Bước Đến Tỉnh Thức - Stepping Toward Enlightenment

30 Tháng Mười Hai 20192:04 CH(Xem: 660)
Bước Đến Tỉnh Thức - Stepping Toward Enlightenment

AjahnBrahm

Bước Đến Tỉnh Thức - Stepping Toward Enlightenment
Ajahn Brahm - Trần Ngọc Bảo dịch
Nguồn: tricycle.org, Tạp Chí Văn Hóa Phật Giáo số 42


__________________

Bước Đến Tỉnh Thức

Thiền sư Thái Ajahn Brahm chỉ ra con đường từ chánh niệm đến các trạng thái định sâu qua mười sáu bước quán niệm hơi thở. Ajahn Brahm là một thiền sư Thái, tu học dưới sự hướng dẫn của Thiền sư Ajahn Chah và hiện nay là viện chủ tu viện Bodhiyana ở Serpentine, Úc. Đây là bài tóm tắt cuốn sách sắp phát hành của thầy: “Chánh NiệmHạnh Phúc và Hơn Thế Nữa: Cẩm Nang Cho Thiền Giả”, Wisdom Publications xuất bản.

 

Cốt tủy của đạo Phật là sự giác ngộ của Đức Phật. Cách đây nhiều thế kỷ tại Ấn Độtu sĩ du phương Gôtama nhớ lại một kinh nghiệm jhana (định) từ thời còn thơ ấu, một trạng thái yên tĩnh sâu lắng, và chợt nhận ra rằng jhana là con đường dẫn đến tỉnh thức. Ngài đi đến một khu rừng yên tĩnh bên bờ một con sông lớn, ngồi xuống trên một chiếc đệm làm bằng cỏ dưới một gốc cây to, có bóng mát và tọa thiền. Phương phát thiền mà Ngài áp dụng gọi là anapanasati, chánh niệm về hơi thở ra vào. Qua sự thực tập này, Ngài nhập địnhxuất định, và đạt được tuệ giác. Từ đó Ngài được gọi là Bụt – đà, có nghĩa là Bậc Giác Ngộ.

 

Đức Phật đã dạy phương pháp quán niệm hơi thở trong suốt cuộc đời hoằng pháp của người. Đó là phương pháp đã đưa người đến tỉnh thứcpháp môn mầu nhiệm, và Người đã dạy phương pháp ấy cho tất cả các đệ tửxuất gia cũng như tại giaPhương pháp thiền kỳ diệu này được trao truyền cho chúng ta qua nhiều bản kinh, trong đó rõ ràng nhất là Kinh Quán Niệm Hơi Thở (Anapanasati Sutta).

 

Đức Phật mô tả phương pháp thực hành anapanasati bao gồm giai đoạn chuẩn bị, tiếp đó là mười sáu bước. Mười hai bước đầu là để nhập định và bốn bước sau là những gì cần làm khi xuất định.

 

Trước khi đưa ra các chỉ dẫn để thể nghiệm hạnh phúc và vẻ đẹp của thiền định, tôi xin nói vắn tắt các giai đoạn chuẩn bị ngồi thiền. Nếu các bạn đi qua các bước ban đầu quá nhanh, bạn sẽ thấy rằng sự chuẩn bị không đầy đủ. Việc này giống như xây một ngôi nhà trên một nền móng chưa chắc chắn – cất nhà lên thì nhanh nhưng nó sẽ không đứng vững lâu. Bạn cần phải khéo léo xây dựng nền móng cho thật chắc trước đã. Rồi tiếp tục cất lên các tầng cao hơn – các trạng thái thâm sâu của thiền định – và tất cả sẽ vững bền.

 

Đức Phật dạy hãy đi đến một nơi yên tĩnh, nơi không bị quấy rầy bởi người khác, tiếng động, hay các thứ như muỗi mòng. Những người gan lì thích ngồi thiền trong những khu rừng đầy muỗi hoặc nơi có cọp beo qua lại, nhưng dường như ở các nơi đó để đạt được được sự kham nhẫn hơn là sự an lạcĐức Phật thường khen ngợi những nơi mát mẻ như vườn cây, giống như Bodh Gaya, nơi Ngài thành đạo. Kế đến là một chỗ ngồi thoải mái. Bạn có thể ngồi trên một chiếc gối, trên băng ghế, hay thậm chí là trên ghế đẩu, miễn là không quá êm ái. Để có thể ngồi thiền, bạn cần một chỗ ngồi mà cơ thể thấy thoải mái lâu và đồng thời phải tỉnh táo nữa.

 

Bây giờ bạn cần phải đặt chánh niệm “ngay trước mặt mình”. Bạn thực hành chánh niệm bằng cách ý thức về giây phút hiện tại (buông bỏ mọi suy nghĩ về quá khứ và tương lai) và lặng lẽ theo dõi những gì xảy ra vào giây phút hiện tại tới mức không còn chỗ cho lời nói trong tâm trí của mình. Khi buông được quá khứ, bạn sẽ được thảnh thơi trong hiện tại. Và tương lai – các toan tính lập kế hoạchlo âu, mong cầu, v.v… cũng buông hết luôn. Lúc này bạn mới tiến tới sự tĩnh lặng thật sự trong nội tâm. Một phương thức để đạt được sự tĩnh lặng này là nhận diện khoảng trống giữa hai ý nghĩ. Hãy quan sát thật kỹ với sự chánh niệm cao độ để thấy được lúc một ý nghĩ kết thúc và một ý nghĩ mới nẩy sinh – ngay chỗ đó! Đó là ý thức thầm lặng. Thoạt đầu nó cực kỳ ngắn ngủi, nhưng khi bạn bắt gặp được khoảng lặng đó, bạn sẽ quen với nó rồi thì nó sẽ kéo dài lâu hơn. Bạn bắt đầu thưởng thức sự tĩnh lặng và đó là lý do vì sao nó tăng trưởng. Nhưng hãy nhớ rằng sự tĩnh lặng vốn “thẹn thùng”. Nếu nó nghe bạn nói về nó thì nó sẽ chạy trốn ngay.

 

Tâm trí có thể làm những điều kỳ diệu và bất ngờ. Những thiền sinh còn gặp khó khăn để đạt tới tình trạng tâm trí yên tĩnh đôi khi bắt đầu  thời ngồi thiền với suy nghĩ: “Chà chà, lại bắt đầu một giờ thất bại nữa đây”. Nhưng rồi điều bất ngờ lại xảy ra; mặc dầu họ nghĩ là sẽ thất bại, họ lại đạt đến tình trạng rất an lạc. Thầy dạy thiền đầu tiên của tôi bảo rằng không hề có thời thiền toạ nào là tệ cả. Thầy nói đúng. Ngay cả những lúc mình thầy khó khăn thì mình vẫn có thể mất rất nhiều thời gian – nhiều tháng hay thậm chí là nhiều năm – để phát triển hai giai đoạn đầu, và khi đạt tới đây chúng ta đã tiến một bước há dài trên con đường thực tập. Trong ý thức về cái “bây giờ”, chúng ta thể nghiệm được bình anhoan hỷ, và tuệ giác rồi.

 

Khi bạn thầm ý thức về bất cứ điều gì xảy ra trong giây phút hiện tại thì bạn đã đạt được sự chánh điện cần thiết để trải qua mười sáu bước của anapanasati. Trong bước một và hai, Đức Phật dạy ý thức về hơi thở dài và hơi thở ngắn. Bạn không cần phải điều khiển hơi thở để nó dài hay ngắn. Việc này sẽ gây ra sự bất an mà thôi. Bạn chỉ cần chú tâm quan sát và biết rõ là nó dài hay ngắn, hay như một số hành giả ghi nhận là sâu hay cạn, thô hay tế.          Điều này sẽ làm cho sự quán niệm hơi thở trở nên thú vị và hành giả không cảm thấy chán nản.

 

Bước thứ ba là thể nghiệm toàn bộ quá trình thở. Đây là lúc mà chánh niệm gia tăng tỉnh giác để có thể quan sát mọi cảm giác liên quan đến quá trình thở.  Bạn ý thức về hơi thở vào ngay từ khi nó xuất hiện từ khoảng lặng. Bnạ thấy rõ những cảm giác về hơi thở vào biến chuyển trong từng giây phút, đạt tớ đỉnh điểm rồi dần dần dịu lại cho tới khi mất hẳn. Bạn cảm nhận một cách rõ ràng đến độ thấy rõ toàn bộ quá trình, chỗ dừng giữa hơi thở vào và hơi thở ra kế tiếp.  Tâm trí bạn có sự tỉnh táo của một con mèo rình chuột, khi bạn đợi hơi thở ra bắt đầu. Rồi bạn quan sát các rung động đầu tiên của hơi thở ra. Bạn nhìn các cảm giác tiến triển , thay đổi từng giây phút, cho tới khi đạt tới đỉnh điểm, rồi dần dần phai nhạt trước khi đi vào hư vô. Rồi bạn quan sát khoảng lặng, khoảng giữa hơi thở ra và hơi thở vào kế tiếp. Khi quá trình này lặp lại từ hơi thở này sang hơi thở khác, bạn hoàn thành bước thứ ba, thể nghiệm toàn bộ hơi thở.

 

Khi bạn hoà làm một với hơi thở một cách thoải máihơi thở sẽ lắng dịu một cách tự nhiên. Khi không có gì trở ngại sự tiến bộ thì bạn sẽ thể nghiệm các cảm giác ngày càng mềm dịu, giống như mảnh vải thô biến thành tấm vải satanh mịn màng vậy. Sự chú ý tinh tế này chỉ có thể đạt được bằng sự buông xả nhẹ nhàng chứ không phải bằng ý chí mạnh mẽ. Ở bước thứ tư này bạn không còn để ý đó là hơi thở vào hay hơi thở ra, lúc bắt đầu, chặng giữa hay kết thúc. Khi hơi thở thành quá nhẹ nhàng, sự chú ý cũng trở thành vi tế và bạn chỉ biết từng giây phút của hơi thở.

 

Khi chánh niệm liên tục của bạn nhìn hơi thở lắng dịu thì niềm vui (bước năm) và an lạc (bước sáu) tự nhiên dâng lên giống như ánh bình minh xuất hiện trên đường chân trời phía Đông. Việc này diễn ra dần dần nhưng tự động bởi vì tất cả dòng năng lượng tinh thần của bạn chảy vào con người tri giác chứ không phải con người hành động. Quả thật là lúc ấy bạn không cần phải làm gì cả, mà chỉ quan sát thôi. Dấu hiệu cho thấy bạn không làm gì cả là hơi thở rất dịu êm. Năng lượng tinh thần chảy vào con người tri giác làm cho chánh niệm có sức mạnh, và chánh niệm tràn đầy năng lượng được thể nghiệm dưới hình thức hạnh phúc và niềm vui. Hơi thở ở bước thứ năm và thứ sáu rất yên tĩnh và đẹp đẽ – đẹp hơn cả một khu vườn vào mùa xuân hay hoàng hôn mùa hạ – nên bạn sẽ có thể không còn muốn nhìn cái gì khác nữa cả.

 

Chánh niệm tràn đầy năng lượng được thể nghiệm dưới hình thức hạnh phúc và niềm vui.

 

Khi hơi thở trở nên càng lúc càng đẹp đẽ, và hạnh phúc và niềm vui cũng gia tăng cường độ, thì hơi thở có thể đột nhiên biến mất. Bước thứ bảy này diễn ra không phải do bạn muốn như thế mà khi có sự tĩnh lặng sâu xa.

 

Có một đoạn văn nổi tiếng trong văn học Anh có thể giúp làm sáng tỏ kinh nghiệm về hơi thở biến mất. Đó là đoạn trong tác phẩm Alice in the Wonderland của Lewis Carrol. Alice giật mình khi trông thấy chú mèo Cheshire ngồi trên một cành cây gần đó và nhe răng cười đến tận mang tai. Giống như mọi sinh vật trong xứ sở thần tiên, mèo Cheshire có tài hùng biện của một nhà hoạt động chính trị. Không những mèo thắng Alice trong cuộc tranh luận tiếp theo đó mà còn đột nhiên biến mất, không hề báo trước cũng như đột nhiên hiện ra trở lại.

 

Alice, “…và mình ước sao bạn không hiện ra rồi biến mất đột nhiên như thế bạn làm cho mình chóng mặt quá”.

 

Chú mèo nói. “Được rồi”. Và lần này nó biến từ từ, bắt đầu bằng cái đuôi, và cuối cùng là nụ cười – vẫn còn lơ lửng một lúc sau khi mọi thứ đã biến đi.

 

Alice nghĩ, “Mình vẫn thường thấy mèo không cười, nhưng một nụ cười mà không có con mèo thì thật là điều mình chưa từng thấy bao giờ”.

 

Câu chuyện này là một trường hợp giống một cách lạ lùng với kinh nghiệm thiền định. Như con mèo Cheshire biến mất chỉ để lại nụ cười, thân thể và hơi thở của thiền sinh biến mất, chỉ còn lại cái đẹp. Đối với Alice, đó là điều kỳ diệu lạ nhất mà em từng thấy. Đối với thiền sinh, nó cũng kỳ lạ như vậy khi thể nghiệm cái đẹp trôi bồng bềnh mà không có cái gì mang nó cả, thậm chí không phải là hơi thở.

 

Hai chướng ngại thông thường sau bước thứ bảy là sự phấn khích và lo sợ. Trong trạng thái hưng phấn, trí óc trở nên phấn khích: “Ồ! Nó đây rồi!”. Nếu trí óc suy nghĩ như vậy thì trạng thái định sẽ không còn diễn ra nữa. Phản ứng “Ồ, À” phải được buông bỏ trong bước thứ tám để nhường chỗ cho thái độ thụ động tuyệt đối. Bạn có thể để dành những tiếng trầm trồ này sau khi xuất định.

 

Chướng ngại kia là sự lo sợ. Sự lo sợ xuất hiện khi nhận ra sức mạnh và hạnh phúc của định, hay là khi nhận thức được rằng để đi sâu vào định, các trạng thái định, có một thứ phải bỏ rơi – chính bạn! Con người hành động im lặng trước khi nhập định, nhưng vẫn còn ở đó. Tuy nhiên trong định, con người hành động hoàn toàn biến mất. Chỉ có con người tri giác vẫn còn. Một con người còn tỉnh thức nhưng không còn khả năng kiểm soát. Người ta không thể nào nảy sinh một ý nghĩ, chứ đừng nói là đưa ra một quyết địnhÝ chí bị đóng băng, và điều này có thể có vẻ đáng sợ đối với hành giả mới bắt đầu thực tập, người chưa bao giờ bị tước quyền kiểm soát trong khi còn tỉnh táo. Người ta sợ bị mất đi một phần rất quan trọng trong toàn bộ con người của mình.

 

Nỗi sợ này có thể được khắc phục trong bước thứ tám bằng cách tin tưởng vào lời dạy của Phật, và qua sự nhận biết và bị hấp dẫn bởi niềm hạnh phúc đang ở phía trước. Đức Phật dạy rằng không nên sợ hãi hạnh phúc của thiền định, mà cần phải thực tậptheo dõi, phát triển thường xuyên. Thế nên trước khi nỗi lo nổi dậy, bạn cần phải có niềm tin vào hạnh phúc đó, duy trì niềm tin vào giáo pháp của Đức Phật, và hãy để jhana ôm trùm lấy bạn trong một thể nghiệm an lạc vô ngã vô biên, không cần chút nỗ lực nào, và nó sẽ là thể nghiệm sâu sắc nhất trong đời của bạn. Hãy có can đảm từ bỏ sự kiểm soát trong một thời gian và thưởng thức kinh nghiệm này. Hãy duy trì những tình trạng an lạc này. Hãy thật yên lặng, nếu không thì sự an lạc sẽ biến mất.

 

Ẩn dụ nổi tiếng của Ajhan Chah về “hồ nước tĩnh lặng trong rừng” có thể giúp bạn hiểu được điều này. Mỗi khi thầy ấy đi bộ trong rừng già Thái Lan, thầy ấy luôn để ý tìm cho được một ao hồ vào buổi chiều. Khi thấy được ao, hồ hay một con suối đâu đó trong rừng, thầy sẽ cắm trại qua đêm ở đó.

 

Sau khi uống nước, tắm và chuẩn bị mọi thứ đâu vào đó, thầy Ajhan Chah sẽ ngồi thiền cách hồ vài mét. Thầy ấy kể, thầy thường ngồi thật yên và mở mắt để nhìn những con thú đi ra khỏi rừng già, đến đó để uống nước và tắm. Chúng chỉ đến khi thầy ngồi thật yên. Khi ra khỏi các bụi cây, chúng thường nhìn quanh và đánh hơi để biết chắc có an toàn hay không. Nếu phát hiện ra thầy, chúng nó sẽ trốn biệt. Nhưng nếu thầy ngồi hoàn toàn bất động, chúng sẽ không nghe thấy tiếng động nào và cũng không ngửi thấy gì lạ, chúng sẽ đi ra uống nước. Một số uống nước và chơi đùa như không có thầy ở đó. Thầy ấy kể là sau khi các con vật quen thuộc đến, các con vật rất lạ lùng mà thầy không biết tên cũng đến. Có những con vật rất ngộ nghĩnh mà thầy chưa từng thấy hay nghe cha mẹ kể. Những con thú này chỉ xuất hiện khi thầy ngồi hoàn toàn yên lặng.

 

Đây là một ẩn dụ về những gì xảy ra cho ta trong trạng thái thiền định sâu. Hồ nước là biểu tượng cho tâm trí ta. Ở bước thứ tám này bạn chỉ ngồi đó và nhìn thôi. Nếu bạn nhúc nhích hay đưa ra một mệnh lệnh nào thì bạn không còn yên lặng nữa. Những con vật, giống như các trạng thái định sẽ chỉ xuất hiện khi bạn ngồi thật yên. Những con vật bình thường đi ra nước, rồi mới đến những con vật đẹp đẽ, và cuối cùng là những con vật lạ lùng và kỳ diệu. Những con vật cuối cùng này là các kinh nghiệm mầu nhiệm mà bạn không thể gọi tên, bạn chưa hề biết là nó hiện hữu vì quá sức kỳ lạ, quá đỗi an lạc, quá đỗi thanh khiết. Đó là các trạng thái định.

 

Bước thứ chín trong kinh Anapanasati mô tả một “sinh thể” rất quan trọng viếng thăm tâm trí tĩnh lặng – đó là dấu hiệu – tiếng Pali có nghĩa là “dấu hiệu”. Một dấu hiệu là phản ảnh của tâm trí. Cho nên bước này gọi là citta – patisamvedi, “thể nghiệm tâm”, và đạt được bằng cách buông bỏ cơ thể, ý nghĩ, và cả năm giác quan (bao gồm ý thức về hơi thở) để chỉ còn một dấu hiệu về tâm đẹp đẽ, một dấu hiệu. Đối tượng của tâm trí thanh tịnh này là một vật rất thật trong tâm cảnh, và khi nó xuất hiện lần đầu tiên nó rất là lạ lùng. Đối với hầu hết các thiền sinh, niềm vui tinh thần này được tri giác như là một ánh sáng đẹp đẽ. Nhưng không phải là ánh sáng. Mắt của ta đã nhắm, nhận thức qua thị giác đã vắng mặt. Các thiền sinh khác mô tả sự xuất hiện của tâm lần đầu tiên này như là một sự yên tĩnh trầm lắng hay an lạc vô biên. Nó được nhận thức như một ánh sáng hay cảm giác bởi vì người ta không thể nào xác định cho đúng đắn được.

 

Có hai khuyết điểm của dấu hiệu làm ngăn cản sự tiến bộ, đó là dấu hiệu (nimitta) quá mờ nhạt hay dấu hiệu không ổn định. Để giải quyết hai vấn đề này. Đức Phật dạy bước thứ mười và mười một của anapanasati là chiếu sáng nimitta và duy trì nimitta. Tôi dùng chữ “chiếu sáng” để diễn tả từ Pali abhippamodayam cittam, nghĩa đen là “cho tâm niềm vui” Tâm trí càng có nhiều niềm vui thì dấu hiệu càng sáng chói. Để nhập định, dấu hiệu phải là vật sáng nhất mà bạn từng thấy trong đời.

 

Khi một dấu hiệu phát khởi trong khi thiền định nhưng có vẻ mờ nhạt thì trong bước thứ mười có bốn cách tiến hành. Tập trung vào trung tâm của dấu hiệu. Dù dấu hiệu có mờ bao nhiêu đi nữa thì phần trung tâm vẫn sáng hơn phần ngoại vi. Bằng cách nhẹ nhàng hướng tầm nhìn về phía trung tâm dấu hiệu, phần sáng ở giữa sẽ mở rộng ra. Tiếp tục nhìn vào đó thì càng lúc càng thấy sáng. Bằng cách đi vào trung tâm, rồi phần trung tâm của trung tâm, và cứ tiếp tục như thế thì dấu hiệu mờ nhạt sẽ trở nên sáng rực rỡ và thường thường sẽ “bùng nổ” về độ sáng trong suốt thời gian thiền định. Hãy chú ý hết sức vào giây phút hiện tạiMặc dầu sự tỉnh thức về giây phút hiện tại là một phần trong sự chuẩn bị thời công phu, đến giai đoạn này sự chú ý thường nhạt nhoà xung quanh giây phút hiện tại. Theo kinh nghiệm riêng của tôi, một sự nhắc nhở nhẹ nhàng tập trung sắc bén hơn vào giây phút hiện tại sẽ thắp sáng chánh niệm và làm rạng rỡ thêm dấu hiệu, không còn hiện tượng mờ nhạt. Hãy mỉm cười với dấu hiệu. Hãy nhớ rằng dấu hiệu là một phản chiếu tâm trí bạn. Thế nên nếu tâm trí mỉm cười thì dấu hiệu sẽ cười đáp lại. Nếu bạn chưa hiểu mỉm cười với dấu hiệu nghĩa là thế nào thì hãy soi gươngmỉm cười, rồi ghi nhớ hình ảnh ấy trong tâm trước khi lặp lại trước dấu hiệu. Đôi khi ta đi gặp dấu hiệu quá sớm, và tốt hơn là nên phát khởi một sự quyết tâm nhẹ nhàng ở lại với hơi thở đẹp đẽ lâu hơn một chút.

 

Khuyết điểm thứ hai làm cản trở thể nghiệm thiền định sâu là tính không ổn định của dấu hiệu. Nó không đứng yên mà biến mất rất nhanh. Để xử lý việc này, Đức Phật dạy bước thứ mười một của anapanasati, gọi là samadaham, nghĩa là “làm an tịnh tâm ý” và ở đây có nghĩa là “duy trì sự chú ý vào dấu hiệu”.

 

Thông thường vào những lần xuất hiện đầu tiên, dấu hiệu chỉ loé sáng lên rồi biến mất hoặc di chuyển xung quanh tâm điểm chú ý. Dấu hiệu mạnh mẽ, rực rỡ sẽ tồn tại lâu hơn dấu hiệu mờ nhạt, yếu ớt cho nên Đức Phật dạy chúng ta bước chiếu sáng dấu hiệu trước khi duy trì dấu hiệu. Đôi khi chiếu sáng dấu hiệu cũng đủ để duy trì nó – vì dấu hiệu trở nên sáng rỡ cho nên lôi cuốn sự chú ý trong một khoảng thời gian lâu hơn. Tuy nhiên, ngay cả một dấu hiệu sáng rỡ cũng có thể không ổn định, vì vậy mới có những phương pháp để duy trì sự chú ý vào dấu hiệu.

 

Một lần nữa, sự sợ hãi hay phấn khích cũng dẫn đến sự mất ổn định của dấu hiệu. Đó là khi bạn phản ứng hơi thái quá thay vì quan sát một cách thụ động. Thể nghiệm dấu hiệu vào những lần đầu cũng giống như khi bạn tập đi xe đạp vậy. Bạn thường nắm ghi – đông quá chặt, như tôi, đến độ các khớp ngón tay trắng bệch ra. Và vì quá căng thẳng tôi hay bị ngã. Sau đó – sau nhiều lần bị bầm dập – tôi mới nghiệm ra rằng, tay cầm càng mềm dịu thì càng dễ giữ thăng bằng. Tượng tự như thế, chẳng bao lâu bạn sẽ học được cách thư giãn, không giữ quá chặt. Bạn sẽ thấy rằng càng buông lơi sự điều khiển thì càng duy trì dấu hiệu được lâu.

 

Dấu hiệu tốt là dấu hiệu có màu sắc rực rỡ mà bạn chưa từng thấy. Chẳng hạn nếu bạn thấy dấu hiệu màu xanh thì, không phải là màu xanh thông thường, mà là màu xanh thẫm, xanh ngắt, màu xanh đẹp nhất mà bạn từng thấy. Dấu hiệu tốt, hoặc theo tôi là “có lợi lạc”, là loại rất ổn định, hầu như bất động. Khi bạn thể nghiệm một dấu hiệu đẹp đẽ, ổn định thì bạn đang ở bên bờ của cảnh giới các tầng lớp định sâu.

 

Bước thứ mười hai của anapanasati gọi là vimocayam cittam, “làm cho tâm trí được giải thoát”. Lúc này đây bạn sẽ có một thể nghiệm mà sau đó bạn có thể mô tả theo hai cách. Một là bạn cảm thấy bị chìm hay lặn vào dấu hiệu, hai là dấu hiệu với ánh sáng toả rạng và cảm giác sung sướng bao trùm lấy bạn. Bạn không làm chuyện ấy. Nó chỉ xảy ra như là kết quả của sự buông bỏ mọi hành động.

 

Bạn đi vào định bằng cách giải thoát tâm lýĐức Phật dạy rằng các tầng mức định là các giai đoạn giải thoátTâm lý bây giờ được giải thoát khỏi cơ thể và năm giác quan. Bạn không nghe được gì, không nói được gì, nhưng tỉnh thứcan nhiên và vững chãi như một tảng đá.

 

Jhana sẽ kéo dài trong một thời gian lâu. Nếu nó chỉ kéo dài một vài phút thì không đáng gọi là jhana. Các tầng định sâu thường kéo dài nhiều tiếng đồng hồ. Một khi đã ở trong định thì không có chọn lựa nào khác. Người ta sẽ xuất định chỉ sau khi tâm lý đã sẵn sàng. Mỗi jhana là một tình trạng ý thức tĩnh lặng và tràn đầy an lạc mà tự bản chất vốn kéo dài rất lâu. Đó không phải là một trạng thái xuất thần mà là tỉnh giác cao độ. Tôi nói như thế để bạn có thể biết được kinh nghiệm mà bạn trải qua là thật hay tưởng tượng.

 

Rất nhiều người khi đạt tới định một vài lần đều muốn trở thành một tu sĩThế giới bên ngoài không còn hấp dẫn nữa. Các mối quan hệ, nghệ thuật, âm nhạc, phim ảnh, tình dụcdanh vọngcủa cải,v.v. tất cả đều không là gì, chúng mất sức lôi cuốn so với một tâm trí được giải thoát. Ngoài hỷ lạc còn có gì đó hơn thế nữa. Đức Phật gọi là uteri – manusa, cái gì đó vượt lên kinh nghiệm thông thường. Người cũng xem hạnh phúc của jhana tương tự như hạnh phúc của sự giác ngộ, mà người gọi là sambodhi sukha, phúc lạc của sự giác ngộ.

 

Như thế khi bạn trải qua các giai đoạn này, mười hai bước đầu tiên của anapanasati, bạn sẽ tiến vào jhana.

 

Phần lớn vũ trụ mà bạn từng nghĩ là thiết yếu đã chấm dứt, và bạn ở trong một không gian hoàn toàn khác

 

Bốn bước cuối cùng của kinh Quán Niệm Hơi Thở liên quan đến giai đoạn thiền sinh xuất định. Sau khi ra khỏi thể nghiệm đầu tiên về jhana, bạn không thể không nghĩ, “Ồ! Đó là gì thế nhỉ?”. Vì thế, điều đầu tiên bạn cần làm là nhớ lại jhana, xem xét kinh nghiệm ấy và bạn sẽ cố gắng diễn tả nó bằng lời. Hãy tự hỏi mình, “Nó phát khởi như thế nào? Mình đã làm gì đặc biệt không? Mình cảm thấy như thế nào khi ở trong jhana? Tại sao lại có cảm giác như thế? Còn bây giờ mình cảm thấy gì? Tại sao lại an lạc như thế?”. Tất cả những suy nghĩ như thế sẽ đến tuệ giác sâu sắc.

 

Bạn sẽ thấy rằng từ ngữ hay nhất để giải thích lý do tại sao jhana xảy ra là “buông bỏ”. Đây là lần đầu tiên bạn thật sự buông bỏ. Không phải buông bỏ những gì bạn dính mắc, mà buông bỏ cái gây ra sự dính mắc. Bạn buông bỏ con người hành động. Bạn buông bỏ bản ngãBản ngã rất khó buông bỏ bản ngã, nhưng qua các bước thực hành này bạn đã làm được. Và đó là phúc lạc.

 

Bước đầu tiên trong bốn bước cuối cùng, bước thứ mười ba, là quán chiếu về anica, thường được dịch là “vô thường”. Điều quan trọng cần làm sau thể nghiệm sâu sắc về định là quán chiếu để thấy trước đây có một cái gì đó thường có mặt bên trong tâm lý mà bạn chưa bao giờ để ý – cái gọi là “bản ngã”. Trong định, nó biến mất. Hãy chú ý điều đó.

 

Bạn sẽ nhận ra sự thật về vô ngã (anatta) một cách sâu sắc mà nhận thức ấy sẽ đưa bạn đi trên con đường dẫn đến giác ngộ.

 

Nếu quán chiếu về vô thường chưa thật sâu thì bước mười bốn, là viraga, sự tàn hoại của mọi vật. Đấy là lúc mọi sự vật đều biến mất. Bạn đã thấy nhiều thứ biến mất khi nhập vào trạng thái định – có thứ rất gần gũi với bạn đến độ bạn thường cho rằng nó là một thành phần thiết yếu trong con người của bạn. Tất cả đều tan biến ở trong định. Bạn thể nghiệm sự tàn hoại của chính mình.

 

Quán chiếu thứ ba sau khi xuất định, là về nirodha, hay sự chấm dứt. Cái gì có trước đây đã tồn tại bây giờ đã chấm dứt, biến mất, ra đi, để lại một khoảng trống! Sự trống rỗng đó chỉ có thể biết được trong trạng thái định. Phần lớn vũ trụ mà bạn từng nghĩ là thiết yếu đã chấm dứt, và bạn ở trong một không gian hoàn toàn khác.

 

Quán chiếu cuối cùng mô tả trong anapanasati sutta là về một từ kỳ diệu: patinisagga, “buông bỏ, xả bỏ”. Trong bối cảnh này, patinisagga là từ bỏ không phải cái “ngoài kia” mà “ở trong này”. Nhiều người xem Phật giáo là xa lìa thế giantừ bỏ thế giới ở ngoài kia. Nhưng patinisagga là buông bỏ thế giới bên trong, buông bỏ con người hành động và thậm chí là con người tri giác. Nếu bạn nhìn kỹ, bạn sẽ thấy những gì xảy ra trong trạng thái định không chỉ là buông bỏ thế giới bên ngoài mà còn buông bỏ thế giới bên trong, đặc biệt là buông bỏ con người hành động, ý chícon người kiểm soátTuệ giác này đem đến rất nhiều hỷ lạc, rất nhiều thanh tịnh, rất nhiều giải thoát, rất nhiều phúc lạc. Bạn đã tìm thấy con đường dẫn đến chấm dứt khổ đau.

 

Đấy là cách Đức Thế Tôn hướng dẫn phép quán niệm hơi thở. Đó là một sự thực tập, bắt đầu bằng cách ngồi xuống ở một nơi yên tĩnh, trên một chỗ ngồi thoải mái, đặt chánh niệm ra trước mặt, và quán sát hơi thở. Từng bước, từng bước – các bước mà bây giờ bạn biết là nằm trong khả năng của mình – bạn có thể đạt được những trạng thái hỷ lạc sâu sắc đó gọi là định.

 

Khi bạn xuất định, bạn quán chiếu bốn điều, đó là tính vô thường hay không chắc chắn của mọi sự vật, sự tàn hoại của mọi vật, sự chấm dứt của bản ngã, và sự buông bỏ mọi thứ “trong đây”. Và khi bạn quán chiếu về những điều này sau thể nghiệm về định thì một điều gì đó sẽ xảy ra. Tôi thường nói rằng định là thuốc súng và quán chiếu là que diêm. Nếu bạn đặt hai thứ gần nhau, chắc chắn sẽ có một vụ nổ lớn ở đâu đó. Đó chỉ là vấn đề thời gian.

Stepping Toward Enlightenment 

How deep can your meditation go? Thai forest monk Ajahn Brahm traces the path from mindfulness to profound meditative states through the sixteen steps of anapanasati.

The essence of Buddhism is the enlightenment of the Buddha. Many centuries ago in India, the wandering monk Gautama remembered a childhood experience of jhana, mental or meditative absorption, and realized that jhana is the way to awakening. He went to a quiet stretch of forest on the banks of a great river, sat on a cushion of grass under a shady fig tree, and meditated. The method of meditation that he used is  called  anapanasati, mindfulness of the in and out breaths. Through this practice, he entered jhana, emerged, and quickly gained the insights of enlightenment. Henceforth he was called the Buddha, the Awakened One.

 

The Buddha continued to teach anapanasati for the remainder of his life. It was the method that had given him enlightenment, the meditation practice par excellence, and he imparted that same method to all his disciples both in the monastery and in the city. This foremost method of meditation is bequeathed to us today in the original Buddhist texts as part of many suttas, but most notably the Anapanasati Sutta.

 

The Buddha described the practice of anapanasati as consisting of preliminary preparations followed by sixteen steps. The first twelve of those steps are instructions for entering jhana, and the final four steps are instructions on what to do when you emerge.

 

Before giving instructions for experiencing the bliss and beauty of jhana, I will briefly cover the preliminary stages of meditation. If you pass through these initial stages too quickly, you may find that the preparatory work has not been completed. It’s like trying to build a house on a makeshift foundation—the structure goes up very quickly, but it may come down too soon! You would be wise to spend a lot of time making the groundwork and foundations solid. Then, when you proceed to the higher stories—the ecstatic states of meditation—they will be stable.

 

Foremost, the Buddha said, go to a quiet place where you will not be disturbed by people, sounds, or things like mosquitoes. Tough guys might want to meditate in mosquito-ridden jungles or in the middle of tiger paths, but this is more likely to build only endurance and not the ease of jhana. The Buddha instead praised pleasant places like orchards or parks similar to Bodh Gaya, where he gained enlightenment. Next, sit on a comfortable seat. You may sit on a cushion, on a bench, or even on a chair as long as it isn’t too comfortable. The comfort required for success in breath meditation is that level where your body can be at ease for long periods of time and also alert.

 

You are now asked to set up mindfulness “in front of you,” to give it priority. We establish this preliminary level of mindfulness by practicing present-moment awareness (giving up the baggage of past and future) and then silent present-moment awareness (refining your practice of being with every experience as it happens to the level where you do not have the space for inner speech). When you let go of the past, you will be free in the present moment. As for the future—the anticipations, fears, plans, and expectations—let that go too. Now you should proceed to the even more beautiful and truthful silence of the mind. A useful technique for developing inner silence is recognizing the space between thoughts. Attend closely with sharp mindfulness when one thought ends and before another begins—there! That is silent awareness! It may be only momentary at first, but as you recognize that fleeting silence, you become accustomed to it; the silence lasts longer. You begin to enjoy the silence and that is why it grows. But remember, silence is shy. If silence hears you talking about her, she vanishes immediately.

 

The mind can do wonderful and unexpected things. Meditators who are having a difficult time achieving a peaceful state of mind sometimes start thinking, “Here we go again, another hour of frustration.” But often something strange happens; although they are anticipating failure, they reach a very peaceful meditative state. My first meditation teacher told me that there is no such thing as a bad meditation. He was right. During the difficult meditations you build up your strength, which creates meditation for peace. We may want to spend much time—months or even years—developing just these first two preliminary stages, because if we can reach this point, we have come a long way indeed in our meditation. In that silent awareness of “just now,” we experience much peace, joy, and consequent wisdom.

 

WHEN YOU ARE SILENTLY AWARE of whatever it is that is happening right now, in front of your mind, then you have established the level of mindfulness required to begin progressing along the sixteen steps of anapanasati. In steps one and two the Buddha says to first experience long breaths and then experience short breaths. You do not need to control your breathing to fulfill the instructions; this will only produce discomfort. Instead, you are meant to simply observe the breath long enough to know whether it is long or short, or, as some practitioners note, deep or shallow, rough or smooth. This gives you more to look at, makes mindfulness of breathing more interesting so that you do not get bored.

 

The third step is experiencing the whole process of breathing. This is where your mindfulness increases its agility sufficient to observe every sensation involved in the process of breathing. You are aware of the in-breath from the very start when it arises out of the stillness. You see the sensations of in-breathing evolve in every moment, reaching its peak and then gradually fading away until it has completely subsided. You have such a degree of clarity that you even see the space, the pause between the in-breath and the next out-breath. Your mind has the attentiveness of a cat waiting for a mouse, as you wait for the next out-breath to begin. Then you observe the first stirrings of the out-breathing. You watch its sensations evolve, changing with every moment, until it, too, reaches a peak and then enters into its decline before fading into nothingness again. Then you observe the pause, the space between the out-breath and the subsequent in-breath. When the process is repeated breath after breath, you have fulfilled the third step, experiencing the whole breath.

 

When you are comfortably at one with the breath, it will calm down automatically. There is so little remaining to disturb your progress that you naturally experience the sensations in each moment becoming softer and smoother, like a piece of rough denim changing into fine satin. Such a refinement of attention is only achieved through a gentle and persistent letting go; it is never attained by the brute force of sheer willpower. At this fourth step you will not know whether it is an in-breath or an out-breath, beginning, middle, or end. As your breath calms down, your attention becomes so refined that all you know is this one moment of breath.

 

As your unbroken mindfulness watches the breath calming down, joy (step five) and happiness (step six) naturally arise like the golden light of dawn on an eastern horizon. This will happen gradually but automatically because all of your mental energy is now flowing into the knower and not the doer. In fact, you are not doing anything, only watching. The sure sign that you are doing nothing is the tranquility of your breath. Mental energy flowing into the knower makes mindfulness full of power, and energized mindfulness is experienced as happiness and joy. The breath at these fifth and sixth steps appears so tranquil and beautiful—more attractive than a garden in springtime or a sunset in the summer—that you wonder if you will ever want to look at anything else.

 

As the breath becomes ever more beautiful, as the joy and happiness grow in quiet strength, your breath may seem to completely disappear. This seventh step does not happen when you want it to but when there is enough calm.

 

A well-known passage from English literature might help clarify the experience of one’s breath disappearing. In Lewis Carroll’s Alice in Wonderland, Alice is startled to see the Cheshire Cat sitting on a bough of a nearby tree and grinning from ear to ear. Like all the strange creatures in Wonderland, the Cheshire Cat has the eloquence of a politician. Not only does the Cat get the better of Alice in the ensuing conversation, but it also suddenly disappears and then, without warning, just as suddenly reappears.

 

Energized mindfulness is experienced as happiness and joy.

 

Alice said, “. . . and I wish you wouldn’t keep appearing and vanishing so suddenly: you make one quite giddy!” “All right,” said the Cat; and this time it vanished quite slowly, beginning with the end of the tail, and ending with the grin, which remained some time after the rest of it had gone. “Well! I’ve often seen a cat without a grin,” thought Alice; “but a grin without a cat! It’s the most curious thing I ever saw in all my life.”

 

This story is an eerily accurate analogy for the meditation experience. Just as the Cheshire Cat disappeared and left only its grin, so the meditator’s body and breath disappear, leaving only the beautiful. For Alice, it was the most curious thing she ever saw. For the meditator it is also strange, to clearly experience a free-floating beauty with nothing to embody it, not even a breath.

 

TWO COMMON OBSTACLES occur after this seventh step: exhilaration and fear. In exhilaration, the mind becomes excited: “Wow, this is it!” If the mind thinks like this, then the jhana is unlikely to happen. This “wow!” response needs to be subdued in the eighth step of anapanasati in favor of absolute passivity. You can leave all the wows until after emerging from the jhana, where they properly belong.

 

The more likely obstacle, though, is fear. Fear arises from the recognition of the sheer power and bliss of the jhana, or else at the recognition that to go fully inside the jhana something must be left behind—you! The doer is silent before entering the jhana, but is still there. Inside the jhana, however, the doer is completely gone. Only the knower is still functioning. One is fully aware, but all the controls are now beyond reach. One cannot even form a single thought, let alone make a decision. The will is frozen, and this can be scary for beginners, who have never had the experience of being stripped of control and yet so fully awake. The fear is of surrendering an essential part of one’s identity.

 

This fear can be overcome in the eighth step through confidence in the Buddha’s teachings, and through recognizing and being drawn to the enticing bliss just ahead. The Buddha often said that the bliss of the jhana should not be feared but should be followed, developed, and practiced often. So before fear arises, offer your full confidence to that bliss, maintain faith in the Buddha’s teachings, and let the jhana warmly embrace you in an effortless, bodiless, ego-less, and blissful experience that will be the most profound of your life. Have the courage to fully relinquish control for a while and experience all of this for yourself. Maintain the causes of this bliss. Remain in the stillness, otherwise the bliss will go away.

 

Ajahn Chah’s famous simile of the “still forest pool” can help us understand this. When he was wandering in the jungles and forests in Thailand, he’d always try and find a stretch of water when late afternoon came. When he found a pool, stream, or a spring somewhere in the forest, he’d camp nearby overnight.

 

Sometimes after drinking and bathing and settling in, Ajahn Chah would sit in meditation a few yards away from the pool. He said that sometimes he used to sit so still with his eyes open that he would see many animals coming out of the jungle. They wanted to bathe and drink as well. He said they would only come out if he sat very, very still. When they emerged from the bushes they would look around and sniff to see if it was safe. If they detected him, they would just go away. But if he sat absolutely still, the animals wouldn’t be able to hear him. They wouldn’t even be able to smell him. Then they would come out and drink. Some would drink and play in the water as if he weren’t there. He said sometimes he was so still that, after the ordinary animals came out, some very strange animals emerged, beings whose names he didn’t know. He’d never seen such extraordinary creatures before. His parents had never told him about them. These wonderful creatures came out to drink, but only if he was absolutely still.

 

This is a well-drawn simile of what happens in deep meditation. The pool or the lake is a symbol for the mind. At this eighth step of anapanasati you are just sitting before it and watching. If you give any orders, you’re not being still. Beautiful creatures, like jhanas, will approach only if you’re absolutely still. The ordinary ones come out first, then the very beautiful ones, and lastly the very strange and wonderful ones. These last are the amazing experiences that you have no names for, the ones you never imagined could exist because they’re so strange, so blissful, so pure. These are the jhanas.

 

THE NINTH STEP OF the Anapanasati Sutta describes a very important creature that comes to visit the still, silent mind—a nimitta. Pali for “sign,” a nimitta is a reflection of the mind. This step is called citta-patisamvedi, “experiencing the mind,” and is achieved when one lets go of the body, thought, and the five senses (including awareness of the breath) so completely that only a beautiful mental sign, a nimitta, remains. This pure mental object is a real object in the landscape of the mind, and when it appears for the first time it is extremely strange. For most meditators this mental joy, is perceived as a beautiful light. But it is not a light. The eyes are closed, and the sight consciousness has long been turned off. Other meditators choose to describe this first appearance of mind in terms of a physical sensation such as intense tranquility or ecstasy. It is perceived as a light or a feeling because this imperfect description is the best that perception can offer.

 

Two flaws of the nimitta may hinder further progress: the nimitta appears too dull, or the nimitta is unstable. To address these two common problems, the Buddha taught the tenth and eleventh steps of anapanasati: shining the nimitta and sustaining the nimitta. “Shining” is my expression for the Pali term abhippamodayam cittam, literally, “giving joy to the mind.” The more joy there is in the mind, the more brilliant shines the nimitta. To enter jhana, the nimitta has to be the most brilliant thing that you have ever seen.

 

When a nimitta has arisen during meditation but appears dull, there are four ways in this tenth step of proceeding. Focus on the center of the nimitta. Even in a dull nimitta, the center is brighter than the periphery. By gently suggesting to yourself to look at the center of the nimitta, the central brightness expands. Then focus on the center of that, and that is brighter still. By going to the center, then the center of the center, and so on, the dull nimitta soon becomes incredibly bright and often continues “exploding” in luminosity all the way into jhana. Sharpen the attention in the present moment. Even though present-moment awareness was part of the preliminaries to anapanasati, it often happens that by this stage the attention is “smeared” around the present moment. Personally, I often find that a gentle reminder to focus more sharply on the present moment brightens the mindfulness and shines up the nimitta, abolishing any dullness. Smile at the nimitta. Remember that the nimitta is a reflection of your mind. So if the mind smiles, then the nimitta smiles back! If you do not understand what I mean by smiling at the nimitta, go and look at yourself in a mirror, smile, and then take the mental part of that activity and repeat it in front of the nimitta. Sometimes it is simply too early to go to the nimita, and it is better to exert a gentle determination to remain with the beautiful breath a bit longer.

 

The second of the two flaws of the nimitta that hinder a deepening of the meditation experience is instability of the nimitta. It does not stay still but quickly disappears. In order to deal with this problem, the Buddha taught the eleventh step of anapanasati, samadaham cittam, literally “attentively stilling the mind” and here meaning “sustaining the attention on the nimitta.”

 

It is common that the first few times a nimitta appears, it flashes up for a short time and then disappears, or else it moves around in the mental field of vision. Usually, the bright, powerful nimittas remain longer than the dull, weak ones, which is why the Buddha taught the step of shining the nimitta before the step of sustaining the nimitta. Sometimes shining the nimitta is enough to sustain it—the nimitta becomes so beautifully radiant that it grabs the attention for long periods of time. However, even a brilliant nimitta can be unstable, so there are methods to sustain attention on the nimitta.

 

Once again, it is usually fear or excitement that creates the instability. You are reacting too much rather than passively observing. Experiencing the nimitta in the beginning is like when you first learned how to ride a bicycle. For the first few rides, you probably gripped the handlebars so tightly that, like me, your knuckles went white. And because I wasn’t relaxed, I kept falling off. I soon discovered—after many cuts and bruises—that the more relaxed I was, the easier it was to keep my balance. In the same way, you soon learn to stop gripping the nimitta. You relax and discover that the more you ease off controlling, the easier it is to sustain the nimitta. The marks of good nimittas are that they are the most radiant colors you’ve ever seen. For example, if you see a blue nimitta, the color is no ordinary blue but the deepest, most beautiful, bluest blue you’ve ever known. The good, or should I say “useful,” nimittas are also very stable, almost motionless. When you are experiencing a beautiful, stable nimitta, you are on the edge of the world of jhanas, looking in.

 

THE TWELFTH STEP in anapanasati is called vimocayam cittam, “freeing the mind.” Here, you have an experience that you might describe afterward in two different ways, depending on your perspective. Either you find yourself sinking or diving into the nimitta, or the nimitta with its brilliant light and ecstatic feeling completely envelops you. You don’t do this. It just happens as a natural result of letting go of all doing.

 

You enter the jhana through liberating the mind. The jhanas, the Buddha said, are stages of freedom. The mind is now free. That is, free from the body and the five senses. You’re unable to hear anything, unable to say anything, yet fully mindful, still, stable as a rock.

 

A jhana will last a long time. It does not deserve to be called a jhana if it lasts only a few minutes. The higher jhanas usually persist for many hours. Once inside, there is no choice. One will emerge from the jhana only when the mind is ready to come out. Each jhana is such a still and satisfying state of consciousness that its very nature is to persist for a very long time. This is not a trance but a heightened state of awareness. I say this so that you may know for yourself whether what you take to be a jhana is real or imaginary.

 

A lot of people, after getting a few of these jhanas, want to become a monk or a nun. The world becomes less attractive. Relationships, the arts, music and movies, sex, fame, wealth, and so on, all seem so unimportant and unattractive when compared to the freed mind. But there is much more than just bliss. There is also the philosophical profundity of the experience. The Buddha called it uttari-manussa-dhamma, something that surpasses ordinary experience. He also considered the happiness of jhana so similar to enlightenment happiness that he named it sambodhi sukha, bliss of enlightenment.

 

So if you develop these stages, the first twelve steps of anapanasati, they will lead you into jhana.

 

THE LAST FOUR STEPS in the Anapanasati Sutta relate to the meditator who has just emerged from a jhana. After you emerge from your first experience of jhana, you can’t help but think, “Wow, what was that?” So the first thing you should do is review the jhana. Investigate that experience, though you will struggle to give it words. Ask yourself, How did it arise? What special thing did I do? What did it feel like in jhana? Why did it feel like that? How do I feel now? Why is it so blissful? All of these reflections will give rise to deep insight.

 

You’ll find that the best words to describe why jhana happened are “letting go.” You’ve really let go for the first time. Not letting go of what you’re attached to, but letting go of the thing doing the attaching. You’ve let go of the doer. You’ve let go of the self. It’s a difficult thing for the self to let go of the self, but through these methodological stages you’ve actually done it. And it’s bliss.

 

The first of these last four steps, the thirteenth step, is reflecting on anicca, usually translated as “impermanence.” What’s important to reflect upon after deep experiences of meditation is that previously there had been something that was so constant that you never noticed it—this thing we call a “self.” In jhana, it disappeared! Notice that. Noticing it will convince you of the truth of no-self (anatta) so deeply that it’s very likely to put you on a direct path to enlightenment.

 

If reflections on anicca fail to work, there is viraga, the fading away of things (step fourteen). This is when things just disappear. You’ve seen many things disappear when you enter jhana—some which were so close to you that you assumed that they were an essential part of your identity. They are all gone in jhana. You’re experiencing the fading away of yourself. The third reflection after emerging from a jhana, step fifteen, should be on nirodha, or cessation. Something that was once there has now completely disappeared. It has ended, gone, and its place is now empty! Such emptiness can be known only in deep meditation. So much of the universe that you thought was essential has ceased, and you’re in a completely different space.

 

The last of the reflections described in the Anapanasati Sutta is on the wonderful word patinissagga, “letting go, abandoning.” In this context patinissagga is giving away not what’s “out there” but what’s “in here.” Many times people regard Buddhism as being unworldly, giving away what’s out there. But patinissagga is the letting go of the inner world, the letting go of the doer and even the knower. If you look very carefully, you’ll see what has been happening in jhana is not only letting go of the external world but also letting go of the internal world, especially letting go of the doer, the will, the controller. This insight gives rise to so much happiness, so much purity, so much freedom, so much bliss. You’ve found the path to the end of suffering.

 

THIS IS HOW THE BUDDHA described anapanasati. It’s a complete practice that starts with just sitting down in a quiet place, on a comfortable seat, mindful of what’s in front of you and just watching the breath. Step by step—in steps that you know are within your ability—you can reach these profound and blissful states called jhana.

 

When you emerge from them, you have all of these four things to contemplate: the impermanence or uncertainty of things, the fading away of things, cessation of self, and letting go of all that’s “in here.” And if you reflect upon these things after the experience of jhana, then something is going to happen. I often say that jhana is the gunpowder and reflection is the match. If you put the two together, then there’s going to be a bang somewhere. It’s only a matter of time.

 

 

Adapted from Ajahn Brahm’s book Mindfulness, Bliss, and Beyond: A Meditator’s Handbook, published 2006 by Wisdom Publications.

 


 

The Buddha on Mindfulness of In-and-Out Breathing

Now how is mindfulness of in and out breathing developed and pursued so as to be of great fruit, of great benefit?

 

There is the case where a monk, having gone to the wilderness, to the shade of a tree, or to an empty building, sits down folding his legs crosswise, holding his body erect, and setting mindfulness to the fore. Always mindful, he breathes in; mindful, he breathes out.

 

Breathing in long, he discerns, “I am breathing in long”; or breathing out long, he discerns, “I am breathing out long.” Or breathing in short, he discerns, “I am breathing in short”; or breathing out short, he discerns, “I am breathing out short.” He trains himself, “I will breathe in sensitive to the entire body.” He trains himself, “I will breathe out sensitive to the entire body.” He trains himself, “I will breathe in calming bodily fabrication.” He trains himself, “I will breathe out calming bodily fabrication.”

 

He trains himself, “I will breathe in sensitive to rapture.” He trains himself, “I will breathe out sensitive to rapture.” He trains himself, “I will breathe in sensitive to pleasure.” He trains himself, “I will breathe out sensitive to pleasure.” He trains himself, “I will breathe in sensitive to mental fabrication.” He trains himself, “I will breathe out sensitive to mental fabrication.” He trains himself, “I will breathe in calming mental fabrication.” He trains himself, “I will breathe out calming mental fabrication.”

 

He trains himself, “I will breathe in sensitive to the mind.” He trains himself, “I will breathe out sensitive to the mind.” He trains himself, “I will breathe in satisfying the mind.” He trains himself, “I will breathe out satisfying the mind.” He trains himself, “I will breathe in steadying the mind.” He trains himself, “I will breathe out steadying the mind.” He trains himself, “I will breathe in releasing the mind.” He trains himself, “I will breathe out releasing the mind.”

 

He trains himself, “I will breathe in focusing on inconstancy.” He trains himself, “I will breathe out focusing on inconstancy.” He trains himself, “I will breathe in focusing on dispassion.” He trains himself, “I will breathe out focusing on dispassion.” He trains himself, “I will breathe in focusing on cessation.” He trains himself, “I will breathe out focusing on cessation.” He trains himself, “I will breathe in focusing on relinquishment.” He trains himself, “I will breathe out focusing on relinquishment.”

 

This is how mindfulness of in and out breathing is developed and pursued so as to be of great fruit, of great benefit.

 

 

From the Anapanasati Sutta (MN 118), translated from the Pali by Thanissaro Bhikkhu 


__________________




Gửi ý kiến của bạn
Tắt
Telex
VNI
Tên của bạn
Email của bạn
16 Tháng Giêng 2020(Xem: 691)
05 Tháng Giêng 2020(Xem: 819)
02 Tháng Giêng 2020(Xem: 740)
23 Tháng Mười Hai 2019(Xem: 690)
12 Tháng Mười Hai 2019(Xem: 732)
11 Tháng Mười Hai 2019(Xem: 684)
10 Tháng Mười Hai 2019(Xem: 637)
04 Tháng Tư 202010:01 CH(Xem: 23)
Thế giới đang đóng cửa. Những nơi từng tấp nập với cuộc sống hối hả hàng ngày đã trở thành những thị trấn ma với những lệnh cấm áp lên đời sống của chúng ta - từ giới nghiêm tới đóng cửa trường học đến hạn chế đi lại và cấm tụ tập đông người. Đó là một phản ứng toàn cầu vô song đối với một căn bệnh. Nhưng khi nào nó sẽ kết thúc
02 Tháng Tư 20209:40 CH(Xem: 69)
Bảo vệ bản thân thế nào? WHO khuyến nghị: - Rửa tay thường xuyên bằng xà phòng hoặc gel rửa tay có thể diệt trừ virus - Che miệng và mũi khi ho hoặc hắt hơi - lý tưởng nhất là dùng khăn giấy - và sau đó rửa tay để ngăn sự lây lan của virus - Tránh chạm tay vào mắt, mũi và miệng - nếu tay bạn nhiễm virus có thể khiến virus
01 Tháng Tư 20207:07 CH(Xem: 235)
Bệnh Dịch Do Vi-rút Corona (Covid-19) - Corona Virus (Covid-19)
18 Tháng Ba 202011:35 CH(Xem: 172)
Trong một viện dưỡng lão ở nước Úc, cụ ông Mak Filiser, 86 tuổi, không có thân nhân nào thăm viếng trong nhiều năm. Khi cụ qua đời cô y tá dọn dẹp căn phòng của cụ và bất ngờ khám phá ra một mảnh giấy nhàu nát với những dòng chữ viết nguệch ngoạc. Đó là một bài thơ của cụ và đó là tài sản duy nhất, là cái vốn liếng quý giá nhất
09 Tháng Ba 202010:54 CH(Xem: 218)
“Khi hai người đang giận nhau thì trái tim của họ ở rất xa nhau. Trong thâm tâm họ cảm thấy có một khoảng cách rất lớn giữa họ. Vì thế muốn nói cho nhau nghe thì họ phải dùng hết sức bình sanh để nói thật to. Sự giận dữ càng mãnh liệt thì khoảng cách càng lớn, nên họ càng phải nói to hơn để tiếng nói của họ có thể khỏa lấp
17 Tháng Giêng 20207:43 CH(Xem: 858345)
Có tài mà cậy chi tài, Chữ tài liền với chữ tai một vần. Đã mang lấy nghiệp vào thân, 3250.Cũng đừng trách lẫn trời gần trời xa. Thiện căn ở tại lòng ta, Chữ tâm kia mới bằng ba chữ tài. Lời quê chắp nhặt dông dài, Mua vui cũng được một vài trống canh.
07 Tháng Giêng 202012:43 CH(Xem: 513)
"Một lời dối trá nếu được lặp đi lặp lại đủ mức thì nó sẽ trở thành sự thật" là nguyên tắc tuyên truyền của Joseph Goebbels, một bộ trưởng tuyên truyền của Phát xít Đức. Các nhà tâm lý học gọi đây là 'ảo tưởng về sự thật' và dưới đây là cách phổ biến mà người ta thường thử nghiệm điều này: Những người tham gia được yêu cầu đánh giá
02 Tháng Mười Hai 201910:13 CH(Xem: 714)
Nhật Bản là một trong những quốc gia có tỉ lệ tội phạm liên quan đến súng thấp nhất thế giới. Năm 2014, số người thiệt mạng vì súng ở Nhật chỉ là sáu người, con số đó ở Mỹ là 33,599. Đâu là bí mật? Nếu bạn muốn mua súng ở Nhật, bạn cần kiên nhẫnquyết tâm. Bạn phải tham gia khóa học cả ngày về súng, làm bài kiểm tra viết
24 Tháng Mười Một 20199:00 SA(Xem: 2376)
Nhân vào ngày Lễ Tạ Ơn. Chúng ta cảm tạ vô vàn thành tâm. Những lời cầu nguyện quanh năm, Tạ ơn gia quyến muôn phần yêu thương, Tạ ơn bạn quý muôn phương. Dù là cố cựu hay dường mới quen, Tạ ơn tia sáng êm đềm. Vầng dương sưởi ấm áp thêm tháng ngày,
24 Tháng Chín 201911:37 CH(Xem: 749)
Lời nói đôi khi có những tác dụng không thể lường trước. Có những lời nói có thể đem lại an vui hạnh phúc đến cho mọi người. Có những lời nói có thể đem lại những sự ly tán, tan nát hạnh phúc của các người khác, đôi khi đổ vỡ hạnh phúc gia đình của chính người nói. Có những lời nói, làm cho người nghe, mỉm cười tươi tắn, vui vẻ khỏe khoắn.
22 Tháng Bảy 201910:19 CH(Xem: 920)
8h sáng một buổi sáng mùa hè nắng gắt tháng 6 tại Hà Nội, một chuyến xe hàng nhét chật những thuốc men và thiết bị y tế đậu lại trước văn phòng của một tổ chức thiện nguyện ở Hà Nội. Rồi từ đây, các thiết bị y tế và thuốc men sẽ đi cùng bác sỹ Tadashi Hattori đến nhiều miền quê rất nghèo của Việt Nam.
18 Tháng Bảy 201911:07 CH(Xem: 795)
Đài truyền hình CNN trong Tháng Sáu loan tin, năm 2017, tỉ lệ tự tử ở lứa tuổi giữa 15 và 19 là 11.8/100,000 trong năm. Với lứa tuổi từ 20 đến 24, tỉ lệ là 17/100,000. Trong khoảng bốn tháng từ Tháng Mười Hai, 2018, tới Tháng Ba, 2019, theo ghi nhận của cơ quan cảnh sát miền Nam California, có 17 trường hợp thanh thiếu niên đã chết
17 Tháng Bảy 20198:41 CH(Xem: 1286)
Kyle Huỳnh, 15 tuổi, học lớp 10 tại trung học Bolsa Grande, treo cổ tự tử tại nhà ngày 29 Tháng Mười Một gây xúc động mạnh nơi bạn học, đau buồn nơi gia đình, hoang mang nơi cộng đồng; và trên hết, để lại quá nhiều câu hỏi cho bất cứ bậc phụ huynh nào có con đang bước vào tuổi trưởng thành. Nguyên nhân cái chết thương tâm của Kyle
30 Tháng Sáu 20194:12 CH(Xem: 1577)
Rừng Thu (Autumn Forest) - 50 bài thơ chuyển ngữ Anh Việt. Xuất bản June 2019 - Tác phẩm mới của nhà thơ: Tâm Minh Ngô Tằng Giao
11 Tháng Sáu 20199:53 CH(Xem: 829)
Trời mang sức mạnh núi này, Mang hùng vĩ của thân cây trên đồi, Hè mang hơi ấm mặt trời, Và bình lặng của biển khơi khắp miền, Mang hồn quảng đại thiên nhiên, Vòng tay an lạc của đêm lặng lờ, Mang thông thái của tuổi già, Tiềm năng chim phượng bay xa vô ngần,
04 Tháng Sáu 201911:04 SA(Xem: 1350)
1. Quy tắc đầu tiên: "Bất cứ người nào bạn gặp cũng đúng là người mà bạn cần gặp cả." Điều này có nghĩa rằng không ai xuất hiện trong cuộc đời chúng ta một cách tình cờ cả. Mỗi người xung quanh chúng ta, bất cứ ai chúng ta giao lưu, đều đại diện cho một điều gì đó, có thể là để dạy chúng ta điều gì đó hoặc giúp chúng ta cải thiện tình hình hiện tại.
03 Tháng Sáu 201911:47 SA(Xem: 2278)
Trong một lần bình luận của mình, Glenn Beck đã từng nói rằng: Một người bình thường muốn chứng minh bản thân bình thường là điều hết sức khó khăn. Có lẽ chỉ có người không muốn chứng minh điều gì hết, mới có thể được gọi là một người bình thường. Về sau, rất nhiều người đã để lại lời bình luận của riêng họ
02 Tháng Sáu 20199:08 CH(Xem: 1140)
Phóng viên nổi tiếng Sydney Harries và một người bạn dừng chân mua báo ở một quầy bán báo, người bạn mua xong rất lịch sự nói lời "Cám ơn!" nhưng người chủ quầy báo thì ngược lại, mặt lạnh như tiền, một tiếng cũng không thèm mở miệng. Hai người rời quầy báo tiếp tục đi về phía trước, Sydney Harries hỏi:
23 Tháng Năm 20199:43 SA(Xem: 1516)
Tiền kiếp – có hay không? Miêu tả 2500 trường hợp trẻ em thuộc dữ liệu của trường Đại học Virginia (Hoa Kỳ) được các nhà nghiên cứu tìm hiểu cẩn thận kể từ khi bác sĩ Ian Stevenson nghiên cứu trường hợp đầu tiên cách đây 40 năm. Những đứa trẻ này thường bắt đầu kể về kiếp trước ở độ tuổi hai hoặc ba và có thể nói về gia đình lúc trước
21 Tháng Năm 20196:01 CH(Xem: 1896)
Đây là cuốn sách thứ ba, trong loạt sách kể về những câu chuyện của các bệnh nhân của tôi. Tuy nhiên câu chuyện trong sách này có tính hấp dẫn nhất từ trước đến nay mà tôi đã được chứng kiến. Họ là một đôi bạn tri kỷ, mãi mãi gắn chặt vào nhau bằng tình yêu qua hết kiếp này sang kiếp khác. Làm thế nào mà chúng ta có thể tìm gặp
02 Tháng Mười Hai 201910:13 CH(Xem: 714)
Nhật Bản là một trong những quốc gia có tỉ lệ tội phạm liên quan đến súng thấp nhất thế giới. Năm 2014, số người thiệt mạng vì súng ở Nhật chỉ là sáu người, con số đó ở Mỹ là 33,599. Đâu là bí mật? Nếu bạn muốn mua súng ở Nhật, bạn cần kiên nhẫnquyết tâm. Bạn phải tham gia khóa học cả ngày về súng, làm bài kiểm tra viết
12 Tháng Bảy 20199:30 CH(Xem: 2299)
Khóa Tu "Chuyển Nghiệp Khai Tâm", Mùa Hè 2019 - Ngày 12, 13, Và 14/07/2019 (Mỗi ngày từ 9:00 AM đến 7:00 PM) - Tại: Andrew Hill High School - 3200 Senter Road, San Jose, CA 95111
12 Tháng Bảy 20199:00 CH(Xem: 3692)
Các Khóa Tu Học Mỗi Năm (Thường Niên) Ở San Jose, California Của Thiền Viện Đại Đăng
03 Tháng Tư 202011:37 CH(Xem: 102)
Có thể nói, sự hiểu biết quan trọng nhất trong cuộc sống là sự hiểu biết về bản chất thực của hiện hữu, một sự hiểu biết có thể trả lời được những câu hỏi sau một cách hợp lý: - Tại sao chúng ta sanh ra? - Chúng ta đi vào hiện hữu hiện nay như thế nào? - Điều quan trọng nhất phải làm trong cuộc đời này là gì? - Thế nào là chết?
30 Tháng Ba 20209:02 CH(Xem: 190)
With so many books available on Buddhism, one may ask if there is need for yet another text. Although books on Buddhism are available on the market, many of them are written for those who have already acquired a basic understanding of the Buddha Dhamma.
29 Tháng Ba 20209:50 SA(Xem: 201)
Với số sách Phật quá nhiều hiện nay, câu hỏi đặt ra là có cần thêm một cuốn nữa hay không. Mặc dù có rất nhiều sách Phật Giáo, nhưng đa số đều được viết nhằm cho những người đã có căn bản Phật Pháp. Một số được viết theo văn chương lối cổ, dịch nghĩa
04 Tháng Ba 20209:20 CH(Xem: 363)
Chàng kia nuôi một bầy dê. Đúng theo phương pháp, tay nghề giỏi giang. Nên dê sinh sản từng đàn. Từ ngàn con đến chục ngàn rất mau. Nhưng chàng hà tiện hàng đầu. Không hề dám giết con nào để ăn. Hoặc là đãi khách đến thăm. Dù ai năn nỉ cũng bằng thừa thôi
11 Tháng Hai 20206:36 SA(Xem: 535)
Kinh Thập Thiện là một quyển kinh nhỏ ghi lại buổi thuyết pháp của Phật cho cả cư sĩ lẫn người xuất gia, hoặc cho các loài thủy tộc nhẫn đến bậc A-la-hán và Bồ-tát. Xét hội chúng dự buổi thuyết pháp này, chúng ta nhận định được giá trị quyển kinh thế nào rồi. Pháp Thập thiện là nền tảng đạo đức, cũng là nấc thang đầu
09 Tháng Hai 20204:17 CH(Xem: 520)
Quyển “Kinh Bốn Mươi Hai Chương Giảng Giải” được hình thành qua hai năm ghi chép, phiên tả với lòng chân thành muốn phổ biến những lời Phật dạy. Đầu tiên đây là những buổi học dành cho nội chúng Tu viện Lộc Uyển, sau đó lan dần đến những cư sĩ hữu duyên.
01 Tháng Hai 202010:51 SA(Xem: 727)
“Kinh Chú Tâm Tỉnh Giác” là một trong hai bài kinh căn bảnĐức Phật đã nêu lên một phép luyện tập vô cùng thiết thực, cụ thể và trực tiếp về thiền định, đó là phép thiền định chú tâm thật tỉnh giác và thật mạnh vào bốn lãnh vực thân xác, cảm giác, tâm thức và các hiện tượng tâm thần từ bên trong chúng.
31 Tháng Giêng 20207:00 SA(Xem: 899)
“Kinh Chú Tâm vào Hơi Thở” là một trong hai bài kinh căn bảnĐức Phật đã nêu lên một phép luyện tập vô cùng thiết thực, cụ thể và trực tiếp về thiền định, đó là sự chú tâm thật mạnh dựa vào hơi thở. Bản kinh này được dịch giả Hoang Phong chuyển ngữ từ kinh Anapanasati Sutta (Trung Bộ Kinh, MN 118).
24 Tháng Giêng 20208:00 SA(Xem: 6035)
Phước lành thay, thời gian nầy vui như ngày lễ hội, Vì có một buổi sáng thức dậy vui vẻhạnh phúc, Vì có một giây phút quý báu và một giờ an lạc, Cho những ai cúng dường các vị Tỳ Kheo. Vào ngày hôm ấy, lời nói thiện, làm việc thiện, Ý nghĩ thiện và ước nguyện cao quý, Mang lại phước lợi cho những ai thực hành;