ra những đứa con
Đẹp xinh, kháu khỉnh, tinh khôn, hiền lành.
Mười lăm năm thoáng trôi nhanh
Nước nhà có giặc, kinh thành lâm nguy
Chàng làm vua bị bắt đi
Giặc giam ngục đá còn chi ngai vàng,
Bầy con nằm chết thảm thương
Mỹ nhân hoàng hậu điên cuồng khóc la…
Tim chàng như nứt rạn ra
Rã rời từng mảnh xót xa vô vàn
Chao ơi số mệnh bạo tàn
Đè lên nặng trĩu nát tan tim chàng
Sa ngục tối, mất ngai vàng
Tóc phai bạc trắng, thân tàn già nua
Đời người sao mãi ganh đua
Cuộc chơi trần thế được thua, mất còn…"
Đang khi chua xót tâm hồn
Nửa mê, nửa tỉnh giữa cơn mơ màng
Chàng nghe thoảng vọng âm vang
Tiếng thiền sư nói nhẹ nhàng bên tai:
"Nước thời múc một bình thôi
Mà đi đến cả giờ rồi chưa xong
Tại sao lâu vậy hả con?"
Chàng trai choàng tỉnh, hoàn hồn nhìn quanh
Thấy thầy đang đứng cạnh mình
Còn mình đang đứng ôm bình nước không
Bên bờ suối chảy xuôi dòng
Tóc còn xanh mướt xoã trong gió rừng.
Thiền sư khẽ nói ung dung:
"Thế là ảo ảnh, vô thường đó con!"
Chàng trai sống mãi trên non
Kể từ ngày đó chẳng còn về kinh
Chẳng rời rừng núi an bình
Nên không ai rõ sự tình về sau
Đời chàng ẩn dật nơi đâu
Qua đời lặng lẽ khi nào chẳng hay!

(phỏng theo bản văn xuôi
của NHƯ THỦY)

 

 

-----------------------------

Gửi ý kiến của bạn
Tắt
Telex
VNI
Tên của bạn
Email của bạn
10 Tháng Mười Hai 2020(Xem: 2640)
08 Tháng Mười Hai 2020(Xem: 2809)
03 Tháng Mười Hai 2020(Xem: 2447)
30 Tháng Mười Một 2020(Xem: 2375)
28 Tháng Mười Một 2020(Xem: 2321)
27 Tháng Mười Một 2020(Xem: 2294)
23 Tháng Mười Một 2020(Xem: 2776)
18 Tháng Mười Một 2020(Xem: 2356)
13 Tháng Mười Một 2020(Xem: 2440)
12 Tháng Mười Một 2020(Xem: 2360)
11 Tháng Mười Một 2020(Xem: 2397)
27 Tháng Mười 2020(Xem: 2357)
26 Tháng Mười 2020(Xem: 2280)
05 Tháng Mười 20209:30 SA(Xem: 2145)
Khi tôi cần bạn lắng nghe tôi, thì bạn lại bắt đầu buông lời khuyên nhủ, nhưng nào phải những gì tôi đang cần ở bạn đâu. Khi tôi cần bạn lắng nghe tôi, bạn lại tuôn lời giải thích, lý do tôi không nên cảm thấy muộn phiền. Nhưng có biết không, bạn đang giẵm đạp lên tình cảm của tôi rồi. Khi tôi cần bạn lắng nghe tôi, thì bạn lại muốn làm điều gì đó
22 Tháng Chín 202010:02 SA(Xem: 2130)
Theo kinh Địa Tạng, những người tạo ác nghiệp khi chết sẽ trở thành ngạ quỷ hay súc sanh. Ngạ quỷ là quỷ đói, bụng to bằng cái trống nhưng cái họng chỉ bé bằng cái kim nên ăn uống mãi mà cũng không no. Có lẽ điều này ám chỉ những vong linh còn nhiều dục vọng, vẫn thèm khát cái thú vui vật chất nhưng vì không còn thể xác để
20 Tháng Tám 20209:00 SA(Xem: 3604)
Những Miếng Thịt Chay Bằng Đậu Nành (Soy Curls) là một loại thực phẩm hoàn toàn tự nhiên, dùng để thay thế cho thịt, có lợi ích cho tim (vì làm bằng đậu nành), ngon miệng, và dễ xử dụng. Soy Curls trông khá giống miếng thịt (sau khi làm xong), có mùi vị thơm ngon, và tính linh hoạt của Soy Curls thì các thực phẩm khác không thể so sánh được.
20 Tháng Tám 20208:00 SA(Xem: 1054723)
Có tài mà cậy chi tài, Chữ tài liền với chữ tai một vần. Đã mang lấy nghiệp vào thân, 3250.Cũng đừng trách lẫn trời gần trời xa. Thiện căn ở tại lòng ta, Chữ tâm kia mới bằng ba chữ tài. Lời quê chắp nhặt dông dài, 3254.Mua vui cũng được một vài trống canh.
12 Tháng Bảy 20201:49 CH(Xem: 3856)
Hành trình về phương đông của giáo sư Spalding kể chuyện một đoàn khoa học gồm các chuyên môn khác nhau Hội Khoa học Hoàng gia Anh (tức Viện Hàn lâm Khoa học) cử sang Ấn Độ nghiên cứu về “huyền học”. Sau hai năm trời lang thang khắp các đền chùa Ấn Độ, chứng kiến nhiều cảnh mê tín dị đoan, thậm chí “làm tiền” du khách,
11 Tháng Bảy 20209:48 CH(Xem: 3588)
Tâm hồn con người hiện nay đã trở nên quá máy móc, thụ động, không thể tự chữa phải được nâng lên một bình diện khác cao hơn để mở rộng ra, nhìn mọi sự qua một nhãn quan mới. Chỉ có áp dụng cách đó việc chữa trị mới mang lại kết quả tốt đẹp được.” [Trang 13] Những câu chữ trích dẫn nói trên chính là quan điểm của tác giả,
10 Tháng Bảy 20208:57 CH(Xem: 3338)
Ngay trong phần đầu cuốn sách, tác giả Swami Amar Jyoti đã “khuyến cáo” rằng “Cuốn sách này không phải là hồi ký, vì các nhân vật đều không có thực. Tuy nhiên, đây cũng không phải một tiểu thuyết hư cấu vì nó tiêu biểu cho những giai đoạn đi tìm đạo vẫn thường xảy ra tại Ấn Độ suốt mấy ngàn năm nay”. Và tác giả hy vọng “cuốn sách
09 Tháng Bảy 20208:49 CH(Xem: 3182)
Ngày nay, người ta biết đến triều đại các vua chúa Ai Cập thời cổ qua sách vở của người Hy Lạp. Sở dĩ các sử gia Hy Lạp biết được các chi tiết này vì họ đã học hỏi từ người Ai Cập bị đày biệt xứ tên là Sinuhe. Đây là một nhân vật lạ lùng, đã có công mang văn minh Ai Cập truyền vào Hy Lạp khi quốc gia này còn ở tình trạng kém mở mang
08 Tháng Sáu 20203:30 CH(Xem: 2557)
Tôi rất vinh dự được có mặt tại lễ phát bằng tốt nghiệp của các bạn ngày hôm nay tại một trường đại học danh giá bậc nhất thế giới. Tôi chưa bao giờ có bằng tốt nghiệp đại học. Nói một cách trung thực thì ngày hôm nay tôi tiếp cận nhất với buổi lễ ra tốt nghiệp đại học. Ngày hôm nay, tôi muốn kể cho các bạn nghe ba câu truyện đã từng xẩy ra
04 Tháng Sáu 202011:07 CH(Xem: 2689)
Người bao nhiêu dặm đường trần phải bước. Để thiên hạ gọi là được thành nhân? Bao biển xa bồ câu cần bay lướt. Mới về được cồn cát mượt ngủ yên? Vâng! Đại bác bắn bao viên tàn phá. Rồi người ta mới lệnh cấm ban ra? Câu trả lời, bạn ơi, hòa trong gió. Câu trả lời theo gió thổi bay xa!
18 Tháng Tư 202011:18 CH(Xem: 2143)
Vì vậy, nếu một số quốc gia chỉ xét nghiệm những bệnh nhân nặng nhập viện - và không xét nghiệm bệnh nhân Covid-19 nhẹ (hoặc thậm chí có những bệnh nhân không hề có triệu chứng) không đến bệnh viện (ví dụ như cách Vương quốc Anh hiện đang áp dụng), thì tỷ lệ tử vong có vẻ như cao hơn so với các quốc gia nơi xét nghiệm
14 Tháng Tư 20209:39 CH(Xem: 2271)
Vi-rút corona là một họ lớn của vi-rút gây nhiễm trùng đường hô hấp. Các trường hợp nhiễm bệnh có thể ở mức từ cảm lạnh thông thường đến các chứng bệnh nghiêm trọng hơn như Hội chứng Hô hấp Cấp tính Trầm trọng (SARS) và Hội chứng Hô hấp Trung Đông (MERS). Loại vi-rút corona chủng mới này bắt nguồn từ tỉnh Hồ Bắc,
09 Tháng Tư 20206:47 SA(Xem: 2447)
Chúng ta có thể nhiễm Covid-19 do chạm vào các bề mặt bị nhiễm virus. Nhưng chỉ mới đây người ta mới hiểu rõ dần về việc loại virus này có thể tồn tại bao lâu bên ngoài cơ thể người. Khi Covid-19 lây lan, nỗi sợ hãi của chúng ta về các bề mặt nhiễm bẩn cũng tăng. Bây giờ mọi người đã quen với cảnh ở nơi công cộng trên khắp thế giới
07 Tháng Tư 20206:18 CH(Xem: 2847)
Tu sĩ Richard Hendrick sống và làm việc ở Ireland (Ái Nhĩ Lan). Ông đã đăng tải bài thơ “Lockdown” (“Phong tỏa”) của ông trên facebook vào ngày 13 tháng Ba năm 2020. Bài thơ đã được rất nhiều người tán thưởng. Bài thơ muốn truyền giao một thông điệp mạnh mẽ về niềm Hy Vọng trong cơn hỗn loạn vì bệnh dịch “corona” (Covid-19)
06 Tháng Tư 202012:27 CH(Xem: 2067)
Nhóm cố vấn sẽ cân nhắc các nghiên cứu về việc liệu virus có thể lây lan hơn so với suy nghĩ trước đây hay không; một nghiên cứu ở Mỹ cho thấy giọt ho có thể bắn đi tới 6m và hắt hơi tới 8m. Chủ tịch hội thảo, Giáo sư David Heymann, nói với BBC News rằng nghiên cứu mới có thể dẫn đến sự thay đổi trong lời khuyên về việc đeo khẩu trang.
05 Tháng Tư 20209:35 CH(Xem: 2267)
Virus corona đang lây lan khắp thế giới nhưng chưa có một loại thuốc nào có thể giết chúng hoặc một loại vaccine nào có thể giúp bảo vệ con người khỏi việc lây nhiễm chúng. Vậy chúng ta còn bao xa mới có được loại thuốc cứu mạng này?
04 Tháng Tư 202010:01 CH(Xem: 2503)
Thế giới đang đóng cửa. Những nơi từng tấp nập với cuộc sống hối hả hàng ngày đã trở thành những thị trấn ma với những lệnh cấm áp lên đời sống của chúng ta - từ giới nghiêm tới đóng cửa trường học đến hạn chế đi lại và cấm tụ tập đông người. Đó là một phản ứng toàn cầu vô song đối với một căn bệnh. Nhưng khi nào nó sẽ kết thúc
02 Tháng Tư 20209:40 CH(Xem: 2170)
Bảo vệ bản thân thế nào? WHO khuyến nghị: - Rửa tay thường xuyên bằng xà phòng hoặc gel rửa tay có thể diệt trừ virus - Che miệng và mũi khi ho hoặc hắt hơi - lý tưởng nhất là dùng khăn giấy - và sau đó rửa tay để ngăn sự lây lan của virus - Tránh chạm tay vào mắt, mũi và miệng - nếu tay bạn nhiễm virus có thể khiến virus
01 Tháng Tư 20207:07 CH(Xem: 3035)
Bệnh Dịch Do Vi-rút Corona (Covid-19) - Corona Virus (Covid-19)
18 Tháng Ba 202011:35 CH(Xem: 2930)
Trong một viện dưỡng lão ở nước Úc, cụ ông Mak Filiser, 86 tuổi, không có thân nhân nào thăm viếng trong nhiều năm. Khi cụ qua đời cô y tá dọn dẹp căn phòng của cụ và bất ngờ khám phá ra một mảnh giấy nhàu nát với những dòng chữ viết nguệch ngoạc. Đó là một bài thơ của cụ và đó là tài sản duy nhất, là cái vốn liếng quý giá nhất
02 Tháng Mười Hai 201910:13 CH(Xem: 3724)
Nhật Bản là một trong những quốc gia có tỉ lệ tội phạm liên quan đến súng thấp nhất thế giới. Năm 2014, số người thiệt mạng vì súng ở Nhật chỉ là sáu người, con số đó ở Mỹ là 33,599. Đâu là bí mật? Nếu bạn muốn mua súng ở Nhật, bạn cần kiên nhẫnquyết tâm. Bạn phải tham gia khóa học cả ngày về súng, làm bài kiểm tra viết
12 Tháng Bảy 20199:30 CH(Xem: 5505)
Khóa Tu "Chuyển Nghiệp Khai Tâm", Mùa Hè 2019 - Ngày 12, 13, Và 14/07/2019 (Mỗi ngày từ 9:00 AM đến 7:00 PM) - Tại: Andrew Hill High School - 3200 Senter Road, San Jose, CA 95111
12 Tháng Bảy 20199:00 CH(Xem: 7187)
Các Khóa Tu Học Mỗi Năm (Thường Niên) Ở San Jose, California Của Thiền Viện Đại Đăng
19 Tháng Mười Một 20206:34 CH(Xem: 3186)
Khi tôi viết về đề tài sống với cái đau, tôi không cần phải dùng đến trí tưởng tượng. Từ năm 1976, tôi bị khổ sở với một chứng bệnh nhức đầu kinh niên và nó tăng dần thêm theo năm tháng. Tình trạng này cũng giống như có ai đó khiêng một tảng đá hoa cương thật to chặn ngay trên con đường tu tập của tôi. Cơn đau ấy thường xóa trắng
08 Tháng Mười Một 20207:59 CH(Xem: 3146)
Upasika Kee Nanayon, tác giả quyển sách này là một nữ cư sĩ Thái lan. Chữ upasika trong tiếng Pa-li và tiếng Phạn có nghĩa là một cư sĩ phụ nữ. Thật thế, bà là một người tự tu tậpsuốt đời chỉ tự nhận mình là một người tu hành thế tục, thế nhưng giới tu hành
06 Tháng Mười Một 202011:19 CH(Xem: 2875)
Upasika Kee Nanayon, còn được biết đến qua bút danh, K. Khao-suan-luang, là một vị nữ Pháp sư nổi tiếng nhất trong thế kỷ 20 ở Thái Lan. Sinh năm 1901, trong một gia đình thương nhân Trung Hoa ở Rajburi (một thành phố ở phía Tây Bangkok), bà là con cả
23 Tháng Mười Một 202010:04 CH(Xem: 2776)
Thầy Xá Lợi Phất - anh cả trong giáo đoàn - có dạy một kinh gọi là Kinh Thủy Dụ mà chúng ta có thể học hôm nay. Kinh này giúp chúng ta quán chiếu để đối trị hữu hiệu cái giận. Kinh Thủy Dụ là một kinh trong bộ Trung A Hàm. Thủy là nước. Khi khát ta cần nước để uống, khi nóng bức ta cần nước để tắm gội. Những lúc khát khô cổ,
22 Tháng Mười 20201:00 CH(Xem: 8538)
Tuy nhiên đối với thiền sinh hay ít ra những ai đang hướng về chân trời rực rỡ ánh hồng giải thoát, có thể nói Kinh Đại Niệm Xứbài kinh thỏa thích nhất hay đúng hơn là bài kinh tối cần, gần gũi nhất. Tối cần như cốt tủy và gần gũi như máu chảy khắp châu thân. Những lời kinh như những lời thiên thu gọi hãy dũng mãnh lên đường
21 Tháng Mười 202010:42 CH(Xem: 2440)
Một lần Đấng Thế Tôn ngụ tại tu viện của Cấp Cô Độc (Anathapindita) nơi khu vườn Kỳ Đà Lâm (Jeta) gần thị trấn Xá Vệ (Savatthi). Vào lúc đó có một vị Bà-la-môn to béo và giàu sang đang chuẩn bị để chủ tế một lễ hiến sinh thật to. Số súc vật sắp bị giết gồm năm trăm con bò mộng, năm trăm con bê đực, năm trăm con bò cái tơ,
20 Tháng Mười 20209:07 CH(Xem: 2586)
Tôi sinh ra trong một gia đình thấp hèn, Cực khổ, dăm bữa đói một bữa no. Sinh sống với một nghề hèn mọn: Quét dọn và nhặt hoa héo rơi xuống từ các bệ thờ (của những người Bà-la-môn). Chẳng ai màng đến tôi, mọi người khinh miệt và hay rầy mắng tôi, Hễ gặp ai thì tôi cũng phải cúi đầu vái lạy. Thế rồi một hôm, tôi được diện kiến
14 Tháng Mười 202010:00 SA(Xem: 5494)
Một thời Đức Phật ở chùa Kỳ Viên thuộc thành Xá Vệ do Cấp Cô Độc phát tâm hiến cúng. Bấy giờ, Bāhiya là một người theo giáo phái Áo Vải, sống ở vùng đất Suppāraka ở cạnh bờ biển. Ông là một người được thờ phụng, kính ngưỡng, ngợi ca, tôn vinh và kính lễ. Ông là một người lỗi lạc, được nhiều người thần phục.
11 Tháng Năm 20208:38 CH(Xem: 4588)
một lần Đấng Thế Tôn lưu trú tại bộ tộc của người Koliyan, gần một ngôi làng mang tên là Haliddavasana, và sáng hôm đó, có một nhóm đông các tỳ-kheo thức sớm. Họ ăn mặc áo lót bên trong thật chỉnh tề, khoác thêm áo ấm bên ngoài, ôm bình bát định đi vào làng